Soru

Zorluk: OrtaAmino Asit Metabolizma Bozuklukları

Yenidoğan tarama programı kapsamında fenilketonüri (FKU) tanısı için topuk kanı örneği (Guthrie testi) alınırken, sonucun "yalancı negatif" (hastalık olduğu halde testin normal çıkması) bulunmasına en sık yol açan durum aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bebeğin prematüre (erken) doğmuş olması
  2. Bebeğin henüz yeterli süre (en az 2424 saat) proteinli beslenmemiş olmasıCevap
  3. C
    Bebeğin total parenteral beslenme (TPN) alıyor olması
  4. D
    Bebeğin hiperbilirubinemi nedeniyle fototerapi alıyor olması
  5. E
    Kan örneğinin doğumdan sonraki 1010. günde alınmış olması

Cevap

Fenilketonüri taramasında yalancı negatifliğin en sık nedeni, bebeğin henüz yeterli protein (fenilalanin kaynağı) almamış olmasıdır.
Fenilalanin esansiyel bir amino asit olduğu için vücutta ancak protein alımıyla (anne sütü veya formül mama) birikmeye başlar. Yenidoğan taraması (Guthrie testi) için kan örneği bebeğin doğumundan sonraki ilk 2424 saat içinde, henüz yeterli beslenme sağlanmadan alınırsa, kanda fenilalanin düzeyi henüz eşik değerin üzerine çıkmamış olabilir ve bu durum yalancı negatif sonuç verir.

Adım Adım Çözüm

1
Fenilalanin kaynağını belirle
Fenilalanin esansiyel bir amino asittir, sentezlenemez, besinlerle alınır.
Testin mantığı, enzim eksikliği nedeniyle birikmesi gereken maddenin (fenilalanin) kanda saptanmasıdır.
2
Postnatal yükselme zamanını analiz et
Doğumda anneden geçen enzimler veya plasental temizlenme nedeniyle düzeyler normaldir; beslenme sonrası 24−4824-48 saat içinde yükselir.
Yalancı negatifliği önlemek için ideal örnekleme zamanı beslenmeden sonraki 22. gündür.

Anahtar Kavram

Fenilketonüri tarama testlerinde (Guthrie testi) protein alım süresi, sonucun doğruluğu için kritiktir.
Bu soruyu puanla