Soru

Zorluk: Çok zorToksidromlar

2929 yaşında erkek hasta, bir gece kulübü çıkışında arkadaşları tarafından "yerinde duramadığı, çevresindekilerin ona zarar vereceğini düşündüğü ve saldırganlaştığı" ifadesiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; kan basıncı 195/110195/110 mmHg, nabız 144144/dakika (sinüzal), solunum sayısı 2626/dakika ve aksiller ateş 39.839.8^\circ C saptanıyor. Hasta ajite ve paranoid sanrıları mevcut. Pupiller bilateral 77 mm, midriyatik olup ışık refleksi zayıflamıştır. Cilt muayenesinde gövdede ve aksiller bölgede belirgin nemlilik (diyaforez) izleniyor; bağırsak sesleri oskültasyonda her dört kadranda artmış (hiperaktif) olarak değerlendiriliyor. Bu hastadaki klinik tabloyu en iyi açıklayan toksidrom ve benzer klinik bulgular gösterebilen antikolinerjik toksidromdan ayrılmasını sağlayan temel özellik eşleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sempatomimetik toksidrom — Diyaforez ve bağırsak seslerinde artışCevap
  2. B
    Sempatomimetik toksidrom — Taşikardi ve midriyazis
  3. C
    Antikolinerjik toksidrom — Ciltte kuruluk ve bağırsak seslerinde azalma
  4. D
    Antikolinerjik toksidrom — Hipertermi ve ajitasyon
  5. E
    Serotonin sendromu — Derin tendon reflekslerinde azalma

Cevap

Sempatomimetik toksidrom — Diyaforez ve bağırsak seslerinde artış
Doğru seçenek olan 'Sempatomimetik toksidrom — Diyaforez ve bağırsak seslerinde artış' eşleşmesi, hastadaki klinik tabloyu tam olarak karşılar. Sempatomimetik ajanlar (kokain, amfetaminler vb.) genel bir sempatik uyarım yaparak taşikardi, hipertansiyon ve midriyazise neden olurlar. Ayırıcı tanıda en kritik nokta, sempatik sistemin ter bezlerini muskarinik reseptörler üzerinden uyarması sonucu oluşan diyaforez ve barsak motilitesindeki artıştır. Antikolinerjik zehirlenmelerde ise terleme olmaz (kuru cilt) ve barsak sesleri azalır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları (vital bulgular ve fizik muayene) analiz et.
Hipertansiyon (195/110195/110 mmHg), taşikardi (144144/dakika), hipertermi (39.839.8^\circ C), midriyazis, diyaforez (terleme) ve hiperaktif bağırsak sesleri saptandı.
Bu bulgular sempatik aktivite artışını veya muskarinik blokajı düşündürür.
2
Sempatomimetik ve antikolinerjik toksidromları karşılaştır.
Her iki tabloda da taşikardi, hipertansiyon ve midriyazis ortaktır.
Ayırıcı tanı için spesifik bulgulara (cilt nemliliği ve bağırsak hareketleri) odaklanılması gerekir.
3
Spesifik ayırıcı bulguları değerlendir.
Hastada terleme (diyaforez) ve bağırsak seslerinde artış mevcuttur; bu sempatomimetik toksidromun (örneğin kokain, amfetamin) klasik işaretidir.
Antikolinerjik toksidromda ter bezleri bloke olduğu için cilt kurudur ve gastrointestinal motilite azaldığı için bağırsak sesleri duyulmaz.

Anahtar Kavram

Sempatomimetik ve antikolinerjik toksidromlar arasındaki en önemli klinik farklar cilt nemliliği (diyaforez vs. anhidroz) ve bağırsak sesleridir (hiperaktif vs. hipoaktif).
Bu soruyu puanla