Soru

Zorluk: OrtaLimit Özellikleri ve Limit Hesaplama Teknikleri

f:R→Rf: \mathbb{R} \rightarrow \mathbb{R} fonksiyonu her xx gerçel sayısı için

2x−1≤f(x)≤x22x - 1 \leq f(x) \leq x^2

eşitsizliğini sağlamaktadır.

Buna göre,

lim⁡x→1f(x)−1x2−1\lim_{x \to 1} \frac{f(x) - 1}{x^2 - 1}

limitinin değeri kaçtır?

  1. A
    0
  2. B
    12\frac{1}{2}
  3. 1Cevap
  4. D
    2
  5. E
    Limit yoktur

Cevap

Limitin değeri 1'dir.
Verilen eşitsizlikten 1 çıkarılıp x2−1x^2-1 ifadesine bölündüğünde, x→1+x \to 1^+ ve x→1−x \to 1^- durumları için Sıkıştırma Teoremi uygulandığında limit 1 olarak bulunur. Dolayısıyla limit değeri 1'e eşittir.

Adım Adım Çözüm

1
Sıkıştırma Teoremi yardımıyla fonksiyonun x = 1 noktasındaki limitini belirlemek.
lim⁡x→1f(x)=1\lim_{x \to 1} f(x) = 1
Her xx için 2x−1≤f(x)≤x22x - 1 \leq f(x) \leq x^2 verildiğinden, x→1x \to 1 için limit alındığında lim⁡x→1(2x−1)=1\lim_{x \to 1} (2x - 1) = 1 ve lim⁡x→1x2=1\lim_{x \to 1} x^2 = 1 olur. Bu durumda sıkıştırma teoremi gereği lim⁡x→1f(x)=1\lim_{x \to 1} f(x) = 1 olur. Dolayısıyla aranan limit ifadesinde 00\frac{0}{0} belirsizli��i vardır.
2
Eşitsizliği aranan limit ifadesinin pay kısmını elde edecek şekilde düzenlemek.
2(x−1)≤f(x)−1≤(x−1)(x+1)2(x - 1) \leq f(x) - 1 \leq (x - 1)(x + 1)
2x−1≤f(x)≤x22x - 1 \leq f(x) \leq x^2 eşitsizliğinin her tarafından 1 çıkarıldığında 2x−2≤f(x)−1≤x2−12x - 2 \leq f(x) - 1 \leq x^2 - 1 elde edilir. Çarpanlara ayırma yapıldığında 2(x−1)≤f(x)−1≤(x−1)(x+1)2(x - 1) \leq f(x) - 1 \leq (x - 1)(x + 1) yazılabilir.
3
x→1+x \to 1^+ ve x→1−x \to 1^- durumları için sağdan ve soldan limitleri incelemek.
Sağdan limit: lim⁡x→1+f(x)−1x2−1=1\lim_{x \to 1^+} \frac{f(x) - 1}{x^2 - 1} = 1, Soldan limit: lim⁡x→1−f(x)−1x2−1=1\lim_{x \to 1^-} \frac{f(x) - 1}{x^2 - 1} = 1
x→1+x \to 1^+ için x2−1>0x^2 - 1 > 0 olduğundan eşitsizlik her tarafı x2−1=(x−1)(x+1)x^2 - 1 = (x-1)(x+1) ile bölündüğünde yön değiştirmez ve 2x+1≤f(x)−1x2−1≤1\frac{2}{x+1} \leq \frac{f(x)-1}{x^2-1} \leq 1 olur; x→1+x \to 1^+ iken 2x+1→1\frac{2}{x+1} \to 1 olduğundan limit 1'dir. x→1−x \to 1^- için x2−1<0x^2 - 1 < 0 olduğundan bölme işleminde eşitsizlik yön değiştirir ve 1≤f(x)−1x2−1≤2x+11 \leq \frac{f(x)-1}{x^2-1} \leq \frac{2}{x+1} olur; x→1−x \to 1^- iken de limit 1'dir. Sağ ve sol limitler eşit olduğundan limit 1'dir.

Anahtar Kavram

Sıkıştırma (Sandviç) Teoremi ve limit hesaplama teknikleri
Bu soruyu puanla