Soru

Zorluk: Çok zorMEN Sendromları ve Nöroendokrin Tümörler

Tekrarlayan nefrolitiazis ve galaktore şikayetleri ile başvuran 4444 yaşındaki kadın hastada, laboratuvar ve görüntüleme incelemeleri sonucunda primer hiperparatiroidizm ve hipofiz ön lobunda prolaktinoma saptanmıştır. Benzer klinik bulguların hastanın babasında da olduğu öğrenilmiştir. Yapılan moleküler genetik analizlerde 11q1311q13 (MEN1MEN1) lokusunda ve *RET* proto-onkojeninde herhangi bir mutasyon saptanmamıştır. Bu hastadaki klinik tablonun gelişiminden sorumlu olan en olası genetik defekt, aşağıdaki proteinlerden hangisinin fonksiyon kaybına yol açmaktadır?

  1. p27Kip1p27^{Kip1}Cevap
  2. B
    p16INK4ap16^{INK4a}
  3. C
    p21Cip1/Waf1p21^{Cip1/Waf1}
  4. D
    p57Kip2p57^{Kip2}
  5. E
    Siklin D1

Cevap

CDKN1B geni tarafından kodlanan ve hücre siklusunun G1'den S fazına geçişini inhibe eden p27(Kip1) proteini
Vakada tanımlanan primer hiperparatiroidizm ve hipofiz adenomu birlikteliği klinik olarak MEN1'e işaret etse de, MEN1 (menin) ve RET mutasyonlarının dışlanmış olması bizi MEN4 sendromuna yönlendirir. MEN4 sendromu, 12. kromozomda yer alan ve bir hücre döngüsü inhibitörü olan p27(Kip1) proteinini kodlayan CDKN1B genindeki germline mutasyonlar sonucu gelişir. Bu proteinin kaybı, siklin bağımlı kinazların (CDK) üzerindeki frenleyici etkiyi kaldırarak neoplazi gelişimine zemin hazırlar.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Hasta primer hiperparatiroidizm ve hipofiz adenomu (prolaktinoma) sunumu ile gelmektedir; bu durum klasik olarak MEN1 fenotipini düşündürür.
Paratiroid ve hipofiz tutulumu MEN1 (Wermer) sendromunun karakteristik bileşenleridir.
2
Genetik verileri değerlendir
MEN1 (11q13) ve RET gen mutasyonlarının saptanmaması, klinik tablonun MEN1 veya MEN2A olmadığını gösterir.
Ayırıcı tanıda genetik negatiflik bizi nadir görülen MEN-benzeri tablolara yönlendirir.
3
MEN4 (Multiple Endokrin Neoplazi Tip 4) tanısını koy
MEN1 fenotipine sahip olan ancak MEN1 mutasyonu taşımayan olgularda CDKN1B mutasyonu ile gelişen MEN4 sendromu düşünülmelidir.
MEN4, klinik olarak MEN1'e çok benzer ancak farklı bir genetik temele (CDKN1B) dayanır.
4
Sorumlu proteini belirle
CDKN1B geni, hücre siklusunun G1/S geçişini kontrol eden p27(Kip1) proteinini kodlar.
p27(Kip1) fonksiyon kaybı, kontrolsüz hücre proliferasyonuna ve tümör gelişimine yol açar.

Anahtar Kavram

MEN4 sendromu, CDKN1B gen mutasyonu sonucu gelişen ve klinik olarak MEN1'i taklit eden nadir bir otozomal dominant sendromdur.

Daha Fazla Pratik

MEN4 sendromunda ek olarak adrenal, renal ve üreme sistemi tümörlerinin de görülebileceğini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla