Soru

Zorluk: Çok zorMirastan Yoksunluk ve Mirasçılıktan Çıkarma

Mirasbırakan (M)(M), tek mirasçısı olan oğlu (S)(S)'nin, kendisini kasten öldürmeye teşebbüs etmesi üzerine bu durumu vasiyetnamesinde açıkça belirterek (S)(S)'yi mirasçılıktan çıkarmıştır. (M)(M), vefatından kısa bir süre önce (S)(S) ile barışmış ve onu affettiğini yakın dostlarına sözlü olarak beyan etmiştir. (M)(M)'nin ölümü üzerine (S)(S) ve (S)(S)'nin tek çocuğu olan (D)(D)'nin mirasçılık durumu ile ilgili Türk Medeni Kanunu hükümleri çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Mirasbırakanın sözlü affı, hem mirastan yoksunluk engelini hem de vasiyetnamedeki mirasçılıktan çıkarma tasarrufunu kendiliğinden hükümsüz kılar; bu nedenle (S)(S) yasal mirasçı olur.
  2. Mirasbırakanı öldürmeye teşebbüs hali hem yoksunluk hem de çıkarma sebebi olup; mirasbırakanın affı sadece yoksunluğu ortadan kaldırır, vasiyetname usulünce geri alınmadığı sürece (S)(S) mirasçı olamaz ve miras payı (D)(D)'ye geçer.Cevap
  3. C
    Mirasçılıktan çıkarma sebebi ile yoksunluk sebebi aynı olay olduğu için, yoksunluğu kaldıran af her iki kurumu da kapsar; ancak (S)(S) saklı paylı mirasçı olduğu için sadece saklı payını alabilir.
  4. D
    Öldürmeye teşebbüs eylemi kamu düzenini ilgilendiren mutlak bir yoksunluk sebebidir; mirasbırakan affetmiş olsa dahi (S)(S) hiçbir şekilde mirasçı olamaz ve miras devlete kalır.
  5. E
    (S)(S) mirasçılıktan çıkarıldığı için saklı payından mahrum kalır; ancak mirasçılıktan çıkarma şahsi bir ceza olduğundan (S)(S)'nin altsoyu (D)(D) de (S)(S)'nin eylemi nedeniyle mirasçı olamaz.

Cevap

Mirasbırakanı öldürmeye teşebbüs hem yoksunluk hem de çıkarma sebebi teşkil eder; mirasbırakanın sözlü affı sadece yoksunluğu kaldırır, çıkarma tasarrufu usulüne uygun geri alınmadığı sürece mirasçı olunamayacağı için pay altsoya geçer.
Mirasbırakanı öldürmeye teşebbüs etmek hem bir yoksunluk hem de bir çıkarma sebebidir. Mirastan yoksunluk mirasbırakanın affıyla (şekil şartı aranmaksızın) ortadan kalkarken, mirasçılıktan çıkarma vasiyetname ile yapıldığı için ancak vasiyetnameyi geri alma usullerinden biriyle ortadan kaldırılabilir. Olayda mirasbırakan vasiyetnamesini değiştirmemiş veya yok etmemiş, sadece sözlü beyanda bulunmuştur. Bu durumda yoksunluk engeli kalksa da mirasçılıktan çıkarma tasarrufu halen geçerlidir. Çıkarılan kişinin payı ise sanki o kişi daha önce ölmüş gibi kendi altsoyuna kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Eylemin hukuki niteliğinin belirlenmesi
Mirasbırakanı kasten öldürmeye teşebbüs, TMK 578 uyarınca 'Mirastan Yoksunluk' ve TMK 510 uyarınca 'Mirasçılıktan Çıkarma' sebebidir.
Her iki kurumun şartlarının ve uygulanma biçimlerinin farklı olması nedeniyle eylemin iki yönden incelenmesi gerekir.
2
Affın mirastan yoksunluk üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Sözlü af, mirastan yoksunluğu ortadan kaldırır.
TMK 579 uyarınca mirastan yoksunluk, mirasbırakanın herhangi bir şekle bağlı olmayan affıyla ortadan kalkar.
3
Affın mirasçılıktan çıkarma tasarrufu üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Sözlü af, vasiyetnamedeki mirasçılıktan çıkarma hükmünü ortadan kaldırmaz.
Mirasçılıktan çıkarma bir ölüme bağlı tasarruftur. Ölüme bağlı tasarruflar ise ancak vasiyetname için öngörülen şekillerden biriyle (yeni vasiyetname, yok etme vb.) geri alınabilir (TMK 542).
4
Altsoyun durumunun belirlenmesi
Miras payı altsoya geçer.
TMK 511 uyarınca, mirasçılıktan çıkarılan kimse mirastan pay alamaz; onun payı mirasbırakandan önce ölmüş gibi varsa altsoyuna geçer.

Anahtar Kavram

Ölüme Bağlı Tasarrufların Geri Alınmasında Şekil Şartı ve Mirastan Yoksunlukta Af

Daha Fazla Pratik

Mirasçılıktan çıkarma sebeplerinin ispat yükü ve sebebin belirtilmemesi durumunda ortaya çıkan sonuçları inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla