Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunda (EPDK) tarife uzmanı olarak görev yapan Tarık, kurum yönetiminin çalışma koşullarında yaptığı ani bir kısıtlamaya karşı anlık ve şiddetli bir tepki göstermiştir. Takip eden haftalarda ise olayın sıcaklığı geçmesine rağmen, belirgin bir odak noktası olmaksızın mesai saatleri boyunca nispeten düşük yoğunluklu ve genel bir karamsarlık hali yaşamaya başlamıştır. Tarık bu süreçte yürüttüğü zorlu bir denetim toplantısında, denetlenen şirket yetkilisinin sadece agresif üslubundan yola çıkarak şirketin tüm faaliyetlerini tamamen olumsuz ve şüpheli değerlendirme eğilimi göstermiştir. Toplantı esnasında iç dünyasında büyük bir kızgınlık hissetmesine rağmen; içsel duygularını değiştirmeye çalışmaksızın, yalnızca kurumun 'tarafsız ve soğukkanlı' görünme kuralına uymak amacıyla mimiklerini kontrol etmiş ve sahte bir sükunet sergilemiştir. Tarık'ın kişisel yaşamında ise 'hırslı ve itaatkâr olmak' gibi vasıtalardan ziyade, 'adalet, eşitlik ve iç huzuru' gibi nihai varoluşsal amaçlara önem verdiği bilinmektedir.
Örgütsel davranış yazını dikkate alındığında, Tarık'ın yaşadığı süreçler ve sergilediği tutumlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ATarık'ın şirket yetkilisinin sadece agresif üslubundan yola çıkarak şirketin tüm faaliyetlerini olumsuz değerlendirmesi, örgüt psikolojisinde algısal sapmalardan 'yansıtma' (projection) hatasına örnek teşkil eder.
- BTarık'ın yetkilinin provokatif tutumuna karşı içindeki öfkeyi bastırıp kurum kuralları gereği sakin görünmesi, kişilerarası çatışma yönetiminde 'uyma' (accommodation) stratejisini benimsediğini kesin olarak kanıtlar.
- Tarık'ın haftalarca süren ve belirli bir nesneye yönelmeyen genel karamsarlık hali 'duygudurumu' (mood) kavramıyla açıklanırken; önem verdiği adalet ve iç huzuru gibi hedefler Rokeach'ın Değerler Sınıflamasına göre 'amaç (terminal) değerler' arasında yer alır.Cevap
- DTarık'ın iç dünyasındaki kızgınlığa rağmen toplantıda kural gereği nötr bir tavır sergilemeye devam etmesi, kuruma karşı duyduğu 'duygusal bağlılık' (affective commitment) düzeyinin oldukça yüksek olmasının doğrudan bir sonucudur.
- ETarık'ın sahte bir sükunet sergileyerek tarafsızlık kuralına uyması, örgüt kültürünün en derin ve görünmez tabakasını oluşturan 'temel varsayımlar'ı (basic assumptions) tam anlamıyla içselleştirdiğini gösterir.