Soru

Zorluk: OrtaAkut Böbrek Yetmezliği

1212 yaşında bir erkek çocuk, şiddetli bir depremden 2424 saat sonra enkaz altından kurtarılıyor. Fizik muayenesinde her iki alt ekstremitede yaygın ezilme yaraları, gerginlik ve ödem saptanıyor. İdrar çıkışı son 66 saattir 0.1 mL/kg/saat0.1\text{ mL/kg/saat} olan hastanın serum kreatinin düzeyi 3.4 mg/dL3.4\text{ mg/dL} ve serum potasyum düzeyi 6.6 mEq/L6.6\text{ mEq/L} olarak bulunuyor. Bu hastada gelişen tablonun prerenal (fonksiyonel) değil, parankimal (intrinsik) kaynaklı olduğunu aşağıdakilerden hangisi en güçlü destekler?

  1. A
    İdrar sodyum konsantrasyonunun 15 mEq/L15\text{ mEq/L} saptanması
  2. Fraksiyonel sodyum ekskresyonunun (FENa) %2\%2 üzerinde bulunmasıCevap
  3. C
    İdrar osmolalitesinin 550 mOsm/kg550\text{ mOsm/kg} saptanması
  4. D
    İdrar/Plazma kreatinin oranının 4545 saptanması
  5. E
    İdrar sedimentinde hyalen silindirlerin izlenmesi

Cevap

Fraksiyonel sodyum ekskresyonunun (FENa) %2\%2 üzerinde bulunması
İntrinsik akut böbrek yetmezliğinde (örneğin rabdomiyoliz sonrası gelişen akut tübüler nekroz), böbreğin tübüler fonksiyonları bozulur. Hasarlı tübüller sodyumu etkili bir şekilde geri ememediği için fraksiyonel sodyum ekskresyonu (FENa) %2\%2'nin (pediatride %1\%1 ve üzeri anlamlıdır) üzerine çıkar. Bu durum, tübüler fonksiyonların korunduğu prerenal durumlardan ayırıcı tanıda kullanılan en güçlü laboratuvar bulgularından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik senaryoyu analiz et
Crush (ezilme) sendromu ve rabdomiyoliz şüphesi.
Ezilme yaralanmaları kas yıkımına (rabdomiyoliz) ve salınan miyoglobinin doğrudan tübüllere zarar vermesiyle akut tübüler nekroza (ATN) yol açar.
2
İdrar indekslerini karşılaştır
Prerenal azotemide tübüller sağlamdır, intrinsik hasarda (ATN) ise tübüller hasarlıdır.
Tübüler hasar varlığında sodyum geri emilemez, bu da idrar sodyumunun ve fraksiyonel sodyum atılımının artmasına neden olur.
3
Tanısal kriteri belirle
FENa > %2 (bazı kaynaklarda > %1).
Fraksiyonel sodyum ekskresyonunun yüksekliği, intrinsik böbrek hasarını prerenal azotemiden ayıran en değerli parametrelerden biridir.

Anahtar Kavram

Akut böbrek yetmezliğinde prerenal ve renal (intrinsik) ayrımında idrar indekslerinin kullanımı
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla