38 yaşında kadın hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik, yaygın kemik ağrıları ve… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$38$ yaşında kadın hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik, yaygın kemik ağrıları ve kas güçsüzlüğü şikayetleriyle başvuruyor. Özgeçmişinde Sjögren sendromu tanısı olan hastanın yapılan fizik muayenesinde mukozalarda kuruluk dışında patolojik bulgu saptanmıyor.

Hastanın laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

Parametre	Değer
Arteriyel pH	$7.28$
$pCO_2$	$30$ mmHg
Bikarbonat ( $HCO_3^-$ )	$14$ mEq/L
Sodyum ( $Na^+$ )	$140$ mEq/L
Klor ( $Cl^-$ )	$116$ mEq/L
Potasyum ( $K^+$ )	$2.8$ mEq/L
İdrar pH	$6.5$

Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre, hastadaki en olası asit-baz bozukluğu tanısı aşağıdakilerden hangisidir?

Tip 1 (Distal) renal tübüler asidozCevap
B
Tip 2 (Proksimal) renal tübüler asidoz
C
Diyareye bağlı metabolik asidoz
D
Laktik asidoz
E
Salisilat intoksikasyonu

Cevap

Hastanın klinik ve laboratuvar verileri Tip 1 (Distal) Renal Tübüler Asidoz ile uyumludur.

Hastada pH ve bikarbonat düşüklüğü metabolik asidozu gösterir. Anyon açıklığı hesaplandığında (

140 - [116 + 14] = 10

) normal saptanmıştır. Normal anyon açıklıklı metabolik asidozda ayırıcı tanı idrar anyon açığı ve idrar pH'ı ile yapılır. Sjögren sendromu gibi tübülointerstisyel hastalıklarla ilişkili olarak gelişen, hipokaleminin eşlik ettiği ve sistemik asidoza rağmen idrar pH'ının

5.5

altına düşürülemediği (bu hastada

6.5

) tablo Tip 1 Distal RTA'dır.

Adım Adım Çözüm

Asit-baz durumunun belirlenmesi

7.28 < 7.40

olduğu için asidemi mevcuttur.

Primer bozukluğun yönünü tayin etmek.

Primer bozukluğun tayini

HCO_3^-

değerinin

14

mEq/L (düşük) olması metabolik asidozu gösterir.

pH ve bikarbonatın aynı yönde değişmesi metabolik bir süreci işaret eder.

Anyon açıklığının (Anion Gap) hesaplanması

AG = Na - (Cl + HCO_3) = 140 - (116 + 14) = 10

mEq/L (Normal:

12 \pm 2

Metabolik asidozun ayırıcı tanısında normal anyon açıklıklı (NAGMA) veya yüksek anyon açıklıklı ayrımı yapılır.

İdrar pH'ı ve potasyum düzeyinin değerlendirilmesi

NAGMA + Hipokalemi (

2.8

mEq/L) + İdrar pH'ının

6.5

(yüksek) olması.

NAGMA tablolarında idrar pH'ının

5.5

altına düşürülememesi distal tübülde hidrojen salınım bozukluğunu (Tip 1 RTA) kanıtlar.

Anahtar Kavram

Normal anyon açıklıklı metabolik asidoz (NAGMA) durumunda, idrar pH'ının

5.5

altına inememesi ve hipokalemi varlığı Tip 1 (Distal) RTA'yı işaret eder; Sjögren sendromu bu durumun en sık edinsel nedenlerinden biridir.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru