Soru

Zorluk: OrtaAsit-Baz Dengesi Bozuklukları

3535 yaşında erkek hasta; son aylarda giderek artan halsizlik, iştahsızlık, bulantı ve cilt renginde koyulaşma şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 90/6090/60 mmHg, nabız 105105 vuru/dakika ölçülüyor ve diş etlerinde hiperpigmentasyon saptanıyor. Hastanın laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

ParametreDeğer
pHpH7.317.31
pCO2pCO_23232 mmHg
HCO3HCO_3^-1616 mEq/L
Na+Na^+132132 mEq/L
ClCl^-108108 mEq/L
K+K^+5.65.6 mEq/L

Bu hastadaki asit-baz dengesi bozukluğu için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Normal anyon açıklıklı metabolik asidoz ve uygun solunumsal kompansasyon mevcuttur.Cevap
  2. B
    Yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz (HAGMA) mevcuttur.
  3. C
    Normal anyon açıklıklı metabolik asidoz ve eşlik eden respiratuar asidoz mevcuttur.
  4. D
    Yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz ve eşlik eden respiratuar alkaloz mevcuttur.
  5. E
    Metabolik alkaloz ve yetersiz respiratuar kompansasyon mevcuttur.

Cevap

Hastada normal anyon açıklıklı metabolik asidoz ve buna eşlik eden uygun solunumsal kompansasyon mevcuttur.
Hastanın klinik tablosu (hiperpigmentasyon, hipotansiyon, hiponatremi ve hiperkalemi) Addison hastalığı ile uyumludur. Addison hastalığında hipoaldosteronizm nedeniyle normal anyon açıklıklı metabolik asidoz (NAGMA) gelişir. Hesaplanan anyon açığı 88 mEq/L olup normaldir. Winter formülü ile hesaplanan beklenen pCO2pCO_2 değeri (32±232 \pm 2 mmHg), hastanın ölçülen pCO2pCO_2 değeri (3232 mmHg) ile birebir örtüştüğü için solunumsal kompansasyonun uygun olduğu söylenir.

Adım Adım Çözüm

1
Asit-baz durumunun primer yönünü belirle.
pH=7.31pH = 7.31 (Asidemi) ve HCO3=16HCO_3^- = 16 mEq/L (Düşük).
pHpH ve HCO3HCO_3^- değerlerinin her ikisinin de düşük olması primer bir metabolik asidozu gösterir.
2
Serum anyon açığını (AGAG) hesapla.
AG=Na+(Cl+HCO3)=132(108+16)=8AG = Na^+ - (Cl^- + HCO_3^-) = 132 - (108 + 16) = 8 mEq/L.
Asidozun tipini (yüksek veya normal anyon açıklıklı) belirlemek için bu hesaplama zorunludur. Normal aralık 8128-12 mEq/L'dir.
3
Winter formülü ile beklenen pCO2pCO_2 değerini hesapla.
BeklenenpCO2=(1.5×HCO3)+8±2=(1.5×16)+8±2=24+8±2=32±2Beklenen pCO_2 = (1.5 \times HCO_3^-) + 8 \pm 2 = (1.5 \times 16) + 8 \pm 2 = 24 + 8 \pm 2 = 32 \pm 2 mmHg.
Metabolik asidoza karşı gelişen solunumsal kompansasyonun yeterli olup olmadığını anlamak için kullanılır.
4
Ölçülen ve beklenen değerleri karşılaştır.
Ölçülen pCO2=32pCO_2 = 32 mmHg, hesaplanan aralık (303430-34 mmHg) içindedir.
Ölçülen değer beklenen aralıkta olduğu için kompansasyon tam ve uygundur.

Anahtar Kavram

Metabolik asidozlarda anyon açığı (Anion Gap) hesabı ve Winter formülü ile solunumsal kompansasyonun değerlendirilmesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla