Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorEkonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli

Devlet Malzeme Ofisi (DMO), kamu kurumlarının ihtiyacı olan standart ofis sandalyelerinin tedariki için Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) modelini uygulamaktadır. Bu ürün için yıllık talep 24.00024.000 adet, birim satın alma fiyatı ise 600600 TL'dir. Kurumun stok elde bulundurma maliyet oranı yıllık %25\%25'tir.

Kurum, mevcut durumda her bir siparişin verilme maliyetini tam olarak bilmemekle birlikte, toplam yıllık stok maliyetini (sipariş verme ve elde bulundurma) minimum kılan optimum sipariş miktarının (ESM) 1.2001.200 adet olduğunu belirlemiştir. (Stoksuzluğa izin verilmemektedir.)

DMO'nun yeni nesil e-Tedarik sistemine geçerek sipariş başına verme maliyetini mevcut duruma göre %36\%36 oranında düşürmesi öngörülmektedir.

Buna göre, e-Tedarik sistemine geçildikten sonra kurumun yeni Ekonomik Sipariş Miktarı kaç adet olur ve yıllık toplam stok maliyetindeki (elde bulundurma ve sipariş verme) tasarruf kaç TL olarak gerçekleşir?

  1. Yeni ESM: 960960 adet / Tasarruf: 36.00036.000 TLCevap
  2. B
    Yeni ESM: 960960 adet / Tasarruf: 6.0006.000 TL
  3. C
    Yeni ESM: 768768 adet / Tasarruf: 64.80064.800 TL
  4. D
    Yeni ESM: 960960 adet / Tasarruf: 18.00018.000 TL
  5. E
    Yeni ESM: 720720 adet / Tasarruf: 72.00072.000 TL

Cevap

Yeni ESM 960960 adet olacak ve yıllık toplam stok maliyetinde 36.00036.000 TL tasarruf sağlanacaktır.
Doğru yanıtta, mevcut ESM (1.2001.200) üzerinden formül tersine işletilerek sipariş verme maliyeti (4.5004.500 TL) bulunmuş, %36'lık düşüş sonrası yeni sipariş maliyeti (2.8802.880 TL) üzerinden yeni ESM 960960 adet olarak hesaplanmıştır. Toplam maliyet formülüne göre (Sipariş + Elde Bulundurma), ilk durumdaki toplam maliyet 180.000180.000 TL iken ikinci durumda 144.000144.000 TL'ye düşmekte ve böylece 36.00036.000 TL tasarruf sağlanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Birim elde bulundurma maliyetinin (H) hesaplanması
H=600×0,25=150H = 600 \times 0,25 = 150 TL/adet-yıl
Elde bulundurma maliyeti, birim fiyat ile elde bulundurma yüzdesinin çarpımıyla bulunur.
2
Mevcut sipariş verme maliyetinin (S) ESM formülünden tersten bulunması
1.200=(2×24.000×S)/1501.200 = \sqrt{(2 \times 24.000 \times S) / 150} işlemiyle S=4.500S = 4.500 TL/sipariş bulunur.
Başlangıçtaki optimum sipariş miktarı bilindiği için, bilinmeyen sipariş verme maliyeti formülde yerine koyularak çekilmelidir.
3
Mevcut durumdaki yıllık toplam stok maliyetinin (TC1) hesaplanması
TC1=(24.000/1.200)×4.500+(1.200/2)×150=90.000+90.000=180.000TC_1 = (24.000 / 1.200) \times 4.500 + (1.200 / 2) \times 150 = 90.000 + 90.000 = 180.000 TL
Toplam maliyet, yıllık sipariş verme maliyeti ile yıllık elde bulundurma maliyetinin toplamına eşittir.
4
Yeni e-Tedarik sistemi sonrası sipariş verme maliyetinin (S2) bulunması
S2=4.500×(1−0,36)=4.500×0,64=2.880S_2 = 4.500 \times (1 - 0,36) = 4.500 \times 0,64 = 2.880 TL
Sipariş maliyetinin %36 oranında azalması, yeni maliyetin eskisinin %64'ü olacağı anlamına gelir.
5
Yeni Ekonomik Sipariş Miktarının (Yeni ESM) hesaplanması
Yeni ESM =(2×24.000×2.880)/150=921.600=960= \sqrt{(2 \times 24.000 \times 2.880) / 150} = \sqrt{921.600} = 960 adet
Azalan sipariş verme maliyetiyle güncel optimum nokta hesaplanmalıdır.
6
Yeni toplam stok maliyetinin (TC2) hesaplanması
TC2=(24.000/960)×2.880+(960/2)×150=72.000+72.000=144.000TC_2 = (24.000 / 960) \times 2.880 + (960 / 2) \times 150 = 72.000 + 72.000 = 144.000 TL
Yeni ESM miktarına göre işletmenin katlanacağı toplam yıllık stok maliyeti bulunmalıdır.
7
Sağlanan maliyet tasarrufunun bulunması
Tasarruf =TC1−TC2=180.000−144.000=36.000= TC_1 - TC_2 = 180.000 - 144.000 = 36.000 TL
Mevcut maliyet ile yeni durumdaki maliyet arasındaki fark işletmenin tasarrufudur.

Anahtar Kavram

Ekonomik Sipariş Miktarında parametre değişikliklerinin toplam maliyet üzerindeki etkisinin analiz edilmesi
Bu soruyu puanla

Konular

Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli

Bu konudan daha fazla soru