Soru

Zorluk: OrtaEkonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli

Bir Orman Bölge Müdürlüğü, yangına müdahale araçlarının rutin bakımlarında kullanılan özel bir yağ filtresinin stok kontrolünü Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) modeline göre yönetmektedir.

Söz konusu yağ filtresi ile ilgili maliyet ve talep verileri şöyledir:
- Yıllık talep miktarı: 20.00020.000 adet
- Sipariş verme maliyeti (her bir sipariş için): 500500 TL
- Birim satın alma fiyatı: 100100 TL
- Yıllık elde bulundurma maliyeti oranı: Birim fiyatın %20\%\,20'si

Buna göre, Orman Bölge Müdürlüğünün toplam stok maliyetlerini minimize edebilmesi için vermesi gereken ekonomik sipariş miktarı kaç adettir?

  1. A
    40
  2. B
    500
  3. 1.000Cevap
  4. D
    10.000
  5. E
    20.000

Cevap

Kurumun toplam stok maliyetini minimize eden ekonomik sipariş miktarı 1.000 adettir.
Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) formülü ESM=2×D×SHESM = \sqrt{\frac{2 \times D \times S}{H}} şeklindedir. İlk adımda birim elde bulundurma maliyeti (HH) hesaplanmalıdır: 100 TL×0,20=20 TL100 \text{ TL} \times 0,20 = 20 \text{ TL}. Formülde değerler yerine konulduğunda; pay kısmı 2×20.000×500=20.000.0002 \times 20.000 \times 500 = 20.000.000 olur. Bu değer paydaya (2020) bölündüğünde 1.000.0001.000.000 bulunur. Son olarak 1.000.000=1.000\sqrt{1.000.000} = 1.000 adet sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Birim elde bulundurma maliyetinin (HH) hesaplanması.
H=P×i=100 TL×0,20=20 TL/adet-yılH = P \times i = 100 \text{ TL} \times 0,20 = 20 \text{ TL/adet-yıl}
Elde bulundurma maliyeti bir yüzde oranı olarak verildiğinde, formüle eklenebilmesi için mutlak parasal değere dönüştürülmelidir.
2
ESM formülünün yazılması ve değerlerin yerine konulması.
ESM=2×20.000×50020ESM = \sqrt{\frac{2 \times 20.000 \times 500}{20}}
ESM formülü (ESM=2×D×SHESM = \sqrt{\frac{2 \times D \times S}{H}}), stok sisteminde sipariş ve elde bulundurma maliyetlerinin toplamını en aza indiren miktarı verir.
3
Matematiksel işlemin tamamlanması.
ESM=20.000.00020=1.000.000=1.000ESM = \sqrt{\frac{20.000.000}{20}} = \sqrt{1.000.000} = 1.000 adet
Kesrin payındaki çarpım sonucu 20.000.000'dur. Paydaya bölündüğünde 1.000.000 elde edilir ve karekökü 1.000 değerini verir.

Anahtar Kavram

Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli
Bu soruyu puanla