Soru

Zorluk: KolayZaman Serilerinin Bileşenleri (Trend, Mevsimsellik, Döngüsel ve Düzensiz Hareketler)

Bir kamu kurumunda çalışan istatistikçi, Türkiye'nin son 2020 yıllık sanayi üretim endeksi verilerini analiz etmektedir. Yapılan incelemede, verilerde gözlenen dalgalanmaların periyodunun bir yıldan uzun sürdüğü ve bu değişimlerin genellikle ekonomideki genişleme ve daralma dönemleriyle (iş çevrimleri) paralel seyrettiği tespit edilmiştir.

Zaman serisi analizinde, bu tür bir yıldan uzun süreli ve ekonomik konjonktürle ilişkili hareketleri tanımlayan bileşen aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Trend (Eğilim)
  2. B
    Mevsimsel hareketler
  3. Döngüsel (konjonktürel) hareketlerCevap
  4. D
    Düzensiz (arızi) hareketler
  5. E
    Durağan bileşen

Cevap

Ekonomik çevrimlerle ilişkili ve periyodu bir yıldan uzun süren dalgalanmalar 'Döngüsel (konjonktürel) hareketler' olarak tanımlanır.
Döngüsel (konjonktürel) hareketler, zaman serilerinde gözlenen ve süresi bir yıldan fazla olan, genellikle refah, duraklama, depresyon ve canlanma gibi ekonomik aşamaları yansıtan dalgalanmalardır. Sorudaki 'bir yıldan uzun süreli' ve 'ekonomik daralma/genişleme' vurguları doğrudan bu bileşene işaret etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen periyot bilgisini değerlendiriniz.
Dalgalanmaların periyodunun bir yıldan uzun olduğu belirtilmiştir.
Zaman serisi bileşenleri arasındaki en temel ayrım noktalarından biri hareketin süresi ve tekrarlanma sıklığıdır.
2
Dalgalanmaların nedenini analiz ediniz.
Değişimlerin ekonomik genişleme ve daralma (konjonktür) dönemleriyle ilişkili olduğu ifade edilmiştir.
Ekonomik iş çevrimlerine bağlı olarak ortaya çıkan uzun süreli dalgalanmalar istatistik literatüründe döngüsel bileşen olarak adlandırılır.

Anahtar Kavram

Döngüsel (konjonktürel) hareketlerin mevsimsel hareketlerden temel farkı, periyodunun bir yıldan uzun olması ve sabit bir takvime bağlı olmamasıdır.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla