Soru

Zorluk: Zorİsnadiyet (Atıf) Kuralları ve Sorumluluğun Doğması

Uluslararası hukukta devletin sorumluluğunun doğması için gerekli olan 'isnadiyet' (atıf) kuralları çerçevesinde, Uluslararası Hukuk Komisyonu’nun (UHK) 2001 tarihli "Devletin Uluslararası Haksız Fiillerinden Kaynaklanan Sorumluluğuna İlişkin Taslak Maddeleri" göz önüne alındığında, aşağıdaki durumlardan hangisinde söz konusu fiilin ilgili devlete isnat edilmesi beklenmez?

  1. A
    Bir eyalet valisinin, merkezi hükümetin "yabancı mülklere dokunulmaması" yönündeki yazılı talimatına açıkça aykırı hareket ederek, yetki sınırlarını aşmak suretiyle yabancı bir şirketin tesislerine el koyması
  2. B
    Ülke genelinde mevcut hükümeti devirerek yeni hükümeti kurmayı başaran bir ihtilal hareketinin, henüz isyan aşamasındayken yabancı diplomatik misyonlara verdiği zararlar
  3. C
    Devletin resmi hiyerarşisine dahil olmayan ancak bir operasyon sırasında doğrudan devletin talimatı ve etkin kontrolü (effective control) altında hareket eden silahlı bir grubun komşu devletin sınırını ihlal etmesi
  4. Hükümetin isyanı önlemek için gerekli tüm askeri ve hukuki önlemleri almasına, yani "gerekli özeni" (due diligence) göstermesine rağmen, başarısızlıkla sonuçlanan bir ayaklanma grubunun yabancı vatandaşlara ait mülkleri tahrip etmesiCevap
  5. E
    Bir devletin emrine geçici olarak verilen başka bir devlete ait askeri birimin, emrine girdiği devletin resmi yetkilerini kullanırken uluslararası hukuka aykırı bir saldırı gerçekleştirmesi

Cevap

Hükümetin isyanı bastırmak için gerekli tüm önlemleri almasına rağmen başarısızlıkla sonuçlanan bir ayaklanma grubunun fiillerinin devlete isnat edilememesi
Doğru cevap, başarısızlıkla sonuçlanan bir ayaklanma hareketinin haksız fiillerinin devlete isnat edilemeyeceğini belirtmektedir. Uluslararası Hukuk Komisyonu'nun (UHK) 2001 tarihli Taslak Maddeleri (Özellikle Madde 10) uyarınca, bir ayaklanma hareketi yeni bir hükümet kurmayı başaramazsa, onun fiilleri devletin fiili sayılamaz. Bu durumda devletin tek sorumluluğu, söz konusu haksız fiili önlemek veya cezalandırmak için 'gerekli özeni' (due diligence) gösterip göstermediği ile sınırlıdır. Soruda devletin tüm önlemleri aldığı belirtildiği için isnadiyet gerçekleşmez.

Adım Adım Çözüm

1
Failin statüsünü belirle
Fiili işleyen grup, devlet hiyerarşisine dahil olmayan ve başarısız olmuş bir ayaklanma hareketidir.
İsnadiyet için failin devlet organı olması veya devlet adına hareket etmesi gerekir.
2
UHK 10. Maddeyi (Ayaklanma Hareketleri) uygula
Ayaklanma başarılı olsaydı fiil devlete isnat edilirdi; ancak başarısız olduğu için bu kural işlemez.
Başarılı isyanlar devletin devamlılığı gereği yeni devletin fiili sayılırken, başarısız olanlar özel şahıs eylemi niteliğindedir.
3
Devletin 'Gerekli Özen' (Due Diligence) yükümlülüğünü kontrol et
Devlet isyanı önlemek için gerekli tüm tedbirleri aldığı için isnadiyet gerçekleşmez.
Devlet, özel şahısların veya isyancıların fiillerinden doğrudan sorumlu değildir; ancak bunları önlemede ihmal gösterirse kendi kusuru üzerinden sorumlu olur.

Anahtar Kavram

Uluslararası sorumlulukta isnadiyet, bir haksız fiilin devlete hukuken atfedilmesini ifade eder; başarısız isyanlar ve gerekli özenin gösterildiği özel fiiller devlete isnat edilmez.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla