Examkin

Soru

Zorluk: ZorYenidoğan Beslenmesi ve Sıvı-Elektrolit Tedavisi

Doğum ağırlığı 3600 gr3600 \text{ gr} olan, term ve normal vajinal yolla doğan bir erkek bebek, postnatal 5. günde 'emmede azalma, huzursuzluk ve ateş' şikayetiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenede vücut ağırlığı 3050 gr3050 \text{ gr} (yaklaşık %15\%15 kayıp) ölçülüyor. Rektal ateş 38,2∘C38,2^\circ\text{C} saptanıyor, deri turgoru azalmış, ağız mukozası kuru ve fontanel çökük izleniyor. Laboratuvar tetkiklerinde Serum Sodyum: 162 mEq/L162 \text{ mEq/L}, Kan Üre Azotu (BUN): 45 mg/dL45 \text{ mg/dL}, Kreatinin: 0.9 mg/dL0.9 \text{ mg/dL} ve idrar dansitesi yüksek bulunuyor. Şok bulgusu olmayan bu hastanın sıvı ve elektrolit yönetimi için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Serum sodyum düzeyindeki düşüş hızının saatte 0.5 mEq/L0.5 \text{ mEq/L}'yi geçmemesi hedeflenerek, hesaplanan sıvı açığının 48 saate yayılarak verilmesiCevap
  2. B
    Hipotonik (%0.45\%0.45 NaCl) sıvı ile yükleme yapılarak serum sodyum düzeyinin hızla (ilk 24 saatte) normale döndürülmesi
  3. C
    Uygunsuz ADH sendromu gelişme riski nedeniyle sıvı kısıtlaması yapılması ve sodyumun kendiliğinden düşmesinin beklenmesi
  4. D
    Sadece sık aralıklarla anne sütü veya formül mama verilerek izlenmesi ve intravenöz sıvı tedavisinden kaçınılması
  5. E
    Loop diüretiği (furosemid) verilerek sodyum atılımının artırılması ve beraberinde izotonik sıvı başlanması

Cevap

Serum sodyum düzeyindeki düşüş hızının saatte 0.5 mEq/L0.5 \text{ mEq/L}'yi geçmemesi hedeflenerek, hesaplanan sıvı açığının 48 saate yayılarak verilmesi seçeneği en uygun yaklaşımdır.
Yenidoğanda hipernatremik dehidratasyon (Na>150 mEq/LNa > 150 \text{ mEq/L}), beyin hücrelerinin ozmotik dengeyi sağlamak için 'idyojenik ozmoller' üretmesine neden olur. Tedavide serum sodyumu hızla düşürülürse, plazma ozmolaritesi beyin hücresine göre daha hızlı azalır ve ozmotik gradient nedeniyle su hücre içine hücum eder. Bu durum serebral ödem, konvülsiyon ve kalıcı nörolojik hasara yol açar. Bu nedenle güvenli yaklaşım, sodyum düşüş hızının saatte en fazla 0.5 mEq/L0.5 \text{ mEq/L} (günde 10−12 mEq/L10-12 \text{ mEq/L}) olacak şekilde ayarlanması ve sıvı açığının yavaşça (48-72 saatte) yerine konulmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu tanımla
Hasta %15 kilo kaybı (ağır dehidratasyon) ve Serum Na > 150 mEq/L (Hipernatremik Dehidratasyon) tablosundadır.
Yenidoğan döneminde %10 üzeri kilo kaybı patolojiktir ve hipernatremi varlığı tedaviyi değiştirir.
2
Patofizyolojiyi hatırla
Hipernatremi durumunda beyin hücreleri korunmak için 'idyojenik ozmoller' üretir. Bu durum hücre içi ozmolariteyi artırır.
Hızlı sıvı verilirse, plazma ozmolaritesi hızla düşer ancak hücre içi hala yüksektir; su hızla hücre içine girer ve beyin ödemi oluşur.
3
Tedavi hedefini belirle
Sodyum düşüş hızı saatte 0.5 mEq/L (veya günde 10-12 mEq/L) oranını geçmemelidir. Sıvı açığı 48-72 saate yayılarak kapatılmalıdır.
Yavaş düzeltme, idyojenik ozmollerin temizlenmesine zaman tanır ve nörolojik hasarı önler.

Anahtar Kavram

Hipernatremik dehidratasyon yönetimi ve serebral ödem riski
Bu soruyu puanla

Konular

Yenidoğan Beslenmesi ve Sıvı-Elektrolit Tedavisi

Bu konudan daha fazla soru