Bir Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünde görev yapan bir uzman, transit geçiş yapan ağır vasıtaların sınır kapısındaki bekleme sürelerini analiz etmektedir. İleri düzey istatistiksel modellemelere geçmeden önce, rastgele seçilmiş araca ait bekleme süresi ölçümlerinin (saat) dağılım özelliklerini incelemiştir. Uzman, gözlem sayısının azlığını dikkate alarak I. tip hata oranını korurken normallikten sapmaları yakalama gücü en yüksek olan uyum iyiliği testini seçmiş ve uygulanan test sonucunda -değerini olarak elde etmiştir.
anlamlılık düzeyi temel alındığında, uzmanın tercih ettiği normallik testi ve bu testin sonucuna bağlı olarak izlemesi gereken istatistiksel yaklaşım hangi seçenekte doğru olarak ifade edilmiştir?
- Test olarak Shapiro-Wilk seçilmelidir; p-değeri anlamlılık düzeyinden büyük olduğu için () verilerin normal dağıldığını ileri süren yokluk hipotezi reddedilemez ve analize parametrik testlerle devam edilmelidir.Cevap
- BTest olarak Lilliefors düzeltmeli Kolmogorov-Smirnov seçilmelidir; p-değerinin 'ten büyük çıkması normallik varsayımının kesin olarak sağlandığını kanıtlar, bu sebeple doğrudan parametrik analizlere geçilmelidir.
- CTest olarak Shapiro-Wilk seçilmelidir; p-değeri 'ten büyük olduğu için verilerin normal dağılım göstermediği yönündeki yokluk hipotezi reddedilemez ve parametrik olmayan testlere başvurulmalıdır.
- DTest olarak Kolmogorov-Smirnov seçilmelidir; p-değeri anlamlılık düzeyinden büyük bulunduğundan, normallikten sapmanın istatistiksel olarak anlamlı olduğuna karar verilip medyan temelli testler kullanılmalıdır.
- ETest olarak Shapiro-Wilk seçilmelidir; p-değeri anlamlılık düzeyine çok yakın (marjinal) bir sınırda olduğu için, Tip II hata riskini azaltmak amacıyla yokluk hipotezi reddedilmeli ve parametrik olmayan testler tercih edilmelidir.
Cevap
Test olarak Shapiro-Wilk seçilmeli ve p-değeri 0,05'ten büyük olduğu için yokluk hipotezi reddedilmeyerek parametrik testlere devam edilmelidir.
Küçük örneklem hacimlerinde () normallik sınaması için en yüksek istatistiksel güce sahip olan yöntem Shapiro-Wilk testidir. Normallik testlerinde yokluk hipotezi () her zaman 'Veriler normal dağılıma uygundur' şeklinde kurulur. Araştırmada elde edilen -değeri (), belirlenen anlamlılık düzeyinden () büyük olduğu için yokluk hipotezi reddedilemez. Bu istatistiksel durum, verilerin normal dağılım varsayımından anlamlı bir düzeyde sapmadığını gösterir. Normallik varsayımı sağlandığı için analizlere parametrik testlerle devam edilmesi en doğru yaklaşımdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Shapiro-Wilk Testi Seçimi ve Normallik Hipotezlerinin Yorumlanması