Ticari Krediler (Satıcı Kredileri)

9 soru

Soru 1Soru

Likidite sıkıntısı çeken bir sanayi işletmesi, üretiminde kullandığı ana hammaddeyi "4/204/20, net 6565" ödeme koşuluyla kredili olarak satın almaktadır. İşletme, satıcının sunduğu erken ödeme iskontosundan faydalanabilmek amacıyla nakit açığını, bankadan yıllık %40\%40 faiz oranıyla kısa vadeli kredi çekerek kapatma imkânına sahiptir.

Buna göre, kârını maksimize etmeyi hedefleyen işletme finansman yöneticisinin rasyonel kararı ve dayandığı temel finansal gerekçe aşağıdakilerden hangisidir? (İşlemlerde bir yıl 360 gün olarak dikkate alınacaktır.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İskontodan vazgeçmenin yıllık maliyeti yaklaşık %33,33\%33,33 olarak hesaplandığından banka kredisi kullanılmamalı, satıcıya ödeme vade sonu olan 65. günde yapılmalıdır.

Cevap

İşletme, iskontodan vazgeçmenin yıllık maliyetini yaklaşık %33,33 olarak hesaplamalı ve bu oran banka kredisi maliyetinden (%40) düşük olduğu için banka kredisi kullanmayarak ödemeyi 65. günde yapmalıdır.
Doğru yanıt, ticari kredinin zımni maliyetini formüle uygun olarak 496×36045=%33,33\frac{4}{96} \times \frac{360}{45} = \%33,33 şeklinde hesaplayan ve bu oranı banka kredisinin %40\%40'lık faiziyle karşılaştıran seçenektir. %40'lık dış kaynak kullanmak yerine, satıcının sunduğu %33,33 maliyetli vade uzatma imkanını kullanmak finansal açıdan daha rasyoneldir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen ticari kredi koşullarını matematiksel değişkenlere atamak.
İskonto Oranı (dd) = %4\%4, İskonto Süresi (tdt_d) = 2020 gün, Net Vade (tnt_n) = 6565 gün.
Ticari kredinin yıllık maliyet formülünü doğru bir şekilde kurgulayabilmek için verilere ihtiyaç vardır.
2
İskontodan faydalanmamanın (ticari krediyi kullanmanın) yıllık maliyetini hesaplamak.
kt=41004×3606520=496×36045=124×8=824=13%33,33k_t = \frac{4}{100-4} \times \frac{360}{65-20} = \frac{4}{96} \times \frac{360}{45} = \frac{1}{24} \times 8 = \frac{8}{24} = \frac{1}{3} \approx \%33,33
İşletmenin 45 gün (65-20) fazladan vade elde etmek için katlandığı gizli faiz yükünü yıllık bazda bulmak zorunludur.
3
Bulunan yıllık ticari kredi maliyetini banka kredisi maliyetiyle karşılaştırarak karar vermek.
Ticari Kredi Maliyeti (%33,33\approx \%33,33) << Banka Kredisi Maliyeti (%40\approx \%40)
İşletme daima en düşük maliyetli finansman kaynağını seçmelidir. Bankadan %40\%40 ile borçlanıp, satıcıya %33,33\%33,33 maliyetli bir borcu erken kapatmak şirketi zarara uğratır. Bu sebeple iskontodan vazgeçilip ödeme net vadede (65. gün) yapılmalıdır.

Anahtar Kavram

Ticari Kredi Maliyetinin Hesaplanması ve Alternatif Finansman Kaynaklarıyla Karşılaştırılması
Soru 2Soru

Bir perakende işletmesi, tedarikçisinden "4/15, net 75" ödeme koşuluyla vadeli mal satın almıştır. İşletmenin bu iskontodan yararlanmak için kullanabileceği kısa vadeli banka kredisinin yıllık faiz oranı %20'dir. (Bir yıl 360 gün olarak kabul edilecektir.)

Buna göre, işletmenin nakit iskontosundan yararlanmayıp borcunu vadesinde (75. gün) ödemesi durumunda katlanacağı yıllık zımni (örtülü) maliyet oranı yüzde kaçtır ve rasyonel bir finansal yönetici olarak banka kredisi kullanımı konusunda nasıl bir karar verilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Maliyet %25'tir; banka kredisi kullanılmalıdır.

Cevap

İşletmenin iskontodan vazgeçme maliyeti %25'tir ve bu oran banka kredisinden (%20) daha yüksek olduğu için banka kredisi kullanılmalıdır.
Ticari kredilerde nakit iskontosundan yararlanmamanın yıllık zımni maliyeti (I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı)×(360Net VadeI˙skonto Su¨resi)\left( \frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \right) \times \left( \frac{360}{\text{Net Vade} - \text{İskonto Süresi}} \right) formülü ile hesaplanır. Veriler yerine konduğunda: (496)×(3607515)=(124)×6=0,25\left( \frac{4}{96} \right) \times \left( \frac{360}{75 - 15} \right) = \left( \frac{1}{24} \right) \times 6 = 0,25 yani %25\%25 bulunur. İşletme, tedarikçisine %25 zımni faiz ödemek yerine bankadan %20 faizle kredi çekerek 15. günde borcunu öderse %5'lik bir net avantaj sağlar. Bu sebeple doğru seçenek maliyetin %25 olduğunu ve banka kredisinin kullanılması gerektiğini ifade edendir.

Adım Adım Çözüm

1
Zımni maliyet formülündeki oran kısmını hesapla.
41004=496=124\frac{4}{100 - 4} = \frac{4}{96} = \frac{1}{24}
İskontodan yararlanılmadığında ödenen fazla tutarın, kullanılabilecek net ana paraya oranının bulunması gerekir.
2
Zımni maliyet formülündeki yıllıklandırma (zaman) çarpanını hesapla.
3607515=36060=6\frac{360}{75 - 15} = \frac{360}{60} = 6
İşletmenin iskontodan vazgeçerek kazandığı ek sürenin (60 gün) bir yıl (360 gün) içindeki devir sayısının bulunması gerekir.
3
Yıllık zımni maliyet oranını bul.
124×6=624=0,25%25\frac{1}{24} \times 6 = \frac{6}{24} = 0,25 \Rightarrow \%25
Bulunan oran ile zaman çarpanı çarpılarak yıllık maliyet elde edilir.
4
Bulunan maliyeti banka kredisi oranıyla karşılaştırarak karar ver.
Zımni Maliyet (%25) > Banka Kredisi Maliyeti (%20) olduğundan banka kredisi kullanılmalıdır.
Erken ödeme iskontosunu kaçırmanın maliyeti (%25), dışarıdan borçlanma maliyetinden (%20) daha yüksek olduğu için borçlanıp iskontodan faydalanmak işletme lehinedir.

Anahtar Kavram

Ticari kredilerde (satıcı kredisi) erken ödeme iskontosundan yararlanmamanın yıllık zımni maliyetinin hesaplanması ve alternatif finansman kaynaklarıyla karşılaştırılması.
Soru 3Soru

Büyük ölçekli bir sanayi işletmesi, ana tedarikçisiyle yaptığı hammadde alım sözleşmesinde "4/20, net 80" ödeme şartında mutabık kalmıştır. İşletmenin nakit projeksiyonlarına göre, söz konusu alımın bedeli iskontolu dönemde ödenemeyecek ve borç tam vadesinde (80. gün) kapatılacaktır.

Buna göre, işletmenin erken ödeme iskontosundan vazgeçmesinin yaratacağı yıllık zımni (örtük) finansman maliyeti yüzde kaçtır? (İşlemlerde bir yıl 360 gün olarak alınacaktır.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 25

Cevap

İşletmenin erken ödeme iskontosundan vazgeçmesinin yıllık zımni maliyeti %25'tir.
Ticari kredilerde iskontodan yararlanmamanın zımni maliyeti hesaplanırken, öncelikle iskontonun gerçek bedel üzerinden oranı (İskonto Oranı / (100 - İskonto Oranı)) bulunur. Daha sonra bu oran, kredinin kullanıldığı net gün sayısının yıla oranlanmasıyla (360 / (Net Vade - İskonto Süresi)) yıllıklandırılır. Verilen '4/20, net 80' şartında maliyet = (4 / 96) * (360 / 60) = (1 / 24) * 6 = %25 olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen parametreleri belirle.
İskonto Oranı = %4, İskonto Süresi = 20 gün, Net Vade = 80 gün.
Ticari kredi maliyeti formülünü uygulayabilmek için öncelikle ödeme koşulundaki bileşenlerin ayrıştırılması gerekir.
2
Ticari kredilerde yıllık zımni maliyet formülünü kur.
Maliyet=(I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı)×(360Net VadeI˙skonto Su¨resi)\text{Maliyet} = \left( \frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \right) \times \left( \frac{360}{\text{Net Vade} - \text{İskonto Süresi}} \right)
Maliyet, vazgeçilen iskontonun gerçek bedele oranı ile bu avantajdan vazgeçilen sürenin yıla oranlanması (yıllıklandırma) çarpılarak bulunur.
3
Değerleri formülde yerine koy ve hesapla.
Maliyet=(41004)×(3608020)=(496)×(36060)=124×6=624=0,25\text{Maliyet} = \left( \frac{4}{100 - 4} \right) \times \left( \frac{360}{80 - 20} \right) = \left( \frac{4}{96} \right) \times \left( \frac{360}{60} \right) = \frac{1}{24} \times 6 = \frac{6}{24} = 0,25
İşletme %4'lük bir avantajdan 60 gün (80-20) süresince faydalanmamıştır. Bu durumun yıllıklandırılmış oranı %25 olarak gerçekleşir.

Anahtar Kavram

Ticari Kredilerde Zımni Maliyet Hesaplaması
Soru 4Soru

Üretim faaliyetlerini sürdüren bir sanayi işletmesi, hammadde alımı için iki farklı tedarikçi ile görüşmektedir. Tedarikçilerin sunduğu vadeli alım koşulları şu şekildedir:

• Satıcı X: "3/15, net 45"
• Satıcı Y: "2/10, net 40"

İşletmenin alternatif finansman kaynağı olarak kullanabileceği kısa vadeli banka kredisinin yıllık maliyeti %30'dur.

Bir yıldaki gün sayısının 360 olduğu varsayımıyla, işletmenin rasyonel finansal kararlar alabilmesi için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletme Satıcı X ile çalışırsa bankadan kredi çekerek iskontodan yararlanmalı, Satıcı Y ile çalışırsa iskontodan vazgeçip vade sonunu beklemelidir.

Cevap

İşletme Satıcı X ile çalışırsa bankadan kredi çekerek iskontodan yararlanmalı, Satıcı Y ile çalışırsa iskontodan vazgeçip vade sonunu beklemelidir.
Ticari kredi maliyeti, banka kredisi maliyetinden yüksekse işletme bankadan borçlanıp iskontodan yararlanmalıdır. Satıcı X'in sunduğu koşulda ticari kredinin yıllık maliyeti %37,11 olup banka kredisinden (%30) yüksektir; bu yüzden X için kredi çekilmelidir. Satıcı Y'nin maliyeti ise %24,49 ile banka kredisinden düşüktür; bu yüzden Y için kredi çekilmemeli, satıcının sağladığı vade sonuna kadar olan ticari kredi kullanılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Satıcı X için iskontodan faydalanmamanın (ticari kredinin) yıllık maliyetini hesaplayın.
MaliyetX=31003×3604515=397×120,3711 (%37,11)\text{Maliyet}_X = \frac{3}{100 - 3} \times \frac{360}{45 - 15} = \frac{3}{97} \times 12 \approx 0,3711 \ (\%37,11)
Ticari kredi maliyetinin alternatif finansman kaynağı ile karşılaştırılabilmesi için formül kullanılarak yıllıklandırılması gerekir.
2
Satıcı Y için iskontodan faydalanmamanın yıllık maliyetini hesaplayın.
MaliyetY=21002×3604010=298×120,2449 (%24,49)\text{Maliyet}_Y = \frac{2}{100 - 2} \times \frac{360}{40 - 10} = \frac{2}{98} \times 12 \approx 0,2449 \ (\%24,49)
Karar verebilmek için Satıcı Y'nin de yıllık zımni maliyeti bulunur.
3
Bulunan maliyetleri banka kredisi maliyeti (%30) ile karşılaştırarak finansal kararı verin.
Satıcı X için: %37,11 > %30 olduğundan banka kredisi kullanmak daha ucuzdur. Satıcı Y için: %24,49 < %30 olduğundan banka kredisi pahalı kalır, satıcının sağladığı vade kullanılmalıdır.
Rasyonel bir işletme her zaman en düşük maliyetli finansman kaynağını tercih eder.

Anahtar Kavram

Ticari kredilerde erken ödeme iskontosundan faydalanmamanın yıllık (zımni) maliyetinin hesaplanması ve alternatif finansman yöntemleri ile karşılaştırılarak karar verilmesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 5Soru

Bir işletme, hammadde tedarik ettiği ana satıcısı ile "2/102/10, net 4040" ödeme koşulu üzerinden çalışmaktadır. İşletme, elindeki nakit yetersizliği nedeniyle nakit iskontosundan yararlanmamakta ve ödemelerini her defasında net vadenin son günü olan 40.40. günde gerçekleştirmektedir.

Tedarikçi firma, kendi nakit tahsilat sürecini hızlandırmak amacıyla işletmeye aşağıdaki üç farklı yeni satış koşulu teklifini sunmuştur:

I. Teklif: 3/103/10, net 4040
II. Teklif: 2/102/10, net 3030
III. Teklif: 2/152/15, net 4545

İşletmenin mevcut ödeme alışkanlığını (iskontodan yararlanmayıp net vadenin son gününde ödeme yapmayı) sürdüreceği varsayımı altında, bu üç teklifin işletmenin maruz kaldığı yıllıklandırılmış ticari kredi fırsat maliyetine etkisi aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I. ve II. tekliflerde maliyet artarken, III. teklifte maliyet değişmez.

Cevap

I. ve II. tekliflerde ticari kredi maliyeti artış gösterirken, III. teklifte mevcut duruma göre herhangi bir maliyet değişimi olmaz.
Ticari kredi maliyeti Maliyet=I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı×360Net VadeI˙skonto Su¨resi\text{Maliyet} = \frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \times \frac{360}{\text{Net Vade} - \text{İskonto Süresi}} formülüyle hesaplanır. Formül iki çarpandan oluşur: İskonto yüzdesi ve yıllıklandırma katsayısı. I. teklifte iskonto oranının (pay) büyümesi ilk çarpanı büyüterek maliyeti artırır. II. teklifte net vadenin kısalması, formülün paydasındaki (Net VadeI˙skonto Su¨resi)(\text{Net Vade} - \text{İskonto Süresi}) farkını küçültür. Payda küçüldüğünde yıllıklandırma katsayısı büyüyeceği için maliyet artar. III. teklifte ise iskonto süresi 1010'dan 1515'e, net vade 4040'tan 4545'e çıkmıştır. Aradaki fark (4515=30)(45 - 15 = 30) mevcut durumdakiyle (4010=30)(40 - 10 = 30) aynıdır. Hiçbir bileşen sonucu değiştirmediği için maliyet sabit kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Mevcut durumun temel maliyet çarpanlarının belirlenmesi
Mevcut maliyet: 298×3604010=298×12\frac{2}{98} \times \frac{360}{40 - 10} = \frac{2}{98} \times 12
Ticari kredi maliyeti formülü i100i×360tnti\frac{i}{100-i} \times \frac{360}{t_n - t_i} şeklindedir. Burada finansman sağlanan süre 4010=3040-10=30 gündür.
2
I. teklifin maliyet formülüne etkisinin incelenmesi
Yeni maliyet: 397×3604010\frac{3}{97} \times \frac{360}{40 - 10}. Oran kısmı 298\frac{2}{98}'den 397\frac{3}{97}'ye çıktığı için maliyet kesin olarak artar.
İskonto oranının büyümesi, iskontodan faydalanılmadığı durumda katlanılan fırsat maliyetinin doğrudan artması anlamına gelir.
3
II. teklifin maliyet formülüne etkisinin incelenmesi
Yeni maliyet: 298×3603010=298×18\frac{2}{98} \times \frac{360}{30 - 10} = \frac{2}{98} \times 18. Yıllıklandırma çarpanı 1212'den 1818'e çıktığı için maliyet artar.
Net vadenin kısalması, vazgeçilen iskontonun daha kısa bir finansman süresi için katlanılmasına neden olur, bu da yıllık maliyeti yükseltir.
4
III. teklifin maliyet formülüne etkisinin incelenmesi
Yeni maliyet: 298×3604515=298×12\frac{2}{98} \times \frac{360}{45 - 15} = \frac{2}{98} \times 12. Mevcut durumla aynı değer elde edilir, maliyet değişmez.
Hem iskonto süresi hem de net vade eşit miktarda (55 gün) uzadığı için aralarındaki fark (3030 gün) sabit kalmıştır.

Anahtar Kavram

Ticari Kredilerde Zımni Fırsat Maliyeti ve Yıllıklandırma Katsayısı
Soru 6Soru

Bir işletme, hammadde alımlarında tedarikçi firmanın sunduğu "10 gün içinde ödenirse %4 iskontolu, aksi halde 40 gün vadeli" (4/10, net 40) ödeme koşulundan yararlanmaktadır.

İşletme nakit yetersizliği nedeniyle erken ödeme iskontosundan yararlanamamış ve ödemesini faturanın son vadesi olan 40. günde gerçekleştirmiştir. (Bir yılda 360 gün olduğu varsayılacaktır.)

Buna göre, işletmenin ticari krediyi kullanmasının (iskontodan yararlanmamasının) yıllık fırsat maliyeti yüzde kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 50

Cevap

İşletmenin erken ödeme iskontosundan yararlanmamasının yıllık fırsat maliyeti %50'dir.
Satıcı kredilerinde iskontodan yararlanmamanın yıllık maliyeti hesaplanırken öncelikle işletmenin katlandığı dönemsel faiz yükü (İskonto Oranı / (100 - İskonto Oranı)) bulunur. Bu değer, kredili kalınan net sürenin (Vade - İskonto Süresi) yıla oranlanmasıyla elde edilen süre çarpanı ile çarpılır. Verilen soruda (4/96) x (360/30) = (1/24) x 12 = 0,50 (%50) sonucu doğru fırsat maliyetidir.

Adım Adım Çözüm

1
Ticari kredi yıllık maliyet formülünü belirle.
Maliyet=(I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı)×(360VadeI˙skonto Su¨resi)\text{Maliyet} = \left( \frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \right) \times \left( \frac{360}{\text{Vade} - \text{İskonto Süresi}} \right)
İskontodan yararlanmamanın getirdiği fırsat maliyeti, iskonto tutarının net ödeme tutarına oranı ile kredili kalınan sürenin yıla oranlanmasıyla hesaplanır.
2
Sorudaki verileri formülde yerine koy.
İskonto Oranı = 4, Vade = 40, İskonto Süresi = 10.
4/10, net 40 ifadesi; 10 gün içinde ödenirse %4 iskonto, aksi halde 40 günde tam ödeme yapılacağını gösterir.
3
Dönemsel maliyet oranını (iskontonun net tutara oranını) hesapla.
41004=496=124\frac{4}{100 - 4} = \frac{4}{96} = \frac{1}{24}
İşletme, faturanın %96'sını ödemek yerine %100'ünü ödeyerek %4 oranında bir ek maliyete katlanmaktadır.
4
Kredili kalınan net süreyi yıla oranla (süre çarpanını bul).
3604010=36030=12\frac{360}{40 - 10} = \frac{360}{30} = 12
İşletme 10. gün ödeme yapsaydı indirim alacaktı. 40. günde ödeme yaparak fazladan 30 gün boyunca tedarikçi kredisini kullanmıştır.
5
Dönemsel maliyet oranı ile süre çarpanını çarparak yıllık maliyeti hesapla.
124×12=1224=0,50%50\frac{1}{24} \times 12 = \frac{12}{24} = 0,50 \Rightarrow \%50
Yıllık maliyet, elde edilen oranların çarpımıyla %50 olarak bulunur.

Anahtar Kavram

Ticari Kredilerde (Satıcı Kredileri) İskontodan Yararlanmamanın Maliyeti
Soru 7Soru

Bir toptancı işletmesi, stok alımlarında satıcı firmanın sunduğu "3/153/15, net 4545" ödeme koşulunu değerlendirmektedir.

İşletme yöneticisi, yeterli nakdi bulunmadığı için peşin ödeme iskontosunu kaçırması durumunda şirketin yükleneceği zımni (örtük) yıllık finansman maliyeti oranını hesaplamak istemektedir.

Buna göre, yöneticinin kullanması gereken doğru hesaplama formülü aşağıdakilerden hangisidir? (Bir yıl 360360 gün olarak alınacaktır.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 397×36030\frac{3}{97} \times \frac{360}{30}

Cevap

Doğru formül, iskonto oranının iskontolu tutara bölünüp, bir yıldaki gün sayısının net vade ile iskonto süresi farkına bölünmesiyle elde edilen çarpanla çarpıldığı ifadedir. Bu da 3/973/97 ile 360/30360/30 değerlerinin çarpımıdır.
Ticari kredilerde iskontodan vazgeçme maliyeti formülü: [%I˙skonto Oranı/(100%I˙skonto Oranı)]×[360/(Net VadeI˙skonto Su¨resi)][\% \text{İskonto Oranı} / (100 - \% \text{İskonto Oranı})] \times [360 / (\text{Net Vade} - \text{İskonto Süresi})] şeklindedir. Verilen koşulda oran %3\%3, net vade 4545 gün, iskonto süresi ise 1515 gündür. Bu değerler yerine konulduğunda 397×36030\frac{3}{97} \times \frac{360}{30} hesaplama denklemine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Dönemsel maliyet oranını hesaplayacak kısmı (pay/payda) belirlemek
31003=397\frac{3}{100 - 3} = \frac{3}{97}
İskonto maliyeti hesaplanırken, indirim yapılmış net fatura tutarı baz alınmalıdır, çünkü işletmenin elinde tuttuğu asıl anapara bu iskontolu tutardır.
2
Kredinin kullanıldığı fiili gün sayısını (vade farkını) hesaplamak
4515=3045 - 15 = 30 gün
İşletme, iskontodan vazgeçerek parayı 15. günden 45. güne kadar (ekstra 30 gün) elinde tutmuş olur. Finansman fiilen bu 30 günlük sürede sağlanmıştır.
3
Dönemsel maliyeti yıllıklandırmak için uygun çarpanı oluşturmak
36030\frac{360}{30}
30 günlük dönemsel maliyeti yıllık (360 gün) bazda ifade etmek için bir yıldaki periyot sayısı hesaplanır.
4
Tüm bileşenleri bir araya getirerek formülü oluşturmak
397×36030\frac{3}{97} \times \frac{360}{30}
Yıllık zımni maliyet oranı, dönemsel maliyet ile yıllıklandırma katsayısının çarpımına eşittir.

Anahtar Kavram

Ticari Kredi (Satıcı Kredisi) Maliyeti Hesaplaması
Soru 8Soru

Bir perakende mağazalar zinciri, yeni anlaşma sağladığı bir tedarikçiden yapacağı alımlar için "4/104/10, net 4040" ödeme koşulu üzerinde mutabakata varmıştır. İşletmenin finansman yöneticisi, yeterli nakdi bulunmaması durumunda erken ödeme iskontosundan yararlanmayıp ödemeyi vade sonunda (40. gün) yapmanın maliyetini hesaplayacak ve bu oranı alternatif kısa vadeli banka kredi faizleriyle karşılaştıracaktır.

Buna göre, işletmenin erken ödeme iskontosundan vazgeçmesinin yıllık nominal maliyeti yüzde kaçtır? (Bir yıl 360 gün olarak dikkate alınacaktır.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 50

Cevap

İşletmenin iskontodan vazgeçmesinin yıllık maliyeti %50'dir.
Ticari kredilerde (satıcı kredisi) iskontodan yararlanmamanın yıllık maliyeti şu formülle hesaplanır: I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı×360Net VadeI˙skonto Vadesi\frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \times \frac{360}{\text{Net Vade} - \text{İskonto Vadesi}}. Soruya göre İskonto Oranı = 4, Net Vade = 40 ve İskonto Vadesi = 10'dur. Değerler yerine konduğunda: 41004×3604010=496×36030=124×12=0,50\frac{4}{100 - 4} \times \frac{360}{40 - 10} = \frac{4}{96} \times \frac{360}{30} = \frac{1}{24} \times 12 = 0,50 sonucuna (yani %50) ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen koşullardan gerekli formül bileşenlerini tespit edin.
İskonto Oranı = %4, İskonto Süresi = 10 gün, Net Vade = 40 gün.
Ticari kredi maliyeti formülünü doğru kurabilmek için vadelerin ve oranların netleştirilmesi gerekir.
2
Kullanılacak fonun dönemsel maliyetini (iskonto tutarının kalan net ödeme tutarına oranını) hesaplayın.
41004=496=124\frac{4}{100 - 4} = \frac{4}{96} = \frac{1}{24}
İşletme erken ödeme yapmadığında aslında 96 birimlik borcu ertelemek için 4 birimlik bir ek maliyete katlanmaktadır.
3
Kredili kalınan fiili süreyi (vade farkını) bularak, bunun bir yıl içindeki devir sayısını hesaplayın.
Fiili Kredi Süresi = 4010=3040 - 10 = 30 gün. Yıllık Devir Sayısı = 36030=12\frac{360}{30} = 12
Maliyetin yıllıklandırılabilmesi için bu finansman işleminin bir yılda kaç kez tekrarlanabileceği bulunmalıdır.
4
Dönemsel maliyet ile yıllık devir sayısını çarparak yıllık maliyeti bulun.
124×12=1224=0,50%50\frac{1}{24} \times 12 = \frac{12}{24} = 0,50 \Rightarrow \%50
Yıllık nominal maliyet, dönemlik oranın yıl içindeki tekrar sayısıyla çarpılmasıyla elde edilir.

Anahtar Kavram

Ticari Kredilerin (Satıcı Kredilerinin) Yıllık Maliyetinin Hesaplanması
Soru 9Soru

Otomotiv yan sanayisinde faaliyet gösteren bir işletme, sac tedarikçisiyle yaptığı alım sözleşmesinde "4/154/15, net 4545" ödeme koşulunu kabul etmiştir. Şirketin finans müdürü, işletmenin nakit döngüsünü rahatlatmak amacıyla satıcıyla olan ticari ilişkileri zedelemeden faturayı 45.45. gün yerine 75.75. günde ödemeyi (vadeyi uzatmayı) planlamaktadır.

Buna göre, işletmenin iskontodan yararlanmayıp ödemeyi 75.75. günde yapması durumunda, orijinal şarta (45.45. gün) kıyasla katlanacağı yıllık nominal ticari kredi maliyet oranında nasıl bir değişim gerçekleşir?
*(Not: Bir yıl 360360 gün olarak alınacaktır. Oranlar arasındaki fark mutlak puan değişimi olarak ifade edilmiştir.)*

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: %25\%25 azalır

Cevap

İşletmenin katlanacağı yıllık nominal maliyet oranı %25 azalır.
Ticari kredilerde iskontodan vazgeçmenin yıllık maliyet oranı şu formülle hesaplanır: Maliyet=I˙skonto Oranı100I˙skonto Oranı×360O¨deme Gu¨nu¨I˙skonto Su¨resi\text{Maliyet} = \frac{\text{İskonto Oranı}}{100 - \text{İskonto Oranı}} \times \frac{360}{\text{Ödeme Günü} - \text{İskonto Süresi}}. Orijinal şartta (45.45. gün) maliyet: 496×3604515=124×12=%50\frac{4}{96} \times \frac{360}{45 - 15} = \frac{1}{24} \times 12 = \%50'dir. Ödemenin 75.75. güne uzatılması durumunda maliyet: 496×3607515=124×6=%25\frac{4}{96} \times \frac{360}{75 - 15} = \frac{1}{24} \times 6 = \%25 olur. Dolayısıyla, ödeme vadesi uzatıldığında sabit olan iskonto kaybı daha uzun bir süreye yayıldığı için katlanılan yıllık nominal maliyet oranı %50%25=%25\%50 - \%25 = \%25 azalır.

Adım Adım Çözüm

1
Ticari kredi yıllık nominal maliyet formülünün belirlenmesi.
Maliyet = [İskonto Oranı / (100 - İskonto Oranı)] × [360 / (Net Vade - İskonto Süresi)]
İki farklı ödeme senaryosu için maliyetlerin ayrı ayrı hesaplanmasına altyapı oluşturmak.
2
Orijinal ödeme koşuluna (45.45. gün) göre yıllık maliyetin hesaplanması.
Maliyet 1 = (4 / 96) × [360 / (45 - 15)] = (1/24) × (360 / 30) = (1/24) × 12 = 12/24 = %50.
İlk durumdaki fırsat maliyetini (iskontoyu kaçırmanın bedelini) tespit etmek.
3
Yeni ödeme koşuluna (75.75. gün) göre yıllık maliyetin hesaplanması.
Maliyet 2 = (4 / 96) × [360 / (75 - 15)] = (1/24) × (360 / 60) = (1/24) × 6 = 6/24 = %25.
Vade uzatıldığında katlanılan yeni yıllık maliyet oranını bulmak.
4
İki maliyet oranı arasındaki mutlak puan farkının bulunması.
%50 - %25 = %25 oranında azalış gerçekleşir.
Vade uzatmanın işletme lehine yarattığı yıllık maliyet düşüşünü puan cinsinden belirlemek.

Anahtar Kavram

Ticari kredilerde vadenin uzatılması, vazgeçilen iskontonun maliyetini daha uzun bir süreye yaydığı için yıllıklandırılmış nominal maliyet oranını düşürür.
Ticari Krediler (Satıcı Kredileri) Alıştırma Soruları — KPSS İşletme | Examkin