Soru

Zorluk: KolayÇoklu Doğrusal Bağlantı Sorunu

Bir araştırmacı, kurduğu çoklu doğrusal regresyon modelinde bağımsız değişkenlerin birbirleriyle yüksek düzeyde ilişkili olduğunu (çoklu doğrusal bağlantı) saptamıştır. Bu durumun En Küçük Kareler (EKK) tahmin edicileri üzerindeki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Parametre tahmin edicileri sapmalı (biasedbiased) hale gelir.Cevap
  2. B
    Tahmin edicilerin varyansları ve standart hataları yapay olarak büyür.
  3. C
    Tahmin ediciler sapmasızlık (unbiasednessunbiasedness) özelliğini korurlar.
  4. D
    Parametre tahminleri etkinlik (efficiencyefficiency) kaybına uğrar.
  5. E
    Tahmin ediciler hala doğrusal (linearlinear) olma özelliğine sahiptir.

Cevap

Çoklu doğrusal bağlantı durumunda parametre tahmin edicilerinin sapmalı hale geleceğini belirten ifade yanlıştır.
Çoklu doğrusal bağlantı sorunu mevcudiyetinde, En Küçük Kareler (EKK) tahmin edicileri hala sapmasızdır (unbiasedunbiased) ve doğrusal (linearlinear) özelliklerini korurlar. Ancak bağımsız değişkenler arasındaki yüksek ilişki, katsayıların varyanslarının ve standart hatalarının aşırı büyümesine (Varyans Şişirme Faktörü - VIFVIF artışına) yol açar. Bu durum tahmin edicilerin etkinlik (efficiencyefficiency) kaybına uğramasına ve güven aralıklarının genişlemesine neden olur. Dolayısıyla tahmin edicilerin sapmalı hale geleceği ifadesi teorik olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Çoklu doğrusal bağlantının (multicollinearity) tanımını ve kapsamını değerlendirmek.
Bağımsız değişkenler arasındaki yüksek korelasyonun bir varsayım ihlali değil, bir veri kısıtı olduğu belirlenir.
Sorunun En Küçük Kareler (EKK) tahmin edicilerinin matematiksel özellikleri üzerindeki etkisini anlamak için temel bir adımdır.
2
Gauss-Markov teoremi çerçevesinde EKK özelliklerini (Sapmasızlık, Doğrusallık, Etkinlik) kontrol etmek.
Çoklu doğrusal bağlantının sapmasızlığı ve doğrusallığı bozmadığı, ancak varyansı büyüterek etkinliği bozduğu sonucuna varılır.
EKK tahmin edicilerinin 'en iyi' (minimum varyanslı) olma özelliğinin varyans şişmesi nedeniyle ortadan kalktığını teyit etmek gerekir.
3
Seçenekleri analiz ederek yanlış olan yargıyı saptamak.
Parametrelerin sapmalı hale geleceğini savunan yargının istatistiksel teoriyle çeliştiği görülür.
Sapmasızlık, hata terimlerinin beklenen değerinin sıfır olmasıyla ilgilidir; bağımsız değişkenlerin kendi aralarındaki ilişki bu özelliği etkilemez.

Anahtar Kavram

Çoklu doğrusal bağlantı durumunda EKK tahmin edicileri sapmasızdır (unbiasedunbiased) ancak etkin (efficientefficient) değildir.

İpuçları

1
Çoklu doğrusal bağlantının bir varsayım ihlali mi yoksa bir veri sorunu mu olduğunu düşünün.
2
EKK tahmin edicilerinin BLUE (En İyi Doğrusal Sapmasız Tahmin Edici) olma özelliğinin hangi harfinin bu sorundan etkilendiğini hatırlayın.
3
Çoklu doğrusal bağlantı varyansları büyütür ancak tahminlerin merkezini (beklenen değerini) kaydırmaz.

Daha Fazla Pratik

Varyans Şişirme Faktörü (VIFVIF) ve Tolerans (ToleranceTolerance) arasındaki matematiksel ilişkiyi çalışarak sayısal örneklere göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla