Examkin

Soru

Zorluk: ZorAilevi Akdeniz Ateşi (FMF) ve Otoinflamatuar Hastalıklar

Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF) tanısıyla 5 yıldır düzenli olarak günde 1,5 mg kolşisin kullanan ve atakları remisyonda olan 42 yaşındaki erkek hasta, şiddetli kas ağrıları, proksimal kas güçsüzlüğü, bulantı ve koyu renkli idrar yapma şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Öyküsünden, 5 gün önce sinüzit tanısıyla bir antibiyotik tedavisine başlandığı öğreniliyor. Fizik muayenede alt ekstremitelerde proksimal kas gücü 3/5 olarak değerlendiriliyor, nörolojik muayenede derin tendon refleksleri azalmış bulunuyor. Laboratuvar tetkiklerinde CK: 4500 U/L, AST: 180 U/L, ALT: 120 U/L, Kreatinin: 1,8 mg/dL ve lökosit: 2800/mm³ (lökopeni) saptanıyor.

Bu klinik tablonun gelişmesine neden olma olasılığı en yüksek olan antibiyotik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. KlaritromisinCevap
  2. B
    Amoksisilin-Klavulanik Asit
  3. C
    Sefuroksim Aksetil
  4. D
    Levofloksasin
  5. E
    Doksisiklin

Cevap

Bu tabloyu en olası açıklayan ilaç Klaritromisin'dir.
Sorudaki vaka, tipik bir Kolşisin Toksisitesi tablosudur. Kolşisin terapötik aralığı dar olan bir ilaçtır ve sitokrom P450 3A4 (CYP3A4) enzimi ile metabolize edilir. Klaritromisin ve Eritromisin gibi makrolid grubu antibiyotikler, güçlü CYP3A4 inhibitörleridir. Bu ilaçların kolşisin ile birlikte kullanımı, kolşisin metabolizmasını durdurarak kan düzeyinin toksik seviyelere çıkmasına neden olur. Kolşisin toksisitesi klinik olarak; gastrointestinal semptomlar (bulantı, kusma, diyare), kemik iliği baskılanması (lökopeni, trombositopeni), karaciğer enzim yüksekliği ve rabdomiyoliz (ciddi kas ağrısı, yüksek CK, miyoglobinüri) ile karakterize 'kolşisin nöromiyopatisi' tablosuna yol açar. Bu nedenle FMF hastalarında makrolidlerden kaçınılmalı veya kolşisin dozu kesilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et
Kolşisin kullanan bir hastada yeni başlanan antibiyotik sonrası rabdomiyoliz (yüksek CK, kas ağrısı), kemik iliği baskılanması (lökopeni) ve karaciğer enzim yüksekliği gelişmiştir.
Bu bulgular, klasik 'Kolşisin İntoksikasyonu' (Nöromiyopati ve çoklu organ tutulumu) tablosudur.
2
Kolşisin farmakokinetiğini hatırla
Kolşisin, karaciğerde CYP3A4 enzimi ile metabolize edilir ve P-glikoprotein (P-gp) ile atılır.
Bu yolakları inhibe eden ilaçlar kolşisin düzeyini toksik seviyelere çıkarır.
3
Seçeneklerdeki antibiyotiklerin etkileşim potansiyelini değerlendir
Klaritromisin (ve Eritromisin), güçlü bir CYP3A4 ve P-gp inhibitörüdür.
Diğer seçenekler (beta-laktamlar, doksisiklin, levofloksasin) bu enzim üzerinde güçlü inhibitör etkiye sahip değildir.

Anahtar Kavram

Kolşisin ile ilaç etkileşimleri (CYP3A4 inhibitörleri)

İpuçları

1
Hastanın tablosu (lökopeni, yüksek CK, kas güçsüzlüğü) bir FMF atağı değil, kullanılan ilaca bağlı bir zehirlenme (toksisite) tablosudur.
2
Kolşisin, karaciğerde CYP3A4 enzimi tarafından metabolize edilir. Seçeneklerdeki ilaçlardan hangisi bu enzimi güçlü şekilde bloke eder?
3
Makrolid grubu antibiyotikler (örn. '...misin' ile bitenler) CYP3A4'ü inhibe ederek kolşisin, statin gibi ilaçların kan düzeyini toksik seviyeye çıkarır.

Daha Fazla Pratik

Kolşisin toksisitesinde ilk yapılması gereken tedavi yaklaşımı nedir?
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF) ve Otoinflamatuar Hastalıklar

Bu konudan daha fazla soru