Soru

Zorluk: KolayDevletlerin Halefiyeti

Uluslararası hukukta devletlerin halefiyeti (state succession), bir devletin ülkesi üzerindeki egemenliğinin başka bir devlete geçmesi durumunu ifade eder. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir halefiyet durumu teşkil etmeyip, 'devletin sürekliliği' ilkesi gereği uluslararası hak ve yükümlülüklerin etkilenmediği bir durumdur?

  1. A
    Bir devletin parçalanarak (dissolution) ortadan kalkması ve yerine birden fazla yeni devletin kurulması
  2. B
    İki veya daha fazla bağımsız devletin birleşerek (merger) yeni bir uluslararası hukuk süjesi oluşturması
  3. Bir devlette hükümet darbesi veya anayasal bir değişiklikle yönetim biçiminin ve iktidarın değişmesiCevap
  4. D
    Bir devletin ülkesinin bir kısmının koparak (secession) yeni bir bağımsız devlet kurması
  5. E
    Bir devletin sahip olduğu toprakların bir kısmını antlaşma yoluyla başka bir devlete devretmesi

Cevap

Bir devlette hükümet darbesi veya anayasal bir değişiklikle yönetim biçiminin ve iktidarın değişmesi
Hükümet veya rejim değişikliklerinde (darbe, devrim vb.) devletin uluslararası hukuk kişiliği sona ermez. 'Devletin sürekliliği' ilkesi gereği, yönetim değişse dahi devlet eski antlaşmalarına ve borçlarına bağlı kalmaya devam eder. Bu nedenle bu bir halefiyet (succession) durumu değil, bir süreklilik (identity/continuity) durumudur.

Adım Adım Çözüm

1
Devlet halefiyeti kavramının tanımını hatırla.
Halefiyet, bir toprağın uluslararası ilişkilerinden sorumlu olan devletin değişmesidir (yeni bir devletin doğması veya bir devletin sona ermesi).
Soruda halefiyet olmayan durumu bulmak için kavramın sınırlarını belirlemek gerekir.
2
Hükümet değişikliği ile devlet değişikliği arasındaki farkı analiz et.
Hükümet veya rejim değişikliği (ihtilal, darbe, seçim), devletin kimliğini (identity) değiştirmez; devlet aynı yükümlülüklerle varlığını sürdürür.
KPSS hukuk sorularında en temel çeldirici, devletin sürekliliği ile halefiyetin karıştırılmasıdır.

Anahtar Kavram

Devletin Sürekliliği (Continuity) vs. Devletlerin Halefiyeti (Succession)

İpuçları

1
Halefiyet, egemenliğin bir devletten başka bir devlete geçmesidir. Hükümetler değiştiğinde devlet değişmiş olur mu?

Daha Fazla Pratik

Sınır antlaşmalarının (localized/radicite) halefiyetten neden etkilenmediğini araştırınız.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla