Organofosfatlı insektisit maruziyeti sonrası kolinerjik kriz tanısıyla acil servise getirilen yaşındaki bir erkek hastaya intravenöz atropin tedavisi başlanmıştır. Tedavi sürecinde hastanın sekresyonlarının azaldığı, cildinin kuruduğu, kalp hızının atım/dakika olduğu ve pupillalarının dilate olduğu gözlenmiştir. Ancak hastada yaygın kas fasikülasyonlarının ve solunum kaslarındaki güçsüzlüğün devam ettiği saptanmıştır.
Bu klinik tablo ve izlenecek tedavi stratejisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AAtropin dozu hala yetersizdir; kas fasikülasyonları kaybolana kadar doz artırılmalıdır.
- Atropin çizgili kaslardaki nikotinik reseptörleri etkilemediğinden, nikotinik bulgular için pralidoksim tedavisi eklenmelidir.Cevap
- CGelişen taşikardi ve midriyazis, hastanın aynı zamanda bir sempatomimetik ajana da maruz kaldığının kanıtıdır.
- DKas fasikülasyonları, atropinin otonom gangliyonlardaki nikotinik reseptörleri uyarması sonucu gelişen paradoksal bir yan etkidir.
- EHastada gelişen klinik tablo, atropinin hem muskarinik hem de nikotinik reseptörleri eşit oranda bloke ettiğini göstermektedir.
Cevap
Atropin sadece muskarinik reseptörleri bloke ettiği için, çizgili kaslardaki nikotinik etkilerin devam etmesi durumunda pralidoksim gibi bir kolinesteraz reaktivatörü tedaviye eklenmelidir.
Doğru seçenek, atropinin muskarinik reseptör selektivitesini ve nikotinik reseptörler üzerindeki etkisizliğini vurgular. Organofosfat zehirlenmesinde atropin sadece muskarinik bulguları (sekresyonlar, bradikardi, miosis) düzeltir. Kas güçsüzlüğü ve fasikülasyonlar nikotinik reseptörlerin () aşırı uyarılmasına bağlıdır ve bu bulguların devam etmesi pralidoksim gibi kolinesteraz reaktivatörlerinin kullanım endikasyonudur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Atropin selektif bir muskarinik reseptör antagonistidir ve nikotinik reseptörlerin (NMJ ve gangliyon) aşırı uyarılmasına bağlı semptomları (fasikülasyon, felç) düzeltmez.
Daha Fazla Pratik
Atropin zehirlenmesi (antikolinerjik sendrom) ve sempatomimetik zehirlenme arasındaki 'cilt nemliliği' farkını tekrar inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s