Soru

Zorluk: ZorDiabetes Mellitus

6262 yaşında erkek hasta, tip 22 diyabetes mellitus ve koroner arter hastalığı tanılarıyla takip edilmektedir. Tedavisinde metformin (2×10002 \times 1000 mgmg) ve dapagliflozin (1×101 \times 10 mgmg) kullanmaktadır. Üç gün önce elektif kolesistektomi operasyonu geçiren hasta; bulantı, kusma ve belirgin halsizlik şikayetleriyle acil servise başvuruyor.

Fizik muayenesinde; kan basıncı 100/60100/60 mmHgmmHg, nabız 110110/dakika, solunum sayısı 2424/dakika ve derin (Kussmaul solunumu) olarak saptanıyor.

Laboratuvar bulguları:
- Plazma glukozu: 188188 mg/dLmg/dL
- Arteriyel pH: 7.187.18
- Serum bikarbonat (HCO3HCO_3^-): 1010 mEq/LmEq/L
- Anyon açığı: 2020 mEq/LmEq/L
- İdrar tetkiki: Glukoz (+)(+), Keton (+++)(+++)

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Metformine bağlı laktik asidoz
  2. Öglisemik diyabetik ketoasidozCevap
  3. C
    Açlık ketozisi
  4. D
    Hiperozmolar hiperglisemik durum
  5. E
    Akut böbrek hasarına bağlı üremik asidoz

Cevap

Öglisemik diyabetik ketoasidoz
Dapagliflozin bir SGLT2 inhibitörüdür. Bu ilaçlar proksimal tübülde glukoz geri emilimini engelleyerek glukozüriye neden olur. Bu durum, plazma glukoz düzeylerinin nispeten düşük kalmasını sağlarken, insülin salınımını azaltır ve glukagon salınımını artırır. Azalmış insülin/glukagon oranı, serbest yağ asitlerinin oksidasyonunu ve keton cisimciklerinin (asetoasetat, beta-hidroksibütirat) üretimini artırır. Cerrahi stres, dehidratasyon veya enfeksiyon gibi durumlarda, kan şekeri 250250 mg/dLmg/dL altında olmasına rağmen 'öglisemik diyabetik ketoasidoz' tablosu gelişebilir. Kussmaul solunumu ve yüksek anyon açıklı asidoz bu tanıyı destekleyen temel bulgulardır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar verilerini analiz et
Hastada yüksek anyon açıklı metabolik asidoz (pH: 7.18, HCO3HCO_3: 10, Anyon açığı: 20) ve belirgin ketonüri (++++++) saptandı.
Asidozun tipini ve nedenini belirlemek için anyon açığı ve keton varlığı kritiktir.
2
Plazma glukoz düzeyini değerlendir
Plazma glukozu 188188 mg/dLmg/dL (diyabetik ketoasidoz için klasik eşik olan 250250 mg/dLmg/dL'nin altında) bulundu.
Klasik DKA tanısında hiperglisemi beklenirken, öglisemik formda kan şekeri normale yakın olabilir.
3
İlaç öyküsü ve tetikleyici faktörle ilişkilendir
Hasta SGLT2 inhibitörü (dapagliflozin) kullanıyor ve yakın zamanda majör cerrahi (kolesistektomi) geçirdi.
SGLT2 inhibitörleri, renal glukoz eşiğini düşürerek glukozüriye neden olur ve insülin/glukagon oranını azaltarak keton üretimini tetikler. Cerrahi stres bu süreci hızlandırır.

Anahtar Kavram

SGLT2 inhibitörü kullanımı sırasında gelişen, kan şekerinin 250250 mg/dLmg/dL altında seyrettiği öglisemik diyabetik ketoasidoz tablosu.

Daha Fazla Pratik

SGLT2 inhibitörü kullanan hastalarda cerrahi öncesi ilacın kaç gün önce kesilmesi gerektiğini (ADA kılavuzlarına göre genellikle 3-4 gün) gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla