Soru

Zorluk: OrtaÇözümleyici Çizelge ile Tutarlılık, Geçerlilik ve Eşdeğerlik Denetleme

Sembolik mantıkta bir önermenin geçerliliğini çözümleyici çizelge (semantik tablo) yöntemiyle denetlemek için öncelikle önermenin değillemesi alınarak çizelgeye yazılır. Yapılan çözümleme sonucunda oluşan tüm yollar kapanırsa (×\times) değillenen önerme tutarsız, dolayısıyla orijinal önerme geçerlidir. En az bir yol açık kalırsa değillenen önerme tutarlı, dolayısıyla orijinal önerme geçersizdir.

Bir öğrenci, (pq)p(p \land q) \rightarrow p önermesinin geçerliliğini denetlemek amacıyla şu adımları izlemiştir:
1. Adım: [(pq)p]\sim [ (p \land q) \rightarrow p ] (Önermenin değillemesi alınır.)
2. Adım: pqp \land q ve p\sim p (Birinci adımdaki önerme, alt alta yazma kuralına göre açılır.)
3. Adım: pp ve qq (İkinci adımdaki pqp \land q önermesi, alt alta yazma kuralına göre açılır.)
4. Adım: Aynı yol üzerinde pp ve p\sim p önermeleri bulunduğundan yol kapat��lır (×\times).

Bu denetleme adımları ve elde edilen sonuç göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Değillenen önermenin çözümlemesinde tüm yollar kapandığı için orijinal önerme geçerlidir.Cevap
  2. B
    Öğrenci ikinci adımda değillenmiş koşul önermesini çözerken çatal açma kuralını uygulamadığı için işlem hatalıdır.
  3. C
    Çözümleme sonucunda açık yol kalmadığından, orijinal önermenin tutarsız olduğu sonucuna ulaşılır.
  4. D
    Çözümlemedeki tüm yollar kapandığı için orijinal önerme geçersizdir.
  5. E
    Değillenen önerme tutarlı çıktığı için orijinal önerme geçerlidir.

Cevap

Değillenen önermenin çözümlemesinde tüm yollar kapandığı için orijinal önerme geçerlidir.
Değillenen önermenin çözümlemesinde tüm yollar kapandığı için orijinal önerme geçerlidir ifadesi doğrudur. Çünkü çözümleyici çizelgede bir önermenin geçerliliğini denetlemek amacıyla önermenin değillemesi alınır. Değillenen önerme çözümlendiğinde tüm yollar kapanıyorsa (yani değillenen önerme tutarsız ise), orijinal önerme geçerlidir. Öğrencinin yaptığı tüm işlemler kurallara uygundur ve ulaştığı sonuç doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Geçerliliği denetlenecek olan (pq)p(p \land q) \rightarrow p önermesinin değillemesi alınır.
[(pq)p]\sim [ (p \land q) \rightarrow p ] önermesi elde edilir ve çizelgenin başına yazılır.
Çözümleyici çizelgede geçerlilik denetimi, önermenin değillemesinin tutarsız olduğunu gösterme yöntemiyle yapılır.
2
Değillenmiş koşul önermesi kuralı uygulanır: (AB)\sim(A \rightarrow B) önermesi çözümlenirken ön bileşen AA ile art bileşenin değillemesi B\sim B alt alta yaz��lır.
pqp \land q ve p\sim p önermeleri alt alta listelenir.
Değillenmiş koşul ekleminin semantik çözümleme kuralı alt alta yazmayı gerektirir.
3
Tümel evetleme önermesi kuralı uygulanır: ABA \land B önermesi çözümlenirken bileşenler alt alta yazılır.
pqp \land q önermesi çözümlenerek pp ve qq alt alta yazılır.
Tümel evetleme ekleminin semantik çözümleme kuralı alt alta yazmayı gerektirir.
4
Çizelgedeki dikey yol üzerinde çelişen önermeler olup olmadığı denetlenir.
Yol üzerinde hem pp hem de p\sim p önermeleri bir arada bulunduğundan çelişki oluşur ve yol kapatılır (×\times).
Bir dikey yol üzerinde bir önerme ile değillemesi aynı anda bulunursa o yol tutarsızdır ve kapatılır.
5
Çizelgedeki tüm yolların kapalı olması durumu yorumlanır.
Çözümlemede açık yol kalmadığı için değillenen önerme tutarsızdır. Dolayısıyla orijinal önerme geçerlidir.
Değili tutarsız olan bir önerme mantıksal olarak geçerlidir.

Anahtar Kavram

Çözümleyici Çizelge ile Geçerlilik Denetleme
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla