İşletmenin 31.12.2025 tarihi itibarıyla geçici yatırım amaçlı portföyünde yer alan menkul … — KPSS Muhasebe

İşletmenin $31.12.2025$ tarihi itibarıyla geçici yatırım amaçlı portföyünde yer alan menkul kıymetlere ilişkin envanter bilgileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Menkul Kıymet Türü	Maliyet / Alış Bedeli	Dönem Sonu Bilgisi
$X$ İşletmesi Hisse Senetleri	$80.000$ TL	$72.000$ TL (Borsa Rayici)
$Y$ İşletmesi Hisse Senetleri	$50.000$ TL	$53.000$ TL (Borsa Rayici)
Özel Sektör Tahvilleri	$100.000$ TL	$8.000$ TL (İşlemiş Faiz)

İşletme, dönem sonu değerleme işlemlerinde Tekdüzen Hesap Planı ve genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uygun hareket etmektedir. Buna göre, yapılacak envanter kayıtları sonucunda işletmenin gelir tablosundaki "64. Faaliyet Dışı Olağan Gelir ve Karlar" ile "65. Faaliyet Dışı Olağan Gider ve Zararlar" gruplarındaki hesaplarda meydana gelecek toplam net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

$0$ TL (Net değişim gerçekleşmez)Cevap
B
$3.000$ TL net gelir artışı
C
$8.000$ TL net gelir artışı
D
$8.000$ TL net gider artışı
E
$11.000$ TL net gelir artışı

Cevap

İşletmenin yapacağı envanter işlemleri sonucunda

8.000

TL tutarında faiz geliri ve

8.000

TL tutarında karşılık gideri doğacak, bu iki tutar birbirini netleştirdiği için gelir tablosunda toplam net değişim gerçekleşmeyecektir.

İşletmenin portföyündeki X hisseleri için maliyet ile borsa rayici arasındaki

8.000

TL'lik düşüş '654 Karşılık Giderleri' hesabında gider olarak; tahviller için işlemiş olan

8.000

TL'lik faiz ise '642 Faiz Gelirleri' hesabında gelir olarak kaydedilir. Y hisselerindeki

3.000

TL'lik artış ise ihtiyatlılık gereği dikkate alınmaz. Dolayısıyla

8.000

TL gelir ve

8.000

TL gider kaydı birbirini netleştirir.

Adım Adım Çözüm

X

İşletmesi hisse senetlerinin değerlemesi

8.000

TL gider kaydı

Maliyet bedeli (

80.000

TL), borsa rayicinden (

72.000

TL) yüksek olduğu için İhtiyatlılık kavramı gereği aradaki fark kadar karşılık ayrılır (654 Karşılık Giderleri).

Y

İşletmesi hisse senetlerinin değerlemesi

İşlem yapılmaz

Borsa rayici (

53.000

TL), maliyet bedelinden (

50.000

TL) yüksek olsa da hisse senetlerinde gerçekleşmemiş değer artışları ihtiyatlılık kavramı gereği gelir kaydedilmez.

Özel Sektör Tahvillerinin dönem sonu faiz tahakkuku

8.000

TL gelir kaydı

Dönem sonuna kadar işlemiş ancak henüz tahsil edilmemiş faiz tutarı, Dönemsellik ilkesi gereği dönemin geliri olarak kaydedilir (642 Faiz Gelirleri).

Net etkinin hesaplanması

0

8.000

TL Faiz Geliri (+) ve

8.000

TL Karşılık Gideri (-) işlemleri sonucunda gelir tablosu grupları üzerindeki toplam net etki sıfırdır.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık ve Dönemsellik Kavramlarının Değerleme Üzerindeki Etkisi

İpuçları

Hisse senetlerinde borsa değeri maliyetin altına düşerse ne yapılması gerektiğini, üstüne çıkarsa ne yapılması gerektiğini hatırlayın.

Tahvillerde vadesi gelmemiş ancak 'işlemiş' faizlerin kaydedilmesi 'Dönemsellik' ilkesiyle ilgilidir.

X hissesi için

8.000

TL karşılık ayrılırken, Y hissesi için işlem yapılmaz. Tahvilden ise

8.000

TL gelir doğar.

Daha Fazla Pratik

Menkul kıymet satış kârı veya zararı ile değerleme farkları arasındaki farkı test eden bir soru çözülebilir.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru