Soru

Zorluk: OrtaAçıklanan Varyans Oranı ve Fazlalık İndeksi (Redundancy Index)

Bir çevre bilimi araştırmasında, 20 farklı şehrin "kentleşme ve sanayileşme göstergeleri" (XX bağımsız değişkenler seti) ile "çevresel kirlilik ölçümleri" (YY bağımlı değişkenler seti) arasındaki ilişkiler kanonik korelasyon analizi ile incelenmiştir.

Analiz sonucunda elde edilen birinci kanonik fonksiyona ilişkin bulgular aşağıda verilmiştir:
- Kanonik korelasyon katsayısı (RcR_c): 0,900,90
- XX setinin kendi birinci kanonik değişkeni tarafından açıklanan varyans oranı: 0,500,50
- YY setinin kendi birinci kanonik değişkeni tarafından açıklanan varyans oranı: 0,400,40

Buna göre, kentleşme ve sanayileşme göstergeleri (XX) setinin, çevresel kirlilik ölçümleri (YY) seti üzerinde açıkladığı varyansı ifade eden birinci kanonik fonksiyona ait fazlalık indeksi (redundancy index) kaçtır?

  1. 0,324Cevap
  2. B
    0,360
  3. C
    0,405
  4. D
    0,450
  5. E
    0,810

Cevap

Doğru cevap 0,324 değerini veren seçenektir.
Fazlalık indeksi (Redundancy Index), bağımsız değişkenler (XX) setinin bağımlı değişkenler (YY) setinde açıkladığı gerçek varyans oranını ölçer. Bu değer, bağımlı değişken setinin (YY) kendi kanonik değişkeni tarafından açıklanan varyans oranı ile iki set arasındaki paylaşılan varyansın (kanonik korelasyon katsayısının karesi, Rc2R_c^2) çarpılmasıyla elde edilir. Verilen soruda işlem 0,40×(0,90)2=0,40×0,81=0,3240,40 \times (0,90)^2 = 0,40 \times 0,81 = 0,324 şeklinde yapılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kanonik değişkenler arasındaki paylaşılan varyansı (ortak varyans) bulmak için kanonik korelasyon katsayısının karesini (Rc2R_c^2) hesaplayın.
Rc2=(0,90)2=0,81R_c^2 = (0,90)^2 = 0,81
Fazlalık indeksi formülünde, bağımlı kanonik değişkenin bağımsız kanonik değişken tarafından ne kadar açıklandığını bulmak için Rc2R_c^2 değerine ihtiyaç vardır.
2
XX setinin YY seti üzerindeki fazlalık indeksini (Redundancy Index) veren formülü uygulayın: RIYX=(Y’nin ac¸ıklanan varyans oranı)×Rc2RI_{Y|X} = (Y\text{'nin açıklanan varyans oranı}) \times R_c^2
RIYX=0,40×0,81RI_{Y|X} = 0,40 \times 0,81
Bağımsız setin bağımlı set üzerindeki fazlalık indeksi daima bağımlı değişken setinin (YY) kendi içindeki açıklanan varyansı temel alınarak hesaplanır.
3
Çarpım işlemini tamamlayarak nihai fazlalık indeksini elde edin.
0,3240,324
Çarpım sonucu, orijinal YY değişkenlerindeki toplam varyansın %32,4'ünün XX değişkenleri seti tarafından açıklandığını gösterir.

Anahtar Kavram

Fazlalık İndeksi (Redundancy Index) Hesaplaması
Bu soruyu puanla