Soru

Zorluk: Ortaİç Verim Oranı (İVO) Yöntemi

Bir kamu iktisadi teşebbüsü, tesis modernizasyonu için hazırlanan uzun vadeli bir yatırım projesini değerlendirmektedir. Bu değerlendirmede tüm tahminler yıllık bazda net nakit akışları olarak dikkate alınmaktadır. Projeye ait tahmini nakit akışları incelendiğinde, başlangıçtaki yatırım harcamasından sonraki işletme yıllarında da büyük çaplı zorunlu revizyon harcamaları yapılacağı, bu nedenle projenin ömrü boyunca nakit akışlarının işaretinin (negatiften pozitife, ardından tekrar negatife ve pozitife) birden fazla kez değiştiği tespit edilmiştir.

Bu projenin İç Verim Oranı (İVO) yöntemiyle değerlendirilmesi aşamasında karşılaşılabilecek en temel teorik kısıt ve projenin kabul edilmesi için sağlanması gereken karar kuralı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Nakit akış işaretlerinin değişimi, projenin Net Bugünkü Değerini sıfıra eşitleyen iskonto oranı olan İVO'nun hesaplamasında birden fazla matematiksel sonucun (çoklu İVO) çıkmasına neden olabilir; yatırımın kabulü için bulunan geçerli oranın kurumun sermaye maliyetinden yüksek olması şarttır.Cevap
  2. B
    Nakit akışlarındaki dalgalanmalar İVO hesaplamasını etkilemez, ancak olası bir çelişki durumunda firma değerini artırmak için mutlak değer sunan Net Bugünkü Değer yerine her zaman oransal bir getiri sunan İVO'nun sonuçları tercih edilmelidir.
  3. C
    İVO, yatırımın gelecek değerini bugünkü değere bağlayan bir bileşik faiz oranıdır; projenin kabulü için bu oranın (1+i)n(1+i)^n çarpanı ile iskonto edildiğinde elde edilen sonucun sermaye maliyetini aşması zorunludur.
  4. D
    Projenin ekonomik ömrü sonundaki hurda değeri ve net işletme sermayesi geri dönüşü İVO hesaplamasında dikkate alınmaz; bu nedenle oranın kabul edilebilir olması için yalnızca pozitif çıkması yeterli kabul edilir.
  5. E
    Bu yöntem, net işletme sermayesindeki fon değişimlerini doğrudan kasa hareketlerini gösteren nakit akımı gibi değerlendirdiği için kısıtlıdır; projenin kabulü fon akım tablosundaki artışın sermaye maliyetini aşmasına bağlıdır.

Cevap

Doğru yanıt, nakit akış işaretlerinin birden fazla değişmesinin çoklu İVO sorununa yol açabileceğini ve yatırımın kabulü için geçerli oranın sermaye maliyetinden yüksek olması gerektiğini belirten ifadedir.
İç Verim Oranı (İVO), bir yatırımın sağlayacağı net nakit girişlerinin bugünkü değerini, net nakit çıkışlarının bugünkü değerine eşitleyen (NBD'yi sıfır yapan) iskonto oranıdır. Nakit akışlarında eksi ve artı işaretlerin birbirini birden fazla kez takip etmesi durumunda, matematiksel olarak denklemin birden fazla kökü olabilir ve bu duruma 'çoklu İVO' adı verilir. Yatırımın uygulanabilir (kabul edilebilir) olması için tespit edilen bu iç verim oranının işletmenin katlandığı sermaye maliyetinden daha büyük (İVO > Sermaye Maliyeti) olması teorik bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen nakit akışı profilini (işaret değişikliklerini) analiz etmek.
Nakit akışlarının pozitiften negatife ve tekrar pozitife dönmesi, birden fazla işaret değişikliği yaşandığını gösterir.
Yatırım projelerinde nakit akış işaretlerinin sayısı, İVO denkleminin sahip olabileceği maksimum kök (çözüm) sayısını belirler.
2
İşaret değişikliğinin İVO yöntemi üzerindeki teorik etkisini belirlemek.
Birden fazla işaret değişikliği, matematiksel olarak birden fazla iskonto oranının (NBD'yi sıfır yapan oran) bulunabilmesine, yani 'Çoklu İVO' kısıtına yol açar.
İVO hesaplaması temelde nn. dereceden bir polinomun köklerini bulma işlemidir (Descartes İşaret Kuralı).
3
İVO yönteminin karar kuralını (kabul şartını) saptamak.
Projenin kabul edilebilmesi için hesaplanan İVO'nun, işletmenin o fonları sağlarken katlandığı maliyet olan 'sermaye maliyeti'nden büyük olması gerekir.
Eğer projenin getiri oranı fonlama maliyetinden yüksekse, proje işletmeye net değer katar.

Anahtar Kavram

İç Verim Oranında (İVO) Çoklu Kök Sorunu ve Karar Kuralı
Bu soruyu puanla