Examkin

Soru

Zorluk: OrtaWinters Üçlü Üstel Düzleştirme Yöntemi (Trend ve Mevsimsellik)

Bir kamu kurumunun aylık vergi gelirleri verileri üzerine yapılan ön incelemede, serinin pozitif yönlü doğrusal bir trende sahip olduğu ve mevsimsel dalgalanmaların genliğinin (dalga boyunun) serinin seviyesi yükseldikçe arttığı saptanmıştır. Bu veriler için Winters üçlü üstel düzleştirme yöntemi uygulanmasına karar verilmiştir. Analist, modelin mevsimsel bileşendeki son dönem değişimlerine karşı daha duyarlı (tepkisel) olmasını ve güncel veriye daha fazla ağırlık vermesini istemektedir. Buna göre, seçilmesi gereken Winters model türü ve mevsimsellik düzleştirme katsayısı (γ\gamma) için yapılması gereken tercih aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Çarpımsal model seçilmeli; γ\gamma katsayısı artırılmalıdır.Cevap
  2. B
    Toplamsal model seçilmeli; γ\gamma katsayısı artırılmalıdır.
  3. C
    Çarpımsal model seçilmeli; γ\gamma katsayısı azaltılmalıdır.
  4. D
    Toplamsal model seçilmeli; β\beta (beta) katsayısı azaltılmalıdır.
  5. E
    Çarpımsal model seçilmeli; α\alpha (alfa) katsayısı azaltılmalıdır.

Cevap

Mevsimsel dalgalanmaların genliğinin serinin seviyesiyle birlikte arttığı durumlarda 'Çarpımsal Model' seçilmeli ve mevsimsel bileşene duyarlılığı artırmak için 'γ\gamma katsayısı artırılmalıdır'.
Çarpımsal model, mevsimsel dalgalanmaların genliğinin serinin genel seviyesiyle (ortalama değerle) birlikte değiştiği durumlar için tasarlanmıştır. Winters yönteminde mevsimselliği güncelleyen katsayı γ\gamma (gama) katsayısıdır. Bu katsayının artırılması, en son yapılan gözlemlerin mevsimsel endeksleri güncellemedeki etkisini artırarak modelin mevsimsel yapıdaki değişimlere daha hızlı tepki vermesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Serinin karakteristik özelliklerini analiz etme
Pozitif trend mevcut ve mevsimsel dalgalanmaların genliği seviye ile birlikte artıyor.
Model türünü (toplamsal/çarpımsal) belirlemek için dalgalanmaların sabit mi yoksa seviyeye mi bağlı olduğunu anlamak gerekir.
2
Uygun Winters modelini seçme
Çarpımsal (Multiplicative) Winters modeli.
Mevsimsel etkinin seviye ile doğru orantılı değişmesi çarpımsal yapının temel varsayımıdır.
3
Düzleştirme katsayısının etkisini belirleme
Mevsimsel bileşen için γ\gamma katsayısının değerini artırma.
Üstel düzleştirme yöntemlerinde katsayı 1'e yaklaştıkça güncel gözlemlere daha fazla ağırlık verilir ve model değişimlere karşı daha duyarlı hale gelir.

Anahtar Kavram

Winters Yönteminde Model Seçimi ve Katsayı Duyarlılığı
Bu soruyu puanla

Konular

Winters Üçlü Üstel Düzleştirme Yöntemi (Trend ve Mevsimsellik)

Bu konudan daha fazla soru