Soru

Zorluk: Kolayİstatistiksel Süreç Kontrolü ve Kontrol Grafikleri

Bir Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) il müdürlüğünde görevli bir kalite uzmanı, günlük olarak işleme alınan evrakların standartlara uygunluğunu denetlemektedir. Uzman, her gün rastgele seçtiği eşit hacimli örneklemler üzerinden hatalı işlem içeren evrak oranını istatistiksel olarak izlemek ve kontrol altında tutmak istemektedir.

Buna göre, kalite uzmanının aşağıdaki kontrol grafiklerinden hangisini kullanması en uygundur?

  1. p-grafiğiCevap
  2. B
    c-grafiği
  3. C
    Xˉ\bar{X}-grafiği
  4. D
    R-grafiği
  5. E
    u-grafiği

Cevap

p-grafiği
İstatistiksel süreç kontrolünde, bir üretim veya hizmet sürecindeki 'kusurlu (hatalı) birim oranını' izlemek için p-grafiği (kusurlu oranı grafiği) kullanılır. Soruda SGK uzmanının evraklardaki 'hatalı işlem içeren evrak oranını' takip etmek istemesi, bu nitel grafiğin kullanım alanıyla birebir örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda izlenmek istenen verinin türünü ve özelliğini belirleme.
Uzman, ölçülebilir bir değer (süre, ağırlık vb.) değil, sayılabilir özelliklere dayanan bir 'oran' (hatalı evrak oranı) izlemek istemektedir.
İstatistiksel süreç kontrolünde doğru grafiği seçmenin ilk adımı, verinin nicel (ölçülebilir) mi yoksa nitel (sayılabilir) mi olduğuna karar vermektir.
2
Nitel veri grafiklerini (p, np, c, u) kullanım amaçlarına göre değerlendirme.
Örneklem içindeki kusurlu (hatalı) birimlerin oranını (yüzdesini) izlemek için 'p-grafiği' kullanılır.
c ve u grafikleri kusur sayısına odaklanırken, p-grafiği doğrudan kusurlu birimlerin tüm örnekleme oranını ölçer.

Anahtar Kavram

İstatistiksel süreç kontrolünde veri türüne göre (nitel oran verisi) kontrol grafiği seçimi
Bu soruyu puanla