Ulusal çapta faaliyet gösteren bir telekomünikasyon operatörü, 5G altyapı yatırımları kapsamında birbirini dışlayan (alternatif) iki farklı fiber ağ genişletme projesini (Proje X ve Proje Y) değerlendirmektedir. Projelerin nakit akışları yıllık bazda net değerler olarak hesaplanmıştır.
Yapılan finansal analizde, Proje X'in ilk yatırım tutarının daha yüksek olduğu ve nakit girişlerinin projenin ilerleyen yıllarında yoğunlaştığı, Proje Y'nin ise daha düşük ilk yatırım gerektirdiği ve nakit girişlerinin ilk yıllarda yoğunlaştığı görülmüştür.
İşletmenin ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti %14 olarak belirlenmiştir. Hesaplamalar sonucunda Proje X'in Net Bugünkü Değeri (NBD), Proje Y'den daha yüksek çıkarken; Proje Y'nin İç Verim Oranı (İVO), Proje X'inkinden daha yüksek bulunmuştur.
Bu iki projenin değerlendirilmesi ve nihai yatırım kararının alınması sürecine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- İç Verim Oranı, projenin net bugünkü değerini sıfıra eşitleyen iskonto oranıdır; ancak birbirini dışlayan bu tür projelerde çelişki yaşandığında, firmanın piyasa değerini maksimize etme hedefine daha uygun olan NBD yönteminin sonucuna göre Proje X tercih edilmelidir.Cevap
- BProjelerin ilk yatırım tutarları farklı olduğundan, mutlak bir değer sunan NBD yerine oransal bir getiri ölçütü olan İVO'nun karar kuralı daha güvenilirdir ve İç Verim Oranı daha yüksek olan Proje Y seçilmelidir.
- Cİç Verim Oranı hesaplanırken yatırımın nakit akışları yerine fon akım tablosundaki net işletme sermayesi değişimleri dikkate alınmalı ve fon fazlası yaratan proje doğrudan kabul edilmelidir.
- Dİç Verim Oranı, elde edilen ara nakit girişlerinin projenin kendi İVO'su yerine işletmenin %14 olan sermaye maliyeti ile yeniden yatırıma yönlendirildiğini varsaydığından Proje Y'nin kârlılığı yapay olarak yüksek çıkmıştır.
- EİVO yönteminin birbirini dışlayan projelerde güvenilir sonuç vermesi için her iki projenin de ekonomik ömrü sonundaki hurda değerlerinin sıfır kabul edilmesi zorunludur.