Soru

Zorluk: OrtaGut Tedavisi

6868 yaşında erkek hasta, kronik gut artriti profilaksisi amacıyla günde bir kez 0.50.5 mg kolşisin kullanmaktadır. Hastaya, gelişen solunum yolu enfeksiyonu nedeniyle klaritromisin reçete edilmiştir. Tedavinin dördüncü gününde hastada şiddetli karın ağrısı, sulu diyare, yaygın kas ağrıları ve belirgin halsizlik gelişmiştir. Yapılan laboratuvar incelemesinde pansitopeni ve kreatin kinaz (CKCK) yüksekliği saptanmıştır. Bu hastada gelişen klinik tablonun temel nedeni olan ilaç etkileşimi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Klaritromisinin kolşisin ile plazma proteinlerine bağlanmak için yarışarak serbest ilaç oranını artırması
  2. Klaritromisinin CYP3A4CYP3A4 ve PP-glikoproteini inhibe ederek kolşisin klirensini belirgin şekilde azaltmasıCevap
  3. C
    Kolşisinin klaritromisin metabolizmasını inhibe ederek antibiyotik kaynaklı kemik iliği supresyonunu tetiklemesi
  4. D
    Klaritromisinin kolşisinin renal tübüler sekresyonunu kompetitif olarak engellemesi
  5. E
    Klaritromisinin intestinal florayı değiştirerek kolşisinin enterohepatik siklusunu aşırı artırması

Cevap

Klaritromisinin CYP3A4CYP3A4 ve PP-glikoproteini inhibe ederek kolşisin düzeylerini artırması
Klaritromisin, güçlü bir CYP3A4CYP3A4 enzim ve PP-glikoprotein (P−gpP-gp) taşıyıcı inhibitörüdür. Kolşisin vücuttan uzaklaştırılmak için her iki sisteme de bağımlıdır. Bu iki sistemin klaritromisin tarafından bloke edilmesi, kolşisin eliminasyonunu durma noktasına getirerek ilacın plazmada birikmesine neden olur. Kolşisinin dar terapötik indeksi nedeniyle bu birikim; şiddetli diyare (intestinal epitel yıkımı), pansitopeni (kemik iliği supresyonu) ve miyopati gibi ciddi toksik tablolara yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
İlaçların ve hastanın klinik durumunun analiz edilmesi
Hasta kronik gut için kolşisin kullanırken bir makrolid olan klaritromisin eklenmiştir.
İlaç etkileşimlerini öngörmek için kullanılan ilaçların metabolizma yolaklarını bilmek gerekir.
2
Klaritromisinin farmakokinetik profilinin değerlendirilmesi
Klaritromisin, güçlü bir sitokrom P450P450 3A43A4 (CYP3A4CYP3A4) ve PP-glikoprotein (P−gpP-gp) inhibitörüdür.
Birçok ilaç etkileşimi bu enzim ve taşıyıcı proteinlerin inhibisyonu sonucu gelişir.
3
Kolşisin eliminasyon yolakları ile etkileşimin ilişkilendirilmesi
Kolşisin hem CYP3A4CYP3A4 ile metabolize olur hem de P−gpP-gp aracılığıyla hücre dışına pompalanır; inhibisyon sonucu kolşisin birikir.
Eliminasyon yolları kapandığında ilacın plazma ve doku konsantrasyonları toksik düzeye çıkar.
4
Semptomların kolşisin toksisitesi ile doğrulanması
Şiddetli diyare, pansitopeni ve miyopati (CKCK artışı) klasik kolşisin toksisitesi bulgularıdır.
Kolşisin mikrotübül inhibisyonu yaparak hızlı bölünen hücreleri (GİS epiteli, kemik iliği) ve kas dokusunu etkiler.

Anahtar Kavram

Kolşisin, CYP3A4CYP3A4 ve PP-glikoprotein (P−gpP-gp) substratıdır; bu yolakları inhibe eden ilaçlarla (klaritromisin, ketokonazol, verapamil vb.) birlikte kullanımı ölümcül toksisite riski taşır.

İpuçları

1
Gastrointestinal yan etkiler (diyare) kolşisin kullanımında en erken ortaya çıkan toksisite belirtisidir.
2
Makrolid grubu antibiyotikler, özellikle klaritromisin ve eritromisin, karaciğerde sitokrom P450P450 enzimlerini inhibe etmeleriyle bilinirler.
3
Kolşisin hücre içinde birikmesini engelleyen PP-glikoprotein pompasının inhibe edilmesi, ilacın doku düzeylerini hızla artırır.

Daha Fazla Pratik

Allopurinol ile Azatiyoprin arasındaki etkileşimin (ksantin oksidaz inhibisyonu sonucu 6-MP toksisitesi) mekanizmasını ve bu durumda yapılması gereken doz ayarlamasını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla