Uluslararası Hukuk Komisyonu (UHK) tarafından hazırlanan 'Devletlerin Uluslararası Haksız Fiillerden Kaynaklanan Sorumluluğuna İlişkin Madde Metinleri'nin 6. maddesi uyarınca; bir devletin organının başka bir devletin emrine ve tasarrufuna (disposal) verilmesi durumunda, bu organın tasarrufuna verildiği devletin kamu yetkisi unsurlarını kullanarak gerçekleştirdiği uluslararası haksız fiillerden dolayı hangi süje sorumlu tutulur?
- AEylemin mülkiyeti her zaman gönderen devlette kaldığı için gönderen devlet
- Organın o an emrinde çalıştığı ve adına kamu yetkisi kullandığı kabul eden devletCevap
- CUluslararası hukukta bu tür durumlarda müteselsil sorumluluk esası geçerli olduğundan hem gönderen hem de kabul eden devlet
- DSöz konusu organın kamu hiyerarşisinden koptuğu varsayıldığından sadece fiili işleyen kamu görevlilerinin şahsi sorumluluğu
- EUluslararası Adalet Divanı'nın somut olayın 'etkin kontrol' derecesine göre belirleyeceği üçüncü bir taraf
Cevap
Fiillerin, organın emrinde çalıştığı ve adına kamu yetkisi kullandığı kabul eden devlete isnat edilmesi gerekmektedir.
Uluslararası hukukta devlet sorumluluğu kuralları uyarınca, bir devlet başka bir devlete yardım amacıyla bir organını (örneğin bir sağlık birimi veya yargı heyeti) o devletin tam emrine verirse, bu organın eylemleri kabul eden devlete isnat edilir. Burada temel kriter, organın kimin kamu yetkisini kullandığı ve kimin talimatları doğrultusunda hareket ettiğidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Başka Bir Devletin Tasarrufuna Verilen Organların Fiilleri (UHK Madde 6)
İpuçları
1
Bu soruda organın kimin adına 'kamu yetkisi' kullandığına dikkat edin.
2
UHK'nın 2001 tarihli metnindeki 6. madde, 'disposal' (tasarrufuna verme) kavramını düzenler.
Daha Fazla Pratik
UHK 8. maddedeki 'talimat ve kontrol' (effective control) kriteri ile bu durumu karşılaştırın.
Tahmini Süre:1m 15s