Soru

Zorluk: ZorSerbest Meslek Kazançları

Serbest meslek faaliyetini mutat meslek hâlinde yürüten Yönetim Danışmanı (Y)’nin 20252025 takvim yılındaki mesleki faaliyetlerine ilişkin veriler şu şekildedir:

- Danışmanlık hizmet bedeli olarak nakit tahsil edilen tutar: 800.000800.000 TL
- Başarıyla tamamlanan bir proje primi olarak müşteriden teslim alınan anonim şirket hisse senetlerinin emsal bedeli: 200.000200.000 TL
- Sözleşme gereği müşteriden konaklama ve ulaşım masrafları için tahsil edilen "gider karşılığı": 50.00050.000 TL
- Mesleki faaliyetle ilgili olduğu belgelenen konaklama ve ulaşım giderleri: 50.00050.000 TL
- Hem ikametgâh hem de ofis olarak kullanılan kiralık konutun yıllık toplam kirası: 120.000120.000 TL
- Mesleki sorumluluk sigortası poliçesi primi: 15.00015.000 TL
- Ödenen vergi cezası ve gecikme zammı toplamı: 10.00010.000 TL

193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre, Danışman (Y)’nin 20252025 yılı gelir vergisi beyannamesinde yer alacak olan "Serbest Meslek Kazancı" matrahı kaç TL olmalıdır?

  1. 865.000Cevap
  2. B
    925.000
  3. C
    855.000
  4. D
    665.000
  5. E
    815.000

Cevap

Matrah hesaplanırken toplam hasılattan (1.050.0001.050.000 TL), indirilebilir giderler (185.000185.000 TL) düşülür ve sonuç 865.000865.000 TL olarak bulunur.
Doğru sonuç, hasılat kalemlerinin (nakit, ayın ve gider karşılığı) eksiksiz toplanması ve kiralık konut-ofis ayrımındaki özel kural (kiranın tamamının indirimi) uygulanarak, kanunen kabul edilmeyen giderlerin (vergi cezası) matrah dışında tutulmasıyla elde edilen değerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam brüt hasılatın hesaplanması
800.000+200.000+50.000=1.050.000800.000 + 200.000 + 50.000 = 1.050.000 TL
GVK Madde 67 uyarınca nakit tahsilatların yanı sıra ayın olarak alınanlar (hisse senedi) ve gider karşılığı olarak tahsil edilenler de hasılat sayılır.
2
Kira giderinin belirlenmesi
120.000120.000 TL
GVK Madde 68/1 uyarınca, ikametgâhının bir kısmını iş yeri olarak kullananlar ödedikleri kiranın tamamını indirebilirler.
3
Diğer indirilebilir giderlerin toplanması
50.00050.000 (Seyahat) +15.000+ 15.000 (Sigorta) =65.000= 65.000 TL
Mesleki faaliyetle ilgili seyahat harcamaları ve mesleki sorumluluk sigortaları gider olarak kabul edilir.
4
İndirilemeyecek giderlerin elenmesi
10.00010.000 TL (Kabul edilmez)
GVK Madde 90 ve VUK hükümlerine göre vergi cezaları ve gecikme zamları kazancın tespitinde gider olarak indirilemez.
5
Net kazancın (matrahın) hesaplanması
1.050.000(120.000+65.000)=865.0001.050.000 - (120.000 + 65.000) = 865.000 TL
Hasılat toplamından kabul edilen tüm giderlerin çıkarılmasıyla vergi matrahına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Serbest Meslek Kazancında Tahsilat ve Giderlerin Tespiti
Bu soruyu puanla