Soru

Zorluk: OrtaBağımlılık Teorisi

Bağımlılık Teorisi'ne göre, günümüzün az gelişmiş ülkeleri, gelişmiş ülkelerin geçmişte geçtiği yollardan geçen "henüz gelişmemiş" yapılar değildir. Aksine, bu ülkelerin mevcut ekonomik durumu, dünya kapitalist sisteminin işleyişi ile doğrudan ilişkilidir.

Buna göre Bağımlılık Teorisi’nin "merkez-çevre" ilişkisine dair temel yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Çevre ülkelerin az gelişmişliği, merkez ülkelerin kalkınma sürecinin yapısal bir sonucu olarak bizzat küresel sistem tarafından üretilmektedir.Cevap
  2. B
    Uluslararası sistemde devletler arasında artan ekonomik etkileşim, karşılıklı hassasiyetleri artırarak tek taraflı bağımlılık riskini minimize etmektedir.
  3. C
    Az gelişmiş ülkeler, geleneksel toplumsal yapılarını rasyonel modellerle değiştirdikleri takdirde merkez ülkelerin refah düzeyine ulaşabilirler.
  4. D
    Dünya sistemi; merkez, yarı-çevre ve çevre bölgelerden oluşan hiyerarşik bir bütünlük arz eder ve sistemik istikrar bu üçlü yapı ile korunur.
  5. E
    Uluslararası ekonomi-politik ilişkilerde devletler, mutlak refah artışından ziyade diğer aktörlere kıyasla elde ettikleri göreli kazanımlara odaklanırlar.

Cevap

Çevre ülkelerin az gelişmişliği, merkez ülkelerin kalkınma sürecinin yapısal bir sonucu olarak bizzat küresel sistem tarafından üretilmektedir.
Doğru yanıt olan seçenek, Bağımlılık Teorisi'nin temel iddiasını yansıtmaktadır. Teoriye göre az gelişmişlik, merkez ülkelerin (metropol) çevre ülkelerden (uydu) artı-değer ve kaynak transferi yapması sonucunda sistem tarafından üretilen yapısal bir durumdur. Bu nedenle çevre ülkelerin durumu, merkezden bağımsız bir aşama değil, merkeze bağımlılığın bir ürünüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Teorik bağlamın belirlenmesi
Bağımlılık Teorisi, Modernleşme Teorisi'nin 'evrensel kalkınma aşamaları' fikrine karşı çıkar.
Teorinin özünü anlamak için hangi temel varsayıma karşı çıktığını belirlemek gerekir.
2
Merkez-Çevre ilişkisinin analizi
Merkez ülkelerin zenginleşmesi ile çevre ülkelerin yoksullaşmasının aynı madalyonun iki yüzü olduğu sonucuna varılır.
Andre Gunder Frank ve Raul Prebisch'e göre, kaynaklar çevreden merkeze aktığı için çevre yapısal olarak az gelişmiş bırakılır.

Anahtar Kavram

Az Gelişmişliğin Gelişimi (Development of Underdevelopment)

Daha Fazla Pratik

Dünya Sistemleri Teorisi ile Bağımlılık Teorisi arasındaki 'yarı-çevre' ve 'sistem bütünlüğü' farklarına odaklanan soruları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla