Soru

Zorluk: KolayAkut Böbrek Yetmezliği

Beş yaşında bir kız çocuk, üç gündür devam eden şiddetli kusma ve ishal şikayetleri sonrası idrar miktarında belirgin azalma olması nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde dehidratasyon bulguları saptanan hastanın laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinde artış saptanıyor.

Bu hastada mevcut tablonun prerenal akut böbrek hasarına bağlı olduğunu gösteren en karakteristik laboratuvar bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Fraksiyonel sodyum ekskresyonunun (FENa) %1'den küçük olmasıCevap
  2. B
    İdrar osmolalitesinin 300300 mOsm/kg'dan düşük olması
  3. C
    İdrar sodyum konsantrasyonunun 4040 mEq/L'den yüksek olması
  4. D
    Renal yetmezlik indeksinin (RFI) 11'den büyük olması
  5. E
    İdrar mikroskopisinde bol miktarda kirli kahverengi (muddy brown) granüler silendirlerin görülmesi

Cevap

Fraksiyonel sodyum ekskresyonunun (FENa) %1'den küçük olması
Gastroenterit gibi dehidratasyon durumlarında gelişen prerenal akut böbrek hasarında, böbrekler azalan perfüzyona yanıt olarak sodyumu ve suyu korumaya çalışır. Sağlam tübüler fonksiyonlar sayesinde sodyum geri emilimi artar, bu da fraksiyonel sodyum ekskresyonunun (FENa) %1'in altında saptanmasına yol açar. Bu bulgu, tablonun parankimal bir hasardan (ATN) ziyade fonksiyonel bir yetersizlik (prerenal) olduğunu gösteren en güçlü kanıttır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu değerlendir
Gastroenterit ve dehidratasyon öyküsü olan çocukta oligüri ve kreatinin artışı, akut böbrek hasarını (ABH) düşündürür.
Dehidratasyon, çocuklarda prerenal ABH'nin en sık nedenidir.
2
Prerenal ve renal (ATN) ayrımı için patofizyolojiyi hatırla
Prerenal durumda tübüller sağlamdır ve sodyum geri emilimi maksimumdur. ATN'de ise tübüler hasar nedeniyle sodyum geri emilemez.
Tübüler fonksiyonların korunup korunmadığını anlamak için idrar indeksleri kullanılır.
3
İdrar indekslerini karşılaştır
Prerenal ABH'de FENa <%1< \%1 ve idrar sodyumu <20< 20 mEq/L beklenirken, ATN'de FENa >%1> \%1 (genellikle >%2> \%2) ve idrar sodyumu >40> 40 mEq/L beklenir.
FENa, böbrek perfüzyonu ile tübüler hasarı ayırt etmede en güvenilir parametrelerden biridir.

Anahtar Kavram

Prerenal akut böbrek hasarında sağlam tübüler fonksiyonlar sayesinde sodyumun geri emilmesi ve idrarla atılımının azalması (FENa < %1).
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla