Examkin

Soru

Zorluk: OrtaFinansal Kiralama (Leasing)

Bir işletmenin duran varlık yatırımlarını finanse etmesinde banka kredisi ile satın alma veya finansal kiralama (leasing) alternatifleri sıklıkla karşılaştırılmaktadır. Bu iki alternatifin nakit akışları, vergi avantajları ve bilanço üzerindeki etkileri finansal karar alma sürecinde kritik rol oynar.

Buna göre, finansal kiralama ve alternatif finansman yöntemlerinin karşılaştırılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kiracı (lessee), finansal kiralama sözleşmelerinde taksitlerin bugünkü değeri hesaplanırken, ödemeler kural olarak dönem sonunda yapıldığı için her zaman olağan (dönem sonu) anüite faktörlerini kullanmalıdır.
  2. B
    Finansal kiralama sözleşmesinden doğan sabit kira yükümlülükleri, işletmenin üretim maliyetlerine doğrudan yansıdığı için finansal kaldıraç (DFL) yerine faaliyet kaldıracı (DOL) derecesini artırır.
  3. Kiracı (lessee), finansal kiralama yoluyla edindiği iktisadi kıymeti bilançosunda aktifleştirir ve dönem boyunca ayırdığı amortismanlar ile kira ödemelerinin faiz kısmını gider yazarak vergi kalkanından yararlanır.Cevap
  4. D
    Sat ve geri kirala (sale and leaseback) işleminde standart banka kredisi alternatifine benzer şekilde, kiralayana yapılan ödemelerin hem faiz hem de anapara kısmı vergi matrahından indirilerek vergi kalkanı maksimize edilir.
  5. E
    Kiralamanın net avantajı (NAL) hesaplanırken, sözleşme sonunda varlığın mülkiyeti kiralayanda (lessor) kalacaksa, varlığın beklenen hurda değeri (salvage value) kiracı için bir nakit girişi olarak iskonto edilir.

Cevap

Kiracı (lessee), finansal kiralama yoluyla edindiği iktisadi kıymeti bilançosunda aktifleştirir ve dönem boyunca ayırdığı amortismanlar ile kira ödemelerinin faiz kısmını gider yazarak vergi kalkanından yararlanır.
Finansal kiralama işlemlerinde mülkiyet hukuken kiralayanda (lessor) kalsa da, ekonomik risk ve faydalar kiracıya (lessee) geçtiği için 'özün önceliği' kavramı gereği varlık kiracının bilançosunda aktifleştirilir. Kiracı, bu kullanım hakkı üzerinden tıpkı satın almış gibi amortisman ayırır ve ödediği kira taksitlerinin faiz kısmını finansman gideri olarak kaydederek çifte vergi kalkanı (amortisman + faiz) elde eder. Bu nedenle iktisadi kıymetin aktifleştirilmesi ve ilgili giderlerin vergi avantajı sağlaması doğru bir finansal kiralama özelliğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Finansal kiralama (leasing) ile banka kredisinin bilanço üzerindeki etkisini değerlendir.
Özün önceliği ilkesi ve ilgili muhasebe standartları (TFRS 16 / VUK Mükerrer 290) gereği, finansal kiralamaya konu varlıklar kiracının bilançosunda 'kullanım hakkı' olarak aktifleştirilir.
Mülkiyet kiralayanda kalsa bile varlığa ait ekonomik risk ve getiriler kiracıya geçtiği için varlık kiracının aktifinde raporlanır.
2
Alternatiflerin sağladığı vergi kalkanı (tax shield) unsurlarını analiz et.
Aktifleştirilen varlık üzerinden amortisman ayrılır. Ayrıca ödenen kira taksitleri anapara ve faiz olarak ayrıştırılır; yalnızca faiz kısmı giderleştirilir.
Anapara ödemeleri borç ödemesidir ve kurumlar vergisi matrahından indirilemez. Amortisman ve faiz giderleri ise yasal vergi kalkanı oluşturur.
3
Çeldirici seçeneklerdeki kavramsal hataları tespit et.
Taksitlerin dönem başı ödenmesi, kira yükümlülüklerinin finansal kaldıracı etkilemesi ve hurda değerin fırsat maliyeti oluşturması prensipleri kullanılarak diğer ifadelerin hatalı olduğu doğrulanır.
Nakit akışlarının doğru zamanlaması ve risk/getiri faktörlerinin doğru sınıflandırılması finansal kararların temelidir.

Anahtar Kavram

Finansal Kiralama İşlemlerinde Bilanço ve Vergi Etkisi
Bu soruyu puanla

Konular

Finansal Kiralama (Leasing)

Bu konudan daha fazla soru