Yenidoğan tarama programında yüksek fenilalanin düzeyi (24\text{ mg/dL}) saptanan ve klasi… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Yenidoğan tarama programında yüksek fenilalanin düzeyi ( $24\text{ mg/dL}$ ) saptanan ve klasik fenilketonüri tanısı konularak fenilalaninden kısıtlı diyet başlanan 4 aylık bir erkek bebekte; kan fenilalanin düzeyleri istenen aralıkta ( $2-6\text{ mg/dL}$ ) tutulmasına rağmen gövdede hipotoni, ekstremitelerde hipertoni, yutma güçlüğü ve konvülsiyonlar gelişmiştir.

Bu hastada altta yatan patolojiyi aydınlatmak için istenmesi gereken en uygun tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

İdrarda pterin (neopterin ve biopterin) analiziCevap
B
Karaciğer iğne biyopsisinde fenilalanin hidroksilaz aktivitesi
C
İdrarda 2,4-dinitrofenilhidrazin (DNPH) testi
D
Serum süksinilaseton düzeyi ölçümü
E
Tandem Mass Spektrometri ile açilkarnitin profili

Cevap

İdrarda pterin (neopterin ve biopterin) analizi

Vakada tanımlanan tablo, kan fenilalanin düzeyleri diyetle normale düşürülmesine rağmen nörolojik yıkımın devam etmesiyle karakterize olan 'Atipik' veya 'Malign' Fenilketonüri (BH4 eksikliği) tablosudur. BH4, fenilalanini tirozine çeviren enzimin yanı sıra dopamin ve serotonin sentezinde basamak belirleyici olan enzimlerin de kofaktörüdür. Bu nedenle sadece fenilalanin kısıtlaması yeterli olmaz; nörotransmitter eksikliğine bağlı bulgular ilerler. İdrarda pterin analizi, BH4 metabolizmasındaki bozukluğu gösteren temel tetkiktir.

Adım Adım Çözüm

Klinik verilerin analizi

Fenilalanin düzeyi diyetle kontrol altında (

4\text{ mg/dL}

), ancak nörolojik bulgular (nöbet, hipotoni) ilerliyor.

Klasik fenilketonüride (PAH eksikliği) fenilalanin kısıtlaması nörolojik hasarı durdurur. Eğer durmuyorsa kofaktör (BH4) eksikliği düşünülmelidir.

Patofizyolojik mekanizmanın belirlenmesi

Tetrahidrobiyopterin (BH4), sadece fenilalanin hidroksilaz için değil, aynı zamanda tirozin ve triptofan hidroksilaz enzimleri için de zorunlu bir kofaktördür.

BH4 eksikliğinde dopamin ve serotonin gibi nörotransmitterlerin sentezi yapılamaz, bu da diyetten bağımsız nörolojik yıkıma yol açar.

Tanısal testin seçimi

İdrarda neopterin ve biopterin düzeylerine bakılarak biyopterin sentez veya geri dönüşüm (DHPR) defektleri ayırt edilir.

Bu ayırıcı tanı, tedavide sadece diyetin değil, aynı zamanda BH4 ve nörotransmitter öncüllerinin (L-Dopa, 5-HTP) verilmesi gerektiğini belirlemek için kritiktir.

Anahtar Kavram

Malign Fenilketonüri (BH4 Eksikliği) Ayırıcı Tanısı

Daha Fazla Pratik

BH4 eksikliği olan hastalarda tedaviye L-Dopa ve 5-Hidroksitriptofan eklenmesinin önemini gözden geçirin.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru