Soru

Zorluk: OrtaSpiroket Enfeksiyonları

28 yaşında erkek hasta, vücudunda yaygın döküntü ve halsizlik şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede gövdede, avuç içlerinde ve ayak tabanlarında makülopapüler lezyonlar ile servikal lenfadenopatiler saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde RPR 1:64 pozitif ve TPHA pozitif bulunarak sekonder sifiliz tanısı konuluyor. Hastaya 2.4 Milyon Ünite Benzatin Penisilin G intramusküler olarak uygulanıyor. Enjeksiyondan yaklaşık 6 saat sonra hastada ani başlayan titreme, 39.5°C ateş, şiddetli kas ağrıları, taşikardi ve mevcut cilt lezyonlarında belirginleşme gözleniyor. Hastanın kan basıncı 100/60 mmHg ölçülüyor; solunum sıkıntısı, hışıltılı solunum (wheezing) veya ürtiker saptanmıyor.

Bu hastada gelişen klinik tablo için en olası tanı ve yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Jarisch-Herxheimer reaksiyonu gelişmiştir; semptomatik tedavi ve hidrasyon ile takip edilmelidirCevap
  2. B
    İğne anafilaksisi (Tip 1 aşırı duyarlılık) gelişmiştir; derhal 0.5 mg intramusküler adrenalin uygulanmalıdır
  3. C
    Hoigné sendromu (prokain toksisitesi) gelişmiştir; benzodiazepin ile sedasyon sağlanmalıdır
  4. D
    Sifilitik menenjit komplikasyonu gelişmiştir; acil lomber ponksiyon yapılarak BOS incelenmelidir
  5. E
    İlaca bağlı akut interstisyel nefrit gelişmiştir; tedavi kesilmeli ve sistemik steroid başlanmalıdır

Cevap

Jarisch-Herxheimer reaksiyonu gelişmiştir; semptomatik tedavi ve hidrasyon ile takip edilmelidir
Jarisch-Herxheimer reaksiyonu, spiroket enfeksiyonlarının (Sifiliz, Lyme, Leptospiroz) etkin antibiyotik tedavisine başlanmasından sonraki ilk 24 saat içinde (genellikle 2-8 saat) görülen akut febril bir reaksiyondur. Spiroketlerin masif yıkımı sonucu açığa çıkan lipoproteinler ve endotoksin benzeri maddeler sitokin fırtınasına (TNF-alfa, IL-6) yol açar. Klinik olarak ateş, titreme, baş ağrısı, miyalji, taşikardi ve mevcut cilt lezyonlarının belirginleşmesi (alevlenme) ile karakterizedir. Genellikle selim seirlidir ve 24 saat içinde kendiliğinden düzelir. Tedavisi semptomatiktir (antipiretikler, hidrasyon); antibiyotik tedavisi kesinlikle KESİLMEZ.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik senaryoyu analiz et
Sifiliz tedavisi (Penisilin) sonrası 6. saatte ateş, titreme, miyalji ve lezyonlarda artış var. Anafilaksi bulgusu (ürtiker, dispne) yok.
Tanıyı koymak için semptomların zamanlaması ve niteliği kritiktir.
2
Ayırıcı tanıları değerlendir
Anafilaksi hemen gelişir ve solunum bulgusu verir. Hoigné psikiyatrik tablodur. Bu tablo Jarisch-Herxheimer ile uyumludur.
Spiroket tedavilerinde sık görülen bu reaksiyonu diğer acillerden ayırmak gerekir.
3
Yönetimi belirle
Jarisch-Herxheimer kendini sınırlar (self-limited); tedavi kesilmez, sadece semptomatik destek (antipiretik, sıvı) verilir.
Gereksiz adrenalin kullanımı veya tedavinin kesilmesini önlemek için.

Anahtar Kavram

Jarisch-Herxheimer Reaksiyonu

İpuçları

1
Tablonun antibiyotik uygulamasından saatler sonra ortaya çıkması ve cilt lezyonlarının belirginleşmesi, bunun bakteriyel ölüme bağlı bir yanıt olduğunu düşündürmelidir.
2
Solunum sıkıntısı ve ürtikerin olmaması, bu tablonun Tip 1 IgE aracılı bir alerjik reaksiyon (anafilaksi) olmadığını gösterir.
3
Sifiliz tedavisinde 'tedaviye yanıt olarak gelişen, kendi kendini sınırlayan ateşli reaksiyon' tanımı Jarisch-Herxheimer reaksiyonunu işaret eder.

Daha Fazla Pratik

Sifiliz tedavisinde kullanılan diğer penisilin formları (Prokain vs Benzatin) ve bunların özgül yan etkilerini (örn. Hoigné sendromu) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla