Bir sosyolog, üç farklı kuşak (X, Y ve Z) bireylerinin akıllı telefon kullanımına yönelik geliştirilmiş dört alt boyutlu bir tutum ölçeğinden aldıkları puanların profillerini Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA) kullanarak karşılaştırmak istemektedir.
Analizin ilk aşamasında, profillerin geometrik olarak benzer bir örüntüye sahip olup olmadığı (grup ölçüm etkileşimi) test edilmiştir. Bu test sonucunda hesaplanan Wilks' Lambda () istatistiğinin (yaklaşık ) olduğu ve p-değerinin () olduğu tespit edilmiştir.
Profil analizi hipotez test hiyerarşisi ve verilen istatistiksel sonuçlar dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AWilks' Lambda () değerinin 'e çok yakın olması gruplar arası farkın (etkileşimin) çok büyük olduğunu gösterir; bu nedenle paralellik hipotezi reddedilmeli ve analize son verilmelidir.
- İlk aşamada test edilen "Paralellik" hipotezi reddedilememiştir; profiller paralel kabul edildiği için bir sonraki aşamada grupların profillerinin aynı seviyede olup olmadığını sınayan "Çakışıklık" (Eşitlik) hipotezi test edilmelidir.Cevap
- Cİlk aşamada test edilen "Çakışıklık" (Coincidence) hipotezi reddedilememiştir; bu durum, varyans-kovaryans matrislerinin homojenliği varsayımını test eden Box's M istatistiğinin anlamsız çıktığını gösterir.
- DParalellik varsayımı sağlandığı için, özdeğerlerin çarpımını temel alan Wilks' Lambda yerine, matrisin izi (özdeğerler toplamı) ile hesaplanan determinant testlerine geçilerek "Düzlük" hipotezi sınanmalıdır.
- EProfiller paralel bulunmuştur; ancak çok değişkenli testlere devam etmek yerine her bir alt boyut için ayrı ayrı bağımsız örneklem ANOVA uygulamak Tip I hata riskini azaltacağından bu yönteme geçilmelidir.
Cevap
Profil analizinin ilk adımı olan paralellik hipotezi reddedilemediği için analiz sonlandırılmaz, profillerin aynı hizada (düzeyde) olup olmadığını araştıran çakışıklık hipotezinin testine geçilir.
Profil analizinde ilk olarak gruplar ile değişkenler (ölçümler) arasında bir etkileşim olup olmadığını inceleyen 'Paralellik' hipotezi test edilir. Senaryodaki testte Wilks' Lambda değerinin 'e yakın ve p-değerinin 'ten büyük () olması, sıfır hipotezinin (profiller paraleldir) reddedilemediğini gösterir. Analiz prosedürüne göre, paralellik varsayımı kabul edildikten sonra atılacak ikinci adım, bu paralel profillerin dikey eksende aynı yükseklikte (seviyede) olup olmadıklarını sınayan 'Çakışıklık' (Coincidence / Eşitlik) hipotezini test etmektir. Doğru yanıt bu metodolojik akışı eksiksiz yansıtmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Profil Analizi Hipotez Test Hiyerarşisi ve Wilks' Lambda