Soru

Zorluk: OrtaÇözümleyici Çizelge ile Tutarlılık, Geçerlilik ve Eşdeğerlik Denetleme

Sembolik mantıkta çözümleyici çizelge (semantik tablo) yöntemi; önermelerin tutarlılığını, geçerliliğini ve eşdeğerliğini denetlemede kullanılan sistemli bir yöntemdir. Bu yöntemde denetleme türüne göre önermelerin kendileri ya da değillemeleri sisteme girilerek kurallar uygulanır.

Buna göre, çözümleyici çizelge ile yapılan denetleme işlemleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Bir argümanın geçerliliğini denetlemek için öncüller aynen, sonucun ise değillemesi alınarak birlikte çözümlenir; tüm yollar kapandığında argümanın geçerli olduğu sonucuna varılır.Cevap
  2. B
    Bir önermenin tek başına geçerli olup olmadığını denetlemek için önermenin kendisi çizelgeye yazılır ve en az bir yolun açık kalması geçerlilik için yeterli kabul edilir.
  3. C
    İki önermenin eşdeğerliğini denetlemek amacıyla önermeler ise ( \rightarrow ) eklemiyle birbirine bağlanır ve değillemesi alınmadan çözümleme yapılarak tüm yolların açık kalması beklenir.
  4. D
    Bir önerme kümesinin birlikte tutarlı olduğunu denetlemek için kümedeki tüm önermelerin ayrı ayrı değillemesi alınır ve tüm kolların kapanması aranır.
  5. E
    Çözümleyici çizelgede işlem kolaylığı sağlamak amacıyla, çatal açılmasını gerektiren tikel evetleme önermelerine alt alta yazılan tümel evetleme önermelerinden önce işlem yapılır.

Cevap

Bir argümanın geçerliliğini denetlemek için öncüller aynen, sonucun ise değillemesi alınarak birlikte çözümlenir; tüm yollar kapandığında argümanın geçerli olduğu sonucuna varılır.
Çözümleyici çizelgede bir argümanın geçerliliğini denetlemek için argümanın öncülleri aynen alınırken, sonucun değillemesi sisteme eklenir. Eğer bu kümenin çözümlenmesi sonucunda tüm yollar kapanırsa, öncüller ile sonucun değillemesinin birlikte tutarsız olduğu görülür. Bir argümanın öncülleriyle sonucun değillemesinin birlikte tutarsız olması, o argümanın geçerli olduğunu gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Argümanın geçerliliğini çözümleyici çizelgeyle denetlemek için izlenecek yöntemi belirleme.
Öncüller aynen yazılır (P1,P2,...P_1, P_2, ...), sonucun ise değillemesi (Q\sim Q) alınarak çizelgeye eklenir.
Geçerlilik, öncüller doğruyken sonucun yanlış olamayacağı durumudur. Sonucun değillenmesiyle elde edilen küme tutarsız çıkarsa (tüm yollar kapanırsa), öncüller doğruyken sonucun yanlış olması imkansız demektir.
2
Elde edilen bu önerme kümesinin çözümleyici çizelge kurallarına göre çözümlenmesi.
Öncelikle alt alta yazma kuralları, ardından çatal açma kuralları uygulanarak tüm önermeler basit bileşenlerine ayrıştırılır.
Çizelgedeki tüm yolların açık veya kapalı olma durumunu netleştirmek.
3
Çözümleme sonucundaki yolların kontrol edilmesi.
Eğer tüm kollar çelişik önermeler içerdiği için kapanırsa (× \times ), değillenen sonuç öncüllerle çelişmiş olur.
Tüm kolların kapanması durumunda değillenen durumun imkansız (tutarsız) olduğu, dolayısıyla orijinal argümanın geçerli olduğu sonucuna ulaşılır.

Anahtar Kavram

Çözümleyici çizelge ile argüman geçerliliği denetleme kuralı
Bu soruyu puanla