Soru

Zorluk: OrtaTetanoz ve Kuduz Profilaksisi

4545 yaşında erkek hasta, sokakta sahipsiz bir kedi tarafından sağ el işaret parmağından ısırılması sonrası acil servise başvuruyor. Kedinin kaçtığı ve takip edilemeyeceği öğreniliyor. Hastanın anamnezinde 1010 yıl önce 33 dozluk tetanoz aşı serisini tamamladığı ancak o zamandan beri hatırlatma dozu yaptırmadığı öğreniliyor. Fizik muayenede işaret parmağında derin ve kanamalı bir ısırık yarası saptanıyor. Bu hasta için en uygun profilaktik yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kuduz aşısı + Kuduz immünglobulini + Tetanoz aşısı (TdTd)Cevap
  2. B
    Kuduz aşısı + Tetanoz aşısı (TdTd)
  3. C
    Kuduz aşısı + Kuduz immünglobulini + Tetanoz aşısı (TdTd) + Tetanoz immünglobulini (TIGTIG)
  4. D
    Kuduz aşısı + Kuduz immünglobulini
  5. E
    Sadece tetanoz aşısı (TdTd) ve yara bakımı

Cevap

Kuduz aşısı, kuduz immünglobulini ve tetanoz aşısının (TdTd) birlikte uygulanması en uygun yaklaşımdır.
Doğru yaklaşım, hem kuduz hem de tetanoz riskini kapsayan kombine profilaksidir. Kuduz açısından; parmak gibi sinir ağından zengin bir bölgeden sahipsiz bir hayvan tarafından ısırılma Kategori III (yüksek risk) kabul edilir ve hayvanın takibi yapılamadığı için aşı ile birlikte kuduz immünglobulini uygulanmalıdır. Tetanoz açısından; ısırık yaraları 'kirli yara' sınıfına girer. Daha önce en az 33 doz tetanoz aşısı olmuş (primer seriyi tamamlamış) kişilerde, kirli yaralarda son aşı dozunun üzerinden 55 yıldan fazla zaman geçmişse hatırlatma dozu (TdTd) yeterlidir; bu durumda pasif bağışıklama (TIGTIG) gerekmez.

Adım Adım Çözüm

1
Kuduz risk kategorisini belirle.
Kategori III yaralanma (derin ısırık, parmak bölgesi).
Yara derinliği ve hayvanın takip edilememesi risk profilini yükseltir.
2
Kuduz profilaksisini planla.
Kuduz aşısı ve Kuduz immünglobulini.
Kategori III ve riskli bölge yaralanmalarında sadece aşı yeterli değildir, pasif bağışıklama da gereklidir.
3
Tetanoz profilaksisini yara tipine ve aşı geçmişine göre değerlendir.
Kirli/kontamine yara, ≥3\geq 3 doz aşı geçmişi, son doz >5>5 yıl önce.
Bite yaraları kirli yara kabul edilir. Tam aşılı bireylerde kirli yaralarda 55 yıldan sonra hatırlatma dozu (TdTd) gerekir.

Anahtar Kavram

Tetanoz ve kuduz profilaksisinde yara tipi, anatomik bölge ve aşı geçmişine göre doğru ürün seçimi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla