Soru

Zorluk: OrtaTüketici Dengesi (Fayda Maksimizasyonu)

180180 TL gelire sahip bir tüketici, birim fiyatları sırasıyla Px=10P_x = 10 TL ve Py=4P_y = 4 TL olan XX ve YY mallarından tüketmektedir. Tüketicinin tercihleri U(X,Y)=min{2X,Y}U(X, Y) = \min\{2X, Y\} fayda fonksiyonu ile temsil edildiğine göre, tüketicinin faydasını maksimize ettiği denge noktasında tükettiği YY malı miktarı kaç birimdir?

  1. A
    1010
  2. 2020Cevap
  3. C
    1818
  4. D
    4545
  5. E
    7,57,5

Cevap

Tüketicinin denge noktasında tükettiği YY malı miktarı 2020 birimdir.
Denge noktasında YY malı miktarının 2020 birim olması doğrudur; çünkü U(X,Y)=min{2X,Y}U(X, Y) = \min\{2X, Y\} fonksiyonuna göre tüketici her 11 birim XX için 22 birim YY tüketmelidir (Y=2XY=2X). Bu ilişki 10X+4Y=18010X + 4Y = 180 bütçe kısıtında yerine konulduğunda (10X+8X=18010X + 8X = 180), X=10X=10 ve dolayısıyla Y=20Y=20 sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Fayda fonksiyonunun türünü ve denge koşulunu belirle.
U(X,Y)=min{2X,Y}U(X, Y) = \min\{2X, Y\} fonksiyonu Leontief (tam tamamlayıcı) tipi bir fonksiyondur. Bu fonksiyonlar için denge, dirsek noktası olan 2X=Y2X = Y koşulunda gerçekleşir.
Tam tamamlayıcı mallarda tüketici, malları belirli bir oranda birlikte tüketmek zorundadır; aksi takdirde marjinal fayda sıfıra düşer.
2
Bütçe doğrusu denklemini yaz.
PxX+PyY=I10X+4Y=180P_x \cdot X + P_y \cdot Y = I \Rightarrow 10X + 4Y = 180
Tüketici dengede bütçesinin tamamını harcamalıdır.
3
Denge koşulunu bütçe denkleminde yerine koy ve XX miktarını hesapla.
10X+4(2X)=18010X+8X=18018X=180X=1010X + 4(2X) = 180 \Rightarrow 10X + 8X = 180 \Rightarrow 18X = 180 \Rightarrow X = 10
YY yerine 2X2X yazılarak tek bilinmeyenli bir denklem elde edilir.
4
XX değerini kullanarak YY miktarını bul.
Y=2XY=210=20Y = 2X \Rightarrow Y = 2 \cdot 10 = 20
Soru kökünde bizden istenen YY malının miktarıdır.

Anahtar Kavram

Leontief (Tam Tamlayıcı) Fayda Fonksiyonunda Tüketici Dengesi

İpuçları

1
Bu bir Leontief (tam tamamlayıcı) fayda fonksiyonudur; farksızlık eğrileri LL şeklindedir.
2
Denge noktası, fonksiyonun içindeki ifadelerin birbirine eşit olduğu (2X=Y2X = Y) dirsek noktasında oluşur.
3
Y=2XY = 2X ifadesini bütçe kısıtı olan 10X+4Y=18010X + 4Y = 180 denkleminde yerine koyarak bilinmeyenleri bulabilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruyu fiyatların veya fayda oranlarının değiştiği (örneğin XX malına vergi gelmesi) durumlar için çözerek ikame ve gelir etkilerini analiz edebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Oransal yöntemle: Bir 'sepet' oluşturun. 1 birim XX ve 2 birim YY içeren bir sepetin maliyeti 110+24=181 \cdot 10 + 2 \cdot 4 = 18 TL'dir. Toplam bütçe olan 180180 TL ile 180/18=10180 / 18 = 10 sepet alınabilir. Her sepette 2 adet YY olduğuna göre toplamda 2020 adet YY tüketilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla