Marxist iktisat teorisinde "Kâr Oranlarının Düşme Eğilimi Yasası" analizine göre; sermaye … — KPSS İktisat

Marxist iktisat teorisinde "Kâr Oranlarının Düşme Eğilimi Yasası" analizine göre; sermaye birikimi ve teknolojik gelişme sürecinde sömürü oranının ( $s/v$ ) artmasına rağmen kâr oranının ( $r$ ) düşme eğilimi göstermesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Sermayenin organik bileşimindeki ( $c/v$ ) artış hızının, sömürü oranındaki ( $s/v$ ) artış hızından daha yüksek olması sonucu toplam sermaye içinde canlı emeğin payının nisbi olarak azalmasıCevap
B
Değişken sermaye (v) miktarındaki mutlak artışın, sermayenin teknik bileşimini bozarak üretim sürecinde azalan verimler yasasının işlemesine neden olması
C
Artı değer oranındaki yükselişin, işçilerin reel ücretlerini her zaman geçimlik düzeyin altına iterek toplam talep yetersizliği ve eksik tüketim krizi yaratması
D
Sabit sermaye unsurlarının (c) teknolojik ilerleme ile ucuzlamasının, sermayenin değer kompozisyonunu düşürerek kârları baskılaması
E
Sermaye birikimi arttıkça üretilen toplam artı değer miktarının (kâr kütlesinin) mutlak olarak azalması sonucu kârlılığın sürdürülemez hale gelmesi

Cevap

Sermayenin organik bileşimindeki artış hızının, sömürü oranındaki artıştan daha yüksek olması nedeniyle kâr oranının düşmesi

Kâr oranı

r = \frac{s/v}{c/v + 1}

olarak ifade edildiğinde, teknolojik ilerleme sermayenin organik bileşimini (

c/v

) artırır. Marx'a göre, sömürü oranındaki (

s/v

) artışlar bir noktadan sonra organik bileşimdeki artış hızına yetişemez. Bu durum, toplam yatırılan sermaye içinde değer yaratan tek unsur olan canlı emeğin payının azalmasına ve dolayısıyla kâr oranının düşme eğilimine girmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

Kâr oranı formülünü analiz et

r = \frac{s}{c+v}

veya pay ve paydayı

v

'ye bölerek

r = \frac{s/v}{c/v + 1}

Kâr oranını belirleyen değişkenleri (sömürü oranı ve organik bileşim) görmek için.

Sermaye birikiminin etkisini incele

Teknolojik gelişme ile sabit sermaye (

c

) artarken, canlı emek (

v

) nisbi olarak azalır, bu da sermayenin organik bileşimini (

c/v

) yükseltir.

Makineleşmenin sermaye yapısı üzerindeki etkisini belirlemek için.

Değişkenler arası hız karşılaştırması yap

Eğer

c/v

oranı, sömürü oranı olan

s/v

'den daha hızlı artarsa, formüldeki payda paydan daha hızlı büyür.

Yasanın neden 'eğilim' olarak çalıştığını anlamak için.

Sonucu belirle

Paydanın paydan hızlı büyümesi kâr oranının (

r

) düşmesine neden olur.

Matematiksel ve teorik sonucu bağlamak için.

Anahtar Kavram

Sermayenin Organik Bileşimi ve Kâr Oranı İlişkisi

Daha Fazla Pratik

Karşıt eğilimleri (dış ticaret, ücretlerin değerinin altına düşmesi vb.) inceleyerek bu yasanın neden 'mutlak bir kanun' değil de bir 'eğilim' olduğunu araştırınız.

Tahmini Süre:1m 40s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru