Soru

Zorluk: ZorAdrenokortikosteroidler ve Antagonistler

Primer adrenal yetmezlik (Addison hastalığı) ile hipofizer (sekonder) adrenal yetmezlik tanılı hastaların uzun dönem idame tedavileri farmakolojik ve fizyolojik prensipler açısından karşılaştırıldığında; sekonder yetmezlikte genellikle mineralokortikoid (fludrokortizon) replasmanına ihtiyaç duyulmamasının en temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sekonder yetmezlikte zona glomerulosa tabakasının yapısal bütünlüğünü koruması ve aldosteron sentezinin esas olarak renin-anjiyotensin sistemi tarafından kontrol edilmesiCevap
  2. B
    Sekonder yetmezlikte kullanılan glukokortikoidlerin mineralokortikoid reseptörlerine olan afinitesinin kompanzatuvar olarak artması
  3. C
    Plazma ACTH düzeyinin düşük olmasının, böbrek tübüllerindeki mineralokortikoid reseptörlerini duyarlılaştırarak aldosteron ihtiyacını azaltması
  4. D
    Sekonder yetmezlikte plazma renin aktivitesinin baskılanmış olması nedeniyle mineralokortikoid etkisine gereksinim duyulmaması
  5. E
    Böbreklerde bulunan 11β11\beta-hidroksisteroid dehidrogenaz tip 2 enziminin sekonder yetmezlikte inhibe olması sonucunda kortizolün aldosteron etkisini taklit etmesi

Cevap

Sekonder adrenal yetmezlikte mineralokortikoid replasmanına gerek duyulmamasının nedeni, zona glomerulosa tabakasının RAAS kontrolünde aldosteron üretmeye devam etmesidir.
Sekonder adrenal yetmezlikte hasar hipofiz düzeyindedir ve ACTH eksikliği mevcuttur. Adrenal korteksin zona glomerulosa tabakası ACTH'tan ziyade renin-anjiyotensin sistemi ve plazma potasyum düzeyleri tarafından kontrol edildiğinden, bu hastalar aldosteron sentezlemeye devam edebilirler. Bu nedenle sekonder yetmezlikte genellikle sadece glukokortikoid (hidrokortizon/prednizolon) replasmanı yapılırken, tüm korteks tabakalarının tahrip olduğu primer yetmezlikte (Addison) hem glukokortikoid hem de mineralokortikoid (fludrokortizon) replasmanı zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Primer ve sekonder adrenal yetmezlik arasındaki anatomik farkı analiz et.
Primer yetmezlikte tüm adrenal korteks tabakaları hasarlıdır; sekonder yetmezlikte ise sadece ACTH bağımlı olan zona fasciculata ve reticularis etkilenir.
Hangi hormonların eksik olduğunu belirlemek için hasarın yerini bilmek gerekir.
2
Aldosteron salgısının düzenleyici mekanizmalarını değerlendir.
Aldosteron sentezi (zona glomerulosa) esas olarak Renin-Anjiyotensin-Aldosteron Sistemi (RAAS) ve potasyum düzeyleri ile düzenlenir; ACTH'ın etkisi minimaldir.
Replasman tedavisinde mineralokortikoid gerekip gerekmediği bu düzenleme farkına bağlıdır.
3
Tedavi stratejisini sonuca bağla.
Sekonder yetmezlikte RAAS sağlam olduğu için aldosteron üretimi korunur, dolayısıyla sadece glukokortikoid replasmanı yeterlidir.
Klinik tablo ve eksik olan hormonlar arasındaki korelasyonu kurmak.

Anahtar Kavram

Adrenal korteks tabakalarının (glomerulosa vs fasciculata) farklı hormonal akslar (RAAS vs ACTH) tarafından kontrol edilmesi.

Daha Fazla Pratik

Primer adrenal yetmezlikte fludrokortizon dozunun izlenmesinde en duyarlı parametrenin plazma renin aktivitesi olduğunu unutmayın.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla