Soru

Zorluk: ZorAntiepileptik İlaçlar

2222 yaşında üniversite öğrencisi bir kadın, özellikle sabah saatlerinde elinde ani sıçramalar olduğu ve bazen kahvaltı yaparken çatalı düşürdüğü şikayetiyle nöroloji polikliniğine başvuruyor. Hastanın anamnezinden bu şikayetlerinin uykusuz kaldığı dönemlerde arttığı ve 1515 yaşındayken bir kez uykuda jeneralize tonik-klonik nöbet geçirdiği öğreniliyor. Yapılan EEG tetkikinde jeneralize polidiken-dalga deşarjları saptanıyor. Bu hastanın tedavisinde ilk seçenek olarak tercih edilen, ancak sitokrom P450P450 enzimlerini inhibe etmesi ve teratojenik olarak nöral tüp defekti riski taşıması nedeniyle dikkatli olunması gereken antiepileptik ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Karbamazepin
  2. B
    Fenitoin
  3. Valproik asitCevap
  4. D
    Etosüksimid
  5. E
    Tiagabin

Cevap

Valproik asit
Vakada tarif edilen tablo tipik bir Jeneralize Miyoklonik Epilepsi (JME) tablosudur. Bu sendromun tedavisinde en etkili ilaç Valproik asittir. Farmakolojik olarak Valproik asit, sitokrom P450P450 enzimlerini (CYP2C9CYP2C9 gibi) inhibe ederek fenitoin, fenobarbital ve karbamazepin gibi ilaçların plazma düzeylerini artırabilir. Ayrıca gebelik sırasında kullanımı durumunda fetal nöral tüp defekti (spina bifida) riski yaklaşık %1−2\%1-2 ile en yüksek olan antiepileptiktir. Organ toksisitesi olarak hepatotoksisite ve pankreatit riski de önemli klinik uyarılardır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu tanımla.
Sabah saatlerinde miyoklonik sıçramalar, uykusuzlukla tetiklenme ve EEG'de polidiken-dalga deşarjları Jeneralize Miyoklonik Epilepsi (JME) tanısını koydurur.
Doğru tedavi seçimi için önce nöbet tipinin ve sendromun belirlenmesi gerekir.
2
Uygun ilacı ve özelliklerini belirle.
JME'de altın standart tedavi Valproik asittir. Farmakolojik olarak CYPCYP enzimlerini inhibe eder ve gebelikte en yüksek teratojenik riske (nöral tüp defekti) sahiptir.
Soruda verilen spesifik farmakokinetik (inhibisyon) ve toksikolojik (teratojenite) veriler Valproik asit profilini tanımlar.

Anahtar Kavram

Valproik asit geniş spektrumlu bir antiepileptik olup, çoğu klasik antiepileptiğin aksine enzim inhibitörüdür ve yüksek teratojenik potansiyele sahiptir.
Bu soruyu puanla