Soru

Zorluk: ZorSistemik Lupus Eritematozus (SLE)

26 yaşında kadın hasta; yaklaşık 3 aydır devam eden halsizlik, el eklemlerinde sabahları belirginleşen ağrı ve tutukluk ile yüzünde güneşe maruziyet sonrası artan kızarıklık şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde; burun kanatlarını koruyan malar döküntü, el küçük eklemlerinde simetrik poliartrit ve akciğer bazallerinde plevral efüzyon ile uyumlu matite saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; ANA:1:320ANA: 1:320 (homojen), lökopeni (3.100/mm33.100/mm^3), C3C3 ve C4C4 düzeylerinde düşüklük, Anti-dsDNA ve Anti-Sm antikorları pozitif bulunuyor. Bu hastanın klinik ve laboratuvar profili dikkate alındığında, Sistemik Lupus Eritematozus (SLE) serolojisi ve tanı kriterleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Anti-dsDNA antikorları tanı için yüksek özgüllüğe sahiptir ve titresi özellikle lupus nefriti varlığında hastalık aktivitesini izlemede kullanılır.Cevap
  2. B
    Anti-Smith (Anti-Sm) antikorları, SLE tanısında duyarlılığı (sensitivitesi) en yüksek olan serolojik parametredir.
  3. C
    Anti-histon antikorlarının pozitif saptanması, bu hastada tanıyı primer (idiyopatik) SLE'den uzaklaştırarak sadece ilaca bağlı lupus olduğunu kanıtlar.
  4. D
    Yüksek titreli Anti-U1RNP pozitifliği, hastada Sistemik Lupus Eritematozus tanısını dışlar ve Mikst Bağ Dokusu Hastalığı (MCTD) tanısı için tek başına yeterlidir.
  5. E
    Anti-dsDNA antikorlarının pozitifliği, EULAR/ACR 2019 kriterlerinde tek başına tanı koydurucu olan en yüksek puana (10 puan) sahip bulgudur.

Cevap

Anti-dsDNA antikorları hem tanısal özgüllüğe sahiptir hem de titresi hastalık aktivitesini, özellikle de renal tutulumu izlemek için kullanılan önemli bir göstergedir.
Doğru ifadeye göre Anti-dsDNA antikorları, SLE tanısı için yüksek özgüllüğe sahip (tanı koydurucu) belirteçlerden biridir. Diğer spesifik antikor olan Anti-Sm'den farkı, Anti-dsDNA titresinin hastalık aktivitesiyle (alevlenmelerle) ve özellikle böbrek tutulumunun (lupus nefriti) şiddetiyle yakından ilişkili olmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Giriş kriterinin değerlendirilmesi
ANA≥1:80ANA \geq 1:80 pozitifliği saptandı.
EULAR/ACR 2019 kriterlerine göre tanı sürecine başlamak için ANA pozitifliği ön şarttır.
2
Klinik ve laboratuvar bulgularının puanlanması
Malar döküntü (6), Artrit (6), Plevral efüzyon (5), Lökopeni (3), Kompleman düşüklüğü (4), Anti-dsDNA/Sm (6).
Tanı için 10 puan ve üzeri gereklidir; hasta kriterleri fazlasıyla karşılamaktadır.
3
Serolojik göstergelerin rolünün analizi
Anti-dsDNA hem tanı hem aktivite (özellikle nefrit) takibinde kullanılır.
Otoantikorların klinik önemini ayırt etmek, doğru tanı ve tedavi izlemi için kritiktir.

Anahtar Kavram

SLE serolojisinde Anti-dsDNA ve Anti-Sm farkı: dsDNA aktivite ile ilişkilidir, Sm ise yüksek özgüllüğe sahip ancak düşük duyarlılıktadır.
Bu soruyu puanla