yaşında bir erkek hastada, dışkılama alışkanlığında değişiklik ve rektal kanama şikayeti üzerine yapılan kolonoskopide sigmoid kolonda cm çapında sesil bir lezyon izleniyor. Alınan biyopsi örneğinde "belirgin nükleer atipi ve mimari düzensizlik gösteren, villöz yapıda yüksek dereceli displazik glandlar" saptanıyor.
Bu hastadaki lezyonun klasik adenom-karsinom dizisindeki progresyonu düşünüldüğünde, invaziv karsinom fazına geçişten (malign transformasyon) sorumlu olan en olası moleküler değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
- A(adenomatöz polipozis koli) geninin her iki allelinin kaybı
- Bproto-onkogeninde meydana gelen aktive edici mutasyonlar
- () tümör supresör geninin fonksiyon kaybıCevap
- Dveya gibi DNA tamir genlerinde germ hattı mutasyonları
- E-katenin proteininin sitoplazmadan nükleusa translokasyonu
Cevap
İnvaziv karsinom fazına geçişten sorumlu olan değişiklik p53 (TP53) tümör supresör geninin fonksiyon kaybıdır.
Klasik adenom-karsinom dizisinde (Vogelstein modeli), progresyon belirli bir sırayı takip eder. geninin her iki allelinin kaybı en erken olaydır ve mukoza hiper proliferasyonuna neden olur. Ardından gelen mutasyonları adenomun büyümesini ve yapısal düzensizliğini (displazi) sağlar. Ancak, yüksek dereceli displazik bir adenomun bazal membranı geçerek invaziv karsinoma dönüşmesi için () ve gibi tümör supresör genlerinin kaybı gereklidir. Bu nedenle inaktivasyonu, malign transformasyonun 'son vuruşu' olarak kabul edilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kolorektal karsinomların yaklaşık %80'i klasik APC/-katenin yoluyla (kromozomal instabilite yolu) gelişir. Bu yolda kaybı, displastik bir adenomun gerçek bir karsinoma dönüştüğü 'eşik' noktasıdır.