Examkin

Soru

Zorluk: ZorBasit Mevduat Çarpanı

Basit mevduat çarpanı mekanizmasının geçerli olduğu (nakit sızıntısı ve atıl rezervlerin bulunmadığı) bir ekonomide, Merkez Bankası bankacılık sisteminden 80.00080.000 TL tutarında hazine bonosu satın almıştır. Zorunlu karşılık oranının %25\%25 olduğu bu ortamda, Merkez Bankası zorunlu karşılık oranını %10\%10 seviyesine düşürmeye karar verirse, bankacılık sisteminin yaratabileceği toplam kredi hacmi ilk duruma göre kaç TL artar?

  1. 480.000480.000Cevap
  2. B
    720.000720.000
  3. C
    800.000800.000
  4. D
    320.000320.000
  5. E
    240.000240.000

Cevap

Bankacılık sisteminin yaratabileceği toplam kredi hacmi 480.000480.000 TL artar.
Merkez Bankası'nın 80.00080.000 TL'lik alımı sisteme yeni rezerv girişi sağlar. Zorunlu karşılık oranı %25\%25 iken sistem 240.000240.000 TL (80.000×380.000 \times 3) kredi yaratabilir. Oran %10\%10'a düştüğünde çarpan büyür ve kredi kapasitesi 720.000720.000 TL (80.000×980.000 \times 9) olur. Bu iki kapasite arasındaki fark olan 480.000480.000 TL, kredi hacmindeki artışı gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk durumdaki (r1=0,25r_1 = 0,25) toplam kredi hacmini hesapla.
ΔL1=ΔR×1−r1r1=80.000×0,750,25=80.000×3=240.000ΔL_1 = ΔR \times \frac{1-r_1}{r_1} = 80.000 \times \frac{0,75}{0,25} = 80.000 \times 3 = 240.000 TL.
Basit mevduat çarpanı modelinde toplam kredi hacmi, rezerv enjeksiyonunun kredi çarpanı ile çarpımıyla bulunur.
2
İkinci durumdaki (r2=0,10r_2 = 0,10) toplam kredi hacmini hesapla.
ΔL2=ΔR×1−r2r2=80.000×0,900,10=80.000×9=720.000ΔL_2 = ΔR \times \frac{1-r_2}{r_2} = 80.000 \times \frac{0,90}{0,10} = 80.000 \times 9 = 720.000 TL.
Zorunlu karşılık oranının düşmesi, kredi çarpanını büyüterek toplam kredi yaratma kapasitesini artırır.
3
İki durum arasındaki farkı bul.
720.000−240.000=480.000720.000 - 240.000 = 480.000 TL.
Soru, kredi hacmindeki 'artış' miktarını sormaktadır.

Anahtar Kavram

Basit mevduat çarpanı varsayımları altında zorunlu karşılık oranı ile kaydi para (ve kredi) yaratma kapasitesi arasındaki ters yönlü ilişki.

İpuçları

1
Önce her iki zorunlu karşılık oranı için basit mevduat çarpanlarını (1/r1/r) hesaplayın.
2
Toplam kredi hacminin, toplam mevduat hacminden başlangıçtaki rezerv artışının çıkarılmasıyla bulunduğunu unutmayın.
3
r=0,25r=0,25 için kredi çarpanı 33, r=0,10r=0,10 için kredi çarpanı 99 olur. Aradaki farkı bu çarpanlar üzerinden hesaplayabilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

Eğer ekonomide nakit sızıntısı (c) ve atıl rezerv (e) oranları da verilseydi, sonuç nasıl değişirdi?

Alternatif Yöntem

Artış miktarını doğrudan çarpanlar arasındaki farktan bulabilirsiniz: ΔL=ΔR×(1−r2r2−1−r1r1)=80.000×(9−3)=80.000×6=480.000ΔL = ΔR \times (\frac{1-r_2}{r_2} - \frac{1-r_1}{r_1}) = 80.000 \times (9 - 3) = 80.000 \times 6 = 480.000 TL.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Basit Mevduat Çarpanı

Bu konudan daha fazla soru