Tüm alıştırma soruları

1797 soru

Soru 1181Soru

Coğrafi özelliklerine göre bazı şehirler sınırları aşan bir etki alanına sahipken, bazıları ise sadece kendi yakın ��evresini etkileyebilmektedir. Bu doğrultuda, sol sütunda verilen şehirler ile sağ sütunda verilen fonksiyonel özellik ve etki alanı açıklamalarını, şehirlerin küresel, bölgesel ve yerel nüfuzlarını dikkate alarak doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Zürih
Kudüs
Rotterdam
Taşkent
Kırşehir

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Zürih - Finansal hizmetler ve küresel etki; Kudüs - Dini fonksiyon ve küresel etki; Rotterdam - Liman ticareti ve küresel/bölgesel etki; Taşkent - Bölgesel idari ve kültürel etki; Kırşehir - Yerel tarım ve hayvancılık etkisi.
Zürih finansal gücüyle küresel etkiye, Kudüs dini yapısıyla küresel etkiye, Rotterdam dev limanıyla küresel/bölgesel ticari etkiye, Taşkent idari ve kültürel yapısıyla bölgesel etkiye, Kırşehir ise tarımsal yapısıyla yerel etkiye sahiptir. Bu eşleştirmeler şehirlerin baskın fonksiyonları ve etki dereceleriyle tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Zürih şehrinin fonksiyonel özelliğini ve etki derecesini belirleme.
Zürih, İsviçre'nin en büyük şehri olup küresel borsa, bankacılık ve sigortacılık gibi finans hizmetlerinin merkezidir. Bu nedenle küresel ölçekli finans açıklamasıyla eşleşir.
Zürih'in dünya ekonomisindeki yeri finans fonksiyonuyla doğrudan ilişkilidir.
2
Kudüs şehrinin fonksiyonel özelliğini ve etki derecesini belirleme.
Kudüs, üç ilahi din (İslamiyet, Hristiyanlık, Musevilik) için kutsal kabul edildiğinden dini fonksiyona sahiptir ve küresel ölçekte etkilidir.
Kudüs'ün etki alanının genişliği dini öneminden kaynaklanmaktadır.
3
Rotterdam şehrinin fonksiyonel özelliğini ve etki derecesini belirleme.
Rotterdam, Avrupa'nın en büyük limanı olması sebebiyle deniz ticaretinde küresel ve bölgesel etkiye sahiptir.
Liman ticareti şehrin küresel ekonomideki ana fonksiyonudur.
4
Taşkent şehrinin fonksiyonel özelliğini ve etki derecesini belirleme.
Taşkent, Özbekistan'ın başkenti olup Orta Asya'da bölgesel bir idari ve kültürel etki alanına sahiptir.
Başkent olması ve Orta Asya'daki konumu bölgesel düzeyde etki yaratmaktadır.
5
Kırşehir şehrinin fonksiyonel özelliğini ve etki derecesini belirleme.
Kırşehir, tarım ve hayvancılığa dayalı ekonomik yapısıyla yalnızca kendi yakın çevresinde etkili olan yerel bir şehirdir.
Fonksiyonlarının çeşitliliğinin az olması ve sanayi/finans gibi küreselleştirici unsurların bulunmaması etki alanını yerel düzeyde sınırlandırır.

Anahtar Kavram

Şehirlerin küresel, bölgesel ve yerel ölçekteki etki sınırları, sahip oldukları fonksiyonel özelliklere (idari, dini, sanayi, tarım, liman vb.) bağlı olarak değişir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1182Soru

Avrupa'da gerçekleşen Fransız İhtilali ve Sanayi İnkılabı'nın getirdiği değişimler, 19. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde siyasi, hukuki ve ekonomik dönüşümlere yol açmıştır. Aşağıda bu dönüşüm süreçlerine ait gelişmeler ile bu gelişmelerin ortaya çıkışındaki temel dinamikler verilmiştir. Bu gelişmeleri ve temel dinamikleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Sırp ve Yunan İsyanları
Balta Limanı Ticaret Antlaşması
Tanzimat Fermanı'nın İlan Edilmesi
Duyun-ı Umumiye İdaresi'nin Kurulması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sırp ve Yunan İsyanları, Fransız İhtilali'nin getirdiği ulus devlet ve bağımsızlık fikirleriyle Balkan topraklarında karşılık bulmasıyla; Balta Limanı Ticaret Antlaşması, Sanayi İnkılabı sonrası Osmanlı'nın açık pazar haline gelmesiyle; Tanzimat Fermanı, Fransız İhtilali'nin yaydığı kanun üstünlüğü ve eşitlik ilkeleriyle gayrimüslimleri devlete bağlama çabasıyla; Duyun-ı Umumiye İdaresi ise Sanayi İnkılabı'nın getirdiği dış borçlanma sonucu Osmanlı maliyesinin doğrudan yabancı denetimine girmesiyle eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmeler, Fransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik ve eşitlik fikirleri ile Sanayi İnkılabı'nın getirdiği ekonomik yayılma ve sömürgecilik faaliyetlerinin Osmanlı Devleti üzerindeki doğrudan yansımalarına dayanmaktadır. Sırp ve Yunan İsyanları Fransız İhtilali'nin milliyetçilik akımıyla, Tanzimat Fermanı ihtilalin getirdiği hukuki eşitlik ve kanun üstünlüğü prensipleriyle, Balta Limanı Ticaret Antlaşması Sanayi İnkılabı'nın pazar arayışıyla, Duyun-ı Umumiye ise bu sürecin getirdiği mali borçlanma kriziyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Siyasi gelişmelerin (Sırp ve Yunan İsyanları) nedenini belirlemek.
Bu isyanların milliyetçilik akımıyla doğrudan ilişkili olduğunu saptamak.
Fransız İhtilali'nin en temel siyasi etkisi imparatorlukların çok uluslu yapısını milliyetçilik üzerinden sarsmasıdır.
2
Hukuki alandaki reformların (Tanzimat Fermanı) hangi akımdan etkilendiğini analiz etmek.
Tanzimat Fermanı'nın eşitlik ve kanun üstünlüğü hedeflerini saptamak.
Fransız İhtilali kökenli insan hakları ve eşitlik kavramlarının, çok uluslu imparatorluğu bir arada tutma çabasıyla yasallaştırılmasını kavramak.
3
Ekonomik bağımlılık adımlarının (Balta Limanı Ticaret Antlaşması) Sanayi İnkılabı ile ilişkisini kurmak.
Sanayi İnkılabı'nın pazar arayışının Balta Limanı ile gümrükleri kaldırdığını belirlemek.
Sanayi devrimini gerçekleştiren Avrupalı devletlerin hammadde ve pazar ihtiyacının Osmanlı ekonomisi üzerindeki doğrudan etkisini görmek.
4
Mali çöküşün (Duyun-ı Umumiye) borçlanma ihtiyacıyla bağlantısını saptamak.
Borçların ödenememesi sonucu Duyun-ı Umumiye ile dış denetim kurulduğunu belirlemek.
Kapitalist genişleme ve Sanayi İnkılabı'nın getirdiği borç sarmalının Osmanlı mali bağımsızlığını yok ettiğini anlamak.

Anahtar Kavram

Fransız İhtilali ve Sanayi İnkılabı'nın Osmanlı Devleti üzerindeki siyasi, hukuki ve ekonomik etkileri.
Soru 1183Soru

Cumhuriyet'in ilk yıllarında hukuk, eğitim ve kültür alanlarında gerçekleştirilen köklü inkılaplar, toplumsal yapıyı çağdaşlaştırmayı, hukuk birliğini sağlamayı ve ortak bir millî kimlik bilinci oluşturmayı amaçlamıştır.

Aşağıda verilen inkılapları, bu inkılapların temel amaçları ve getirdiği yasal düzenlemelerle doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun yürürlüğe girmesi
Türk Tarih Kurumu'nun kurulması
Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un çıkarılması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi yasal eşitlik ve hukuk birliğini sağlayan düzenlemeyle; Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabulü eğitim kurumlarının birleştirilmesiyle; Türk Tarih Kurumu'nun kurulması millî tarih bilincinin bilimsel araştırmalarla güçlendirilmesiyle; Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun ise okul açma yetkisi ile e��itim kademelerinin devlet denetimine alınmasıyla eşleşmektedir.
Yapılan reformlar kendi alanlarında köklü dönüşümleri temsil eder. Türk Medeni Kanunu aile ve şahıs hukukunda birlik ile eşitlik sağlarken; Tevhid-i Tedrisat Kanunu eğitim kurumlarının tamamını Maarif Vekaletine bağlayarak eğitim birliğini kurmuş; Türk Tarih Kurumu tarih araştırmalarını bilimselleştirerek ortak millî bilinci güçlendirmiş; Maarif Teşkilatı Kanunu ise okul açılmasını devlet kontrolüne bağlayarak modern ve millî müfredatın çerçevesini belirlemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Hukuk alanındaki en köklü reformu ve hedeflerini analiz etmek.
Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesinin mahkemelerin birleştirilmesi, hukuk birliğinin sağlanması ve aile hukukunda eşitlik sağlanması hedefleriyle örtüştüğü belirlenir.
Medeni Kanun, dini ve cemaat mahkemelerinin ayrıcalıklarına son vererek laik hukuk düzeninin aile ve toplum yaşamındaki temeli olmuştur.
2
Eğitimde birliği ve laikleşmeyi sağlayan temel kanunun amacını belirlemek.
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun tüm okulları tek çatı (Maarif Vekaleti) altında toplayarak eğitimde ikiliği bitirdiği tespit edilir.
Bu yasa, azınlık ve yabancı okullar dahil ülkedeki bütün öğretim müesseselerini devlet denetimine sokarak laik eğitime geçişi kolaylaştırmıştır.
3
Kültür alanında tarih bilincini geliştirmeye yönelik çalışmayı incelemek.
Türk Tarih Kurumu'nun kurulmasının, Türklerin dünya tarihindeki yerini ve köklerini bilimsel esaslarla araştırmayı amaçladığı sonucuna varılır.
Millî kimliğin inşası için hanedan dışı ortak bir tarih anlatısının kurgulanması amaçlanmıştır.
4
Eğitim sisteminin müfredat ve idari yapısını düzenleyen kanunu eşleştirmek.
Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un okul açmayı devlet kontrolüne bağlaması ve kademeleri düzenlemesi yönüyle eşleştiği netleştirilir.
Bu kanunla devletin izni olmadan okul açılması engellenerek eğitimde devlet denetimi tam olarak tesis edilmiştir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi hukuk, eğitim ve kültür alanlarındaki inkılapların amaçları ve kurumsal sonuçları
Soru 1184Soru

Ekonomik faaliyetlerin temelini oluşturan üretim, dağıtım ve tüketim süreçleri sürekli bir etkileşim hâlindedir. Bir süreçte meydana gelen değişim, diğer süreçleri ve dolayısıyla genel ekonomik yapıyı do��rudan etkilemektedir.

Buna göre, sol sütundaki etkileşim türleri ile sağ sütundaki gerçek hayattan örnek olayları birbirleriyle en uygun şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Üretimin tüketime olan etkisi
Tüketimin üretime olan etkisi
Dağıtımın üretime ve tüketime olan etkisi
Beşerî faktörlerin tüketime olan etkisi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleştirme şu şekildedir: Üretimin tüketime olan etkisi -> Sanayi Devrimi ile seri üretime geçilmesi sonucu pamuklu tekstil ürünlerinin ucuzlaması ve kullanımının yaygınlaşması; Tüketimin üretime olan etkisi -> Tüketicilerin sağlık endişeleri nedeniyle kümes hayvanları talebini kesmesi üzerine entegre tavukçuluk tesislerinin kapasite daraltması; Dağıtımın üretime ve tüketime olan etkisi -> Ulaşım teknolojilerindeki gelişmeler sayesinde kıyı bölgelerdeki taze su ürünlerinin iç kesimlerdeki konserve fabrikalarına ve pazarlara bozulmadan ulaştırılması; Beşerî faktörlerin tüketime olan etkisi -> Kitle iletişim araçlarında yer alan reklamlar ve değişen moda akımlarının etkisiyle bireylerin yeni nesil akıllı cihazlara yönelmesi.
Eşleştirme sürecinde üretim, dağıtım ve tüketim arasındaki neden-sonuç ilişkileri doğru kurulmuştur. Seri üretim, arzı artırarak tüketimi teşvik ettiğinden üretimin tüketime etkisine; talep azalmasının üretimi durdurması tüketimin üretime etkisine; ulaşım imkanlarının pazara erişimi kolaylaştırması dağıtımın her iki sürece etkisine; reklamların satın almayı tetiklemesi ise beşerî faktörlerin tüketime etkisine karşılık gelir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk olarak, üretim sürecinin tüketim üzerindeki etkisini temsil eden örneği belirleyin.
Sanayi Devrimi ile seri üretime geçilmesi (üretim), pamuklu kumaşların bollaşmasına ve ucuzlayarak daha fazla tüketilmesine (tüketim) yol açmıştır. Bu durum birinci kavramla eşleşir.
Üretim miktarındaki artışın tüketim alışkanlıklarını nasıl şekillendirdiğini analiz etmek için.
2
İkinci olarak, tüketimdeki değişimin üretim sürecine nasıl yansıdığını gösteren durumu inceleyin.
Sağlık endişesi nedeniyle tüketicilerin talebi kesmesi (tüketim), entegre tavukçuluk tesislerinin üretimi azaltmasına (üretim) neden olmuştur. Bu durum ikinci kavramla eşleşir.
Tüketim miktarındaki dalgalanmaların üretim kararlarını nasıl etkilediğini anlamak için.
3
Üçüncü olarak, dağıtım süreçlerinin hem üretime hem de tüketime etkisini analiz edin.
Ulaşım teknolojilerindeki gelişmeler ve soğuk cihazlı/soğuk zincir taşımacılığı (dağıtım), taze su ürünlerinin iç kesimlerdeki pazarlara ulaşmasını ve fabrikalarda işlenmesini sağlamıştır. Bu durum üçüncü kavramla eşleşir.
Dağıtım kanallarının üretim ile tüketim arasındaki köprü işlevini açıklamak için.
4
Son olarak, beşerî faktörlerin doğrudan tüketici kararlarını nasıl etkilediğini tespit edin.
Reklamlar ve moda akımları gibi beşerî faktörlerin, bireyleri yeni teknolojik ürünleri satın almaya yönlendirmesi doğrudan tüketim üzerinde etkilidir. Bu durum dördüncü kavramla eşleşir.
Pazarlama ve sosyo-kültürel etkenlerin tüketim üzerindeki belirleyici rolünü ortaya koymak için.

Anahtar Kavram

Üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerinin karşılıklı etkileşimi ve bu etkileşimin ekonomik faaliyetler üzerindeki rolü.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1185Soru

Türkiye'de yürütülen hayvancılık faaliyetlerinin coğrafi dağılış özellikleri ile bu dağılışı belirleyen temel coğrafi faktörleri eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Kümes hayvancılığının Marmara ve Ege gibi nüfus yoğunluğu fazla olan bölgelerin yakınlarında yoğunlaşması
Mera hayvancılığının Erzurum-Kars Platosu ve Doğu Karadeniz yaylalarında en önemli ekonomik faaliyet olması
Besi ve ahır hayvancılığının şeker fabrikalarının kurulu olduğu iç bölgelerde ve büyük kentlerin çevrelerinde gelişmesi
Arıcılık faaliyetlerinin Muğla, Hakkâri ve Doğu Karadeniz gibi engebeli ve sanayileşmenin az olduğu alanlarda yaygın yapılması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kümes hayvancılığı ile pazar olanakları; mera hayvancılığı ile Alpin çayırları; besi ve ahır hayvancılığı ile şeker pancarı küspesi ve pazar yakınlığı; arıcılık ile bitki örtüsü çeşitliliği ve temiz alanlar eşleşmelidir.
Kümes hayvancılığı pazar olanaklarına ve nüfus yoğunluğuna; mera hayvancılığı yaz yağışları ve alpin çayırlarına; besi ve ahır hayvancılığı şeker pancarı küspesi ve büyük kentlerin pazarlama imkanlarına; arıcılık ise bitki örtüsü çeşitliliği ile temiz doğal alanların varlığına bağlı olarak dağılış gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Kümes hayvancılığının dağılış nedenini analiz etmek
Kümes hayvancılığı, tüketici nüfusa yakınlık (pazar olanakları) gerektiren kapalı alan faaliyetidir. Bu nedenle Marmara ve Ege bölgelerindeki tüketim merkezlerinin yakınlığıyla eşleşir.
Kümes hayvancılığının coğrafi dağılışında iklimden ziyade beşerî faktörlerin (pazar) rolünü belirlemek için.
2
Mera hayvancılığının dağılış nedenini analiz etmek
Mera hayvancılığı iklime and bitki örtüsüne bağımlıdır. Erzurum-Kars Platosu'ndaki yaz yağışları ve gür Alpin çayırları bu faaliyetle eşleşir.
Mera hayvancılığı ile doğal çevre koşulları (yağış rejimi ve bitki örtüsü) arasındaki ilişkiyi kurmak için.
3
Besi ve ahır hayvancılığının dağılış nedenini analiz etmek
Besi ve ahır hayvancılığı modern ahırlarda yapılır. Şeker pancarı fabrikalarının yan ürünü olan küspe, bu faaliyet için önemli bir yem kaynağıdır. Dolayısıyla iç bölgelerdeki şeker fabrikaları ve pazar yakınlığı ile eşleşir.
Sanayi ham maddesi atıkları ile hayvancılık faaliyetleri arasındaki entegrasyonu anlamak için.
4
Arıcılık faaliyetinin dağılış nedenini analiz etmek
Arıcılık, bitki örtüsü çeşitliliğinin fazla olduğu ve sanayi kirliliğinden uzak engebeli alanları tercih eder. Dolayısıyla Muğla, Hakkâri ve Doğu Karadeniz gibi zengin flora alanlarıyla eşleşir.
Doğal bitki örtüsü ve çevre temizliğinin arıcılık üzerindeki etkisini değerlendirmek için.

Anahtar Kavram

Türkiye'de yürütülen hayvancılık faaliyetlerinin coğrafi dağılışını etkileyen fiziki ve beşerî faktörler ile hayvancılık yöntemleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1186Soru

Yeni ve Yakın Çağ Avrupa'sında yaşanan bilimsel, felsefi ve siyasi dönüşümlere yön veren aşağıdaki düşünürleri, savundukları temel görüş ve katkılarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Nicolaus Copernicus (Kopernik)
John Locke
Jean-Jacques Rousseau
René Descartes

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Nicolaus Copernicus Güneş merkezli evren modeliyle; John Locke doğuştan gelen haklar ve devletin meşruiyetiyle; Jean-Jacques Rousseau halk egemenliği ve ortak iradeye dayalı toplumsal sözleşmeyle; René Descartes ise rasyonalizm ve metodik şüphe yöntemiyle eşleşmektedir.
Nicolaus Copernicus Güneş merkezli evren modeliyle, John Locke doğuştan gelen haklar ve devletin koruma yükümlülüğüyle, Jean-Jacques Rousseau halk egemenliğine dayalı toplumsal sözleşmeyle, René Descartes ise rasyonalizm ve metodik şüphe yöntemiyle doğru bir şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kopernik'in tarihsel katkısı tespit edilir.
Güneş merkezli evren modeli kuramını savunduğu için bu kuramla eşleştirilir.
Kilise dogmalarına karşı gök cisimlerinin hareketini açıklayan bilim insanıdır.
2
John Locke'un devlet ve birey ilişkisine yönelik görüşü analiz edilir.
Bireysel haklar ve devletin koruma yükümlülüğünü içeren sözleşmeyle eşleştirilir.
Locke, liberalizmin ve anayasal monarşinin fikir babalarındandır.
3
Jean-Jacques Rousseau'nun egemenlik hakkındaki fikirleri incelenir.
Ortak irade ve halk egemenliğine dayanan toplumsal sözleşmeyle eşleştirilir.
Fransız İhtilali'nin de düşünsel altyapısını oluşturan ulus egemenliği fikrini geliştirmiştir.
4
René Descartes'ın felsefi yöntemi belirlenir.
Metodik şüphe ve rasyonalizm ile eşleştirilir.
Aklı bilginin temeli gören Descartes, şüpheciliği bir yöntem olarak felsefeye uygulamıştır.

Anahtar Kavram

Yeni ve Yakın Çağ Avrupa'sında Skolastik Düşünceden Aydınlanmaya Geçişte Rol Oynayan Düşünürler
Soru 1187Soru

Türkiye'de çıkarılan madenlerin zengin rezerv alanları ile bu madenlerin sanayideki kullanım özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak ülkemizin ekonomik coğrafyasını anlamak açısından oldukça önemlidir.

Aşağıdaki sol sütunda Türkiye'de belirli madenlerin yoğun olarak çıkarıldığı yerler, sağ sütunda ise bu madenlerin kullanım alanları ile sanayi özellikleri verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki çıkarım yerlerini sağ sütundaki maden özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Guleman (Elazığ)
Bigadiç (Balıkesir)
Mazıdağı (Mardin)
Keçiborlu (Isparta)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Guleman (Elazığ) krom madeniyle (çeliğe sertlik/paslanmazlık kazandıran, Elazığ ve Antalya'da işlenen); Bigadiç (Balıkesir) bor mineralleriyle (dünya rezervlerinin büyük kısmı ülkemizde olan, savunma ve cam sanayisinde kullanılan); Mazıdağı (Mardin) fosfat madeniyle (gübre yapımında kullanılan, yetersiz olduğu için ithal edilen); Keçiborlu (Isparta) ise kükürt madeniyle (kimya ve tarımda kullanılan, işletmesi kapatılan) eşleşmektedir.
Guleman krom (çelik sanayi, Elazığ-Antalya tesisleri), Bigadiç bor (küresel rezerv liderliği, savunma/cam sanayi), Mazıdağı fosfat (gübre sanayi, ithalat), Keçiborlu ise kükürt (işletmesi kapanmış ametal) madenleriyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Guleman (Elazığ) yöresinin maden potansiyelini analiz etme
Guleman, Türkiye'nin en büyük krom yataklarındandır ve bu maden Elazığ ile Antalya'daki tesislerde işlenmektedir.
Kromun paslanmaz çelik üretimindeki önemi ve elektro-metalürji tesisleriyle olan ilişkisini kurmak için.
2
Bigadiç (Balıkesir) havzasının maden türünü belirleme
Bigadiç çevresi bor yatakları açısından son derece zengindir.
Türkiye'nin bor rezervlerindeki küresel liderliği ve borun yüksek teknolojik alanlardaki kullanımıyla eşleştirmek için.
3
Mazıdağı (Mardin) yöresinin maden türünü ve ekonomik durumunu inceleme
Mazıdağı'nda fosfat madeni çıkarılmakta ve gübre üretiminde kullanılmaktadır.
Fosfatın Türkiye'de yetersiz olması sebebiyle tarımda yapay gübre üretiminde dışa bağımlılığımızı açıklayan veriyle eşleştirmek için.
4
Keçiborlu (Isparta) havzasının maden geçmişini değerlendirme
Keçiborlu, kükürt madeniyle bilinmekte olup buradaki tesis kapatılmıştır.
Kükürdün tarım ilacı ve barut yapımındaki kullanım alanı ile tesisin günümüzdeki durumunu ilişkilendirmek için.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki önemli maden yataklarının coğrafi dağılışı, bu madenlerin sanayideki kullanım alanları ve ithalat/ihracat durumları.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1188Soru

Aşağıda verilen küresel ticaret b��lgelerini/örgütlerini, temel coğrafi ve ekonomik özellikleri ile doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Avrupa Birliği (AB)
USMCA (Kuzey Amerika Anlaşması)
ASEAN (Güneydoğu Asya Uluslar Birliği)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Avrupa Birliği (AB) ile üye devletler arasında tek pazar yapısını oluşturan Avrupa merkezli küresel ticaret bölgesi tanımı; USMCA ile Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Meksika arasındaki ticaret bloku tanımı; ASEAN ile Güneydoğu Asya ülkeleri arasındaki ticaret ve iş birliği örgütü tanımı eşleşmektedir.
Eşleştirmede her örgüt ve anlaşma, faaliyet gösterdiği bölgenin coğrafi sınırları ve üye ülkeleriyle doğru şekilde eşleştirilmiştir. Avrupa Birliği ortak gümrük birliği ve tek pazar sistemiyle; USMCA Kuzey Amerika ülkeleriyle; ASEAN ise Güneydoğu Asya ülkeleriyle ilişkilendirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Eşleştirilmesi istenen küresel ticaret bölgelerinin coğrafi konumlarını ve isimlerini belirlemek.
Avrupa Birliği'nin Avrupa kıtasını, USMCA'nın Kuzey Amerika kıtasını, ASEAN'ın ise Güneydoğu Asya bölgesini temsil ettiği saptanır.
Ticaret bölgelerinin coğrafi konumları, tanımlardaki yer bildiren ifadelerle eşleştirmeyi kolaylaştırır.
2
Sağ sütunda yer alan tanımlardaki anahtar kelimeleri ve ülke isimlerini sol sütundaki örgüt isimleriyle ilişkilendirmek.
Avrupa merkezli tek pazar ifadesinin Avrupa Birliği ile; ABD, Kanada ve Meksika ülkelerinin USMCA ile; Güneydoğu Asya vurgusunun ASEAN ile doğrudan ilişkili olduğu belirlenir.
Her örgütün veya anlaşmanın kurucu üyeleri ve bölgesel hedefleri, onları diğerlerinden ayıran en belirgin niteliklerdir.

Anahtar Kavram

Dünyadaki başlıca ticaret bölgeleri, ekonomik entegrasyonlar ve bunların coğrafi dağılışları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1189Soru

Beşerî faaliyetler; ekonomik döngünün temelini oluşturan üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerini doğrudan veya dolaylı olarak şekillendirmektedir. Bu süreçlerin her biri farklı beşerî faktörlerin etkisi altındadır.

Aşağıda verilen beşerî faaliyet örneklerini, etkiledikleri temel ekonomik süreçlerle (üretim, dağıtım, tüketim) doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Tarımsal üretimde makineleşme ve verimi yüksek tohum ıslahı çalışmalarının yaygınlaştırılması
E-ticaret platformlarının gelişimi ve soğuk zincir taşımacılık ağlarının kurulmasıyla ürünlerin alıcılara ulaştırılması
Toplumsal gelir düzeyinin yükselmesi ve reklam kampanyalarının etkisiyle lüks gıda ve giyim ürünlerine olan talebin artması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tarımsal makineleşme ve tohum ıslahı üretim faaliyetleriyle, e-ticaret ve soğuk zincir taşımacılığı dağıtım faaliyetleriyle, gelir düzeyi artışı ve reklamların etkisi ise tüketim faaliyetleriyle eşleşmektedir.
Üretim, mal ve hizmetlerin elde edilmesi; dağıtım, bu malların tüketim merkezlerine ulaştırılması; tüketim ise malların kullanılmasıdır. Makineleşme ve tohum ıslahı üretimi; taşımacılık ve e-ticaret dağıtımı; reklamlar ve gelir düzeyi ise tüketimi belirleyen beşerî faktörlerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci öncüldeki faaliyetin (tarımda makineleşme ve tohum ıslahı) amacını analiz etmek.
Bu faaliyetlerin yeni ürün elde etmeye ve verimi artırmaya yönelik olduğu, dolayısıyla üretim kapsamında yer aldığı belirlenir.
Üretim, mal ve hizmetlerin sağlanması veya yetiştirilmesi sürecidir.
2
İkinci öncüldeki faaliyetin (e-ticaret ve soğuk zincir taşımacılığı) işlevini belirlemek.
Bu teknolojilerin ürünlerin üretildikleri yerlerden alıcılara ulaştırılmasını sağladığı, dolayısıyla dağıtım kapsamında yer aldığı belirlenir.
Dağıtım, ürünlerin tüketim merkezlerine taşınması ve ulaştırılması faaliyetleridir.
3
Üçüncü öncüldeki faaliyetin (gelir düzeyi artışı ve reklamların etkisi) sonucunu incelemek.
Bu durumun insanların ürün satın alma ve kullanma tercihlerini şekillendirdiği, dolayısıyla tüketim kapsamında yer aldığı belirlenir.
Tüketim, mal ve hizmetlerin nihai olarak kullanılması aşamasıdır.

Anahtar Kavram

Beşerî faaliyetlerin üretim, dağıtım ve tüketim süreçleri üzerindeki etkileri
Soru 1190Soru

Türkiye'deki köy altı yerleşmeleri; yerleşmelerin süreklilik durumu, yürütülen temel ekonomik faaliyetler ve yoğunlaştıkları coğrafi bölgeler bakımından farklı nitelikler taşır. Aşağıda verilen köy altı yerleşme türlerini, karşılarında yer alan coğrafi ve fonksiyonel özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Divan
Dalyan
Oba
Mezra

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Divan yerleşmesi Batı Karadeniz Bölgesi'ndeki kalıcı idari birliklerle, Dalyan kıyı bölgelerindeki geçici balıkçılık faaliyetleriyle, Oba göçebe hayvancılık ve çadır yaşamıyla, Mezra ise Doğu ve Güneydoğu Anadolu'daki tarım-hayvancılık odaklı kalıcı birimlerle eşleşmektedir.
Köy altı yerleşmelerinin coğrafi dağılışı ve ekonomik fonksiyonları incelendiğinde; Divan yerleşmesi Batı Karadeniz'deki mahalle topluluklarıyla, Dalyan kıyı kesimindeki balıkçılık faaliyetleriyle, Oba göçebe hayvancılık amacıyla çadırlarda yaşayan topluluklarla, Mezra ise Doğu/Güneydoğu Anadolu'da tarım ve hayvancılığın yapıldığı kalıcı birimlerle doğru eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Köy altı yerleşmelerinin süreklilik durumuna göre kalıcı (divan, mezra) ve geçici (oba, dalyan) olarak sınıflandırılmasını yapın.
Kalıcı ve geçici yerleşmeler doğru gruplandırılır.
Sorunun çözümünde ilk eleme kriterini sağlamak.
2
Her yerleşme türünün Türkiye'de en yoğun görüldüğü coğrafi bölgeyi belirleyin.
Divan için Batı Karadeniz, Dalyan için Ege ve Akdeniz kıyıları, Mezra için Doğu/Güneydoğu Anadolu, Oba için ise Toroslar ve Doğu Anadolu tespit edilir.
Bölgesel dağılış analizini gerçekleştirmek.
3
Yerleşmelerde gerçekleştirilen birincil ekonomik faaliyeti analiz edin.
Dalyan'da balıkçılık, Oba'da göçebe hayvancılık, Divan ve Mezra'da tarım ve hayvancılığın bir arada yürütüldüğü belirlenerek eşleştirmeler tamamlanır.
Doğru eşleştirme ilişkilerini kurmak.

Anahtar Kavram

Kır yerleşmelerinin türleri, fonksiyonları (tarım, hayvancılık, balıkçılık) ve Türkiye üzerindeki coğrafi dağılış alanları.
Soru 1191Soru

Aşağıda Atatürk Dönemi Türk dış politikasında karşı karşıya kalınan bazı meseleler ile bu meselelerin çözüme kavuşturulma süreçlerine dair diplomatik gelişmeler verilmiştir. Bu meseleleri, kendileriyle doğrudan ilişkili olan diplomatik gelişmelerle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Musul Sorunu (Irak Sınırı)
Nüfus Mübadelesi (Etaplı Sorunu)
Boğazlar Rejimi
Hatay'ın Statüsü

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Musul Sorunu Haliç Konferansı ve Misak-ı Millî taviziyle; Nüfus Mübadelesi etapli sorununun çözülmesi ve Balkan Antantı yakınlaşmasıyla; Boğazlar Rejimi komisyonun kaldırılıp egemenliğin tam sağlanmasıyla; Hatay ise Sandler Raporu doğrultusunda bağımsızlığa giden süreçle eşleşir.
Eşleştirmelerin tamamı tarihsel gerçekliklere ve dış politika gelişmelerine tam uyumludur. Musul Sorunu Haliç Konferansı ve Misak-ı Millî taviziyle; Nüfus Mübadelesi etapli sorununun çözülmesi ve Balkan Antantı yakınlaşmasıyla; Boğazlar Rejimi komisyonun kaldırılıp egemenliğin tam sağlanmasıyla; Hatay ise Sandler Raporu doğrultusunda bağımsızlığa giden süreçle doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Musul Meselesi'nin diplomatik gelişim sürecini incelemek.
Sorunun Haliç Konferansı'nda çözülemeyerek Milletler Cemiyeti'ne gitmesi ve 1926 Ankara Antlaşması ile Misak-ı Millî'den taviz verilerek çözülmesiyle eşleştiği belirlenir.
Musul Sorunu, Lozan sonrasında ikili görüşmeler ve uluslararası diplomasi kanalıyla çözüme ulaştırılmıştır.
2
Nüfus Mübadelesi konusundaki uyuşmazlığı ve sonrasındaki etkileri analiz etmek.
Mübadeledeki yerleşiklik (etapli) sorununun 1930'da çözülmesiyle Türk-Yunan ilişkilerinin düzeldiği ve bunun Balkan Antantı'na zemin hazırladığı tespit edilir.
Yerleşiklik sorununun çözülmesi, bölgesel güvenlik iş birliklerinin önünü açmıştır.
3
Boğazlar Rejimi'ndeki statü değişikliğinin neden ve sonuçlarını değerlendirmek.
Lozan'daki komisyonun, 1930'lardaki savaş tehdidi ortamında Montrö Sözleşmesi ile kaldırılarak tam egemenliğin sağlandığı görülür.
1930'larda artan küresel savaş tehdidi, statü değişikliğinde belirleyici rol oynamıştır.
4
Hatay'ın statüsündeki uluslararası gelişmeleri belirlemek.
Fransa ile yaşanan anlaşmazlık neticesinde hazırlanan Sandler Raporu doğrultusunda Hatay'ın bağımsız bir devlet haline geldiği saptanır.
Milletler Cemiyeti tarafından görevlendirilen Sandler'in raporu, Hatay'ın bağımsızlık statüsünün hukuki zeminini oluşturmuştur.

Anahtar Kavram

Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası'nda karşı karşıya gelinen temel meseleler, bunların çözüm yöntemleri ve diplomatik sonuçları.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1192Soru

Doğal kaynaklar; tükenme durumları, kendilerini yenileme hızları ve kökenlerine göre çeşitli sınıflara ayrılmaktadır. Aşağıda verilen doğal kaynak gruplarını, karşılarında yer alan tükenme durumları ve kullanım özelliklerini açıklayan tanımlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Taş Kömürü ve Linyit
Jeotermal ve Akarsu (Su)
Rüzgâr ve Güneş
Toprak ve Orman

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Taş Kömürü ve Linyit ile fosil kökenli tükenebilen kaynaklar tanımı; Jeotermal ve Akarsu ile belirli şartlarda kendini yenileyen döngüsel kaynaklar tanımı; Rüzgâr ve Güneş ile tükenmeyen daimi kaynaklar tanımı; Toprak ve Orman ile tahribatla verimsizleşebilen yüzey kaynakları tanımı eşleşir.
Taş kömürü ve linyit fosil yakıtlar olarak tamamen tükenebilen (yenilenemeyen) gruptadır. Rüzgâr ve güneş, atmosferik ve kozmik kökenli olup hiçbir koşulda tükenmeyen daimi kaynaklardır. Jeotermal ve akarsular, yer altı rezerv beslenmesi ve kirlenme engeli gibi belirli şartlara bağlı yenilenebilen kaynaklardır. Toprak ve orman ise aşırı kullanım veya tahribatla verimlilik döngüsünü kaybedebilen belirli şartlarda yenilenebilir yüzey kaynaklarıdir.

Adım Adım Çözüm

1
Doğal kaynakların genel yenilenebilirlik kriterleri gözden geçirilir.
Doğal kaynakların daimi tükenmeyenler, belirli şartlarda kendini yenileyenler ve tamamen tükenenler olmak üzere üç temel kategoriye ayrıldığı tespit edilir.
Eşleştirilecek kaynakların hangi temel grupta yer aldığını anlamak için bu sınıflandırma gereklidir.
2
Taş kömürü ve linyit kaynaklarının özellikleri değerlendirilir.
Bu kaynakların fosil yakıt olduğu ve rezervlerinin sınırlı olup kullanıldıkça tükendiği belirlenir. Bu durum birinci tanımdaki açıklama ile eşleşir.
Kömür türleri jeolojik zamanlarda oluşur ve tüketildiğinde kısa vadede yerine konulamaz.
3
Jeotermal ve akarsu kaynaklarının sürdürülebilirlik koşulları analiz edilir.
Bu kaynakların yer içi sıcaklığa ve su döngüsüne bağlı olduğu, ancak reenjeksiyon ve su kalitesinin korunması gibi belirli şartlar altında yenilenebildiği belirlenerek ikinci tanım ile eşleştirilir.
Öğrencilerin en çok yanılgıya düştüğü bu grupta, kaynakların daimi olmadığı, belirli kullanım kurallarına bağlı olduğu vurgulanmalıdır.
4
Rüzgâr, güneş ile toprak, orman gruplarının özellikleri incelenerek eşleştirme tamamlanır.
Rüzgâr ve güneşin daimi kaynaklar olduğu (üçüncü tanım), toprak ve ormanın ise erozyon ve çölleşme riski taşıyan yüzey kaynakları olduğu (dördüncü tanım) belirlenir.
Güneş ve rüzgâr atmosferik/kozmik kökenliyken, toprak ve orman doğrudan biyosfer ve litosfer süreçleriyle sınırlıdır.

Anahtar Kavram

Doğal kaynakların tükenebilirlik ve kendini yenileme hızlarına göre daimi, belirli şartlarda kendini yenileyebilen ve tükenebilen (yenilenemeyen) olarak sınıflandırılması.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1193Soru

Aşağıda verilen şehirler ile bu şehirlerin tarihsel süreçte ortaya çıkmasında veya gelişmesinde etkili olan temel coğrafi ve ekonomik faktörleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Babil (Mezopotamya)
Şam (Suriye)
Essen (Almanya)
Tokyo (Japonya)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Babil şehri verimli tarım alanları ve su kaynakları ile; Şam şehri tarihî ticaret yolları ve kervan ticareti ile; Essen şehri taş kömürü yatakları ve demir-çelik sanayisi ile; Tokyo şehri ise küresel finans, teknoloji ve idari yönetim fonksiyonları ile eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmede; antik çağda Mezopotamya'da sulamalı tarımın başlamasıyla kurulan Babil ilk tarımsal şehirleşmeyle, İpek Yolu üzerindeki Şam ticaret yollarıyla, Ruhr Havzası'nda kömüre bağlı demir-çelik tesislerinin kurulduğu Essen Sanayi Devrimi'yle ve küresel finans ile yönetim merkezi olan Tokyo modern küresel metropolleşmeyle ilişkilendirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk şehirlerin ortaya çıkış faktörünü belirleme
Babil'in Mezopotamya'da su kaynakları ve verimli tarım arazilerinin kesişiminde kurulduğunu tespit etme ve tarımsal faaliyetlerle eşleştirme.
İlk şehir yerleşmelerinin ortaya çıkışı tarımsal üretime ve su kaynaklarına bağlıdır.
2
Tarihî yollar üzerindeki ticaret şehirlerini belirleme
Şam'ın önemli kervan yollarının üzerinde yer alarak ticaret fonksiyonu ile büyüdüğünü belirleme.
Ulaşım ve ticaret yolları tarih boyunca şehirlerin büyümesini hızlandırmıştır.
3
Sanayi Devrimi'nin şehirleşmeye etkisini analiz etme
Essen'in Ruhr Havzası'ndaki kömür yataklarına bağlı demir-çelik sanayisiyle geliştiğini belirleme.
Sanayi Devrimi ile yer altı kaynakları ve fabrika üretimi şehirleri büyütmüştür.
4
Modern ve küresel etkiye sahip şehirlerin özelliklerini eşleştirme
Tokyo'nun küresel finans, yönetim ve teknoloji odağı olarak en geniş etki alanına ulaştığını analiz etme.
Günümüzde küresel metropoller sanayi sonrası hizmet ve finans sektörüyle dünya çapında etki yaratır.

Anahtar Kavram

Şehirlerin tarihsel süreçteki gelişim evreleri, ortaya çıkışlarında etkili olan coğrafi ve ekonomik fonksiyonlar ile bu fonksiyonların etki alanlarına yansıması.

Alternatif Yöntem

Şehirlerin gelişimini kronolojik sıraya koyarak (Antik Dönem: Babil -> Orta/Yeni Çağ: Şam -> Yakın Çağ Sanayi: Essen -> Günümüz: Tokyo) eşleştirmeyi kolaylaştırmak.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1194Soru

Ekosistemlerdeki besin zinciri ve enerji akışı, canlıların beslenme ilişkilerine ve üstlendikleri ekolojik rollere göre şekillenir. Aşağıda, tropikal bir mangrov ekosisteminde yer alan bazı canlılar ve bu canlıların besin zincirindeki işlevsel rolleri verilmiştir. Buna göre, sol sütunda verilen canlılar ile sağ sütunda verilen ekolojik rolleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Mangrov ağaçları (fotosentetik bitkiler)
Çürükçül bakteriler ve mantarlar
Yengeçler ve karidesler (döküntüyle beslenen omurgasızlar)
Balıkçıl kuşlar ve yalıçapkınları

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Mangrov ağaçları üreticilerle, çürükçül bakteriler ve mantarlar ayrıştırıcılarla, yengeçler ve karidesler birincil tüketicilerle, balıkçıl kuşlar ve yalıçapkınları ise ikincil/üçüncül tüketicilerle eşleşmelidir.
Mangrov ağaçları güneş enerjisini sabitleyerek besin üreten klorofilli organizmalardır, bu nedenle üretici rolündedir. Çürükçül bakteri ve mantarlar organik kalıntıları inorganik elementlere dönüştürerek ayrıştırıcı rolünü üstlenirler. Mangrov yaprak döküntüleri ve tortularla beslenen karides ve yengeçler birinci tüketici düzeyindedir. Bu omurgasızları avlayan yırtıcı kuşlar ise zincirin daha üstünde yer alan ikincil/üçüncül tüketicilerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Klorofilli organizmalar olan mangrov ağaçlarının besin zincirindeki rolünü analiz etme.
Mangrov ağaçları güneş enerjisini kullanarak organik besin ürettikleri için üretici grubundadır.
Fotosentez yapan bitkiler ekosistemin birincil üreticileridir.
2
Ekosistemdeki mikroorganizmaların (bakteriler ve mantarlar) fonksiyonunu inceleme.
Bu canlılar organik atıkları parçaladıkları için ayrıştırıcı rolü üstlenirler.
Ayrıştırıcılar, organik maddeleri inorganik maddelere dönüştürerek madde döngüsünü kapalı bir sistem haline getirirler.
3
Döküntü ve organik tortularla beslenen yengeçler ve karideslerin konumunu belirleme.
Üreticilerden çıkan organik döküntüleri doğrudan tükettikleri için birincil tüketici (detritivor) düzeyindedirler.
Üretici kaynaklı organik maddeleri tüketen ilk tüketici grubu birincil tüketicilerdir.
4
Diğer hayvanlarla beslenen yırtıcı kuşların (balıkçıllar, yalıçapkınları) trofik düzeyini saptama.
Bu canlılar diğer tüketicileri avladıklarından ikincil veya üçüncül tüketici olarak piramidin üstünde yer alırlar.
Etçil beslenen predatörler, besin zincirinin daha üst trofik basamaklarında konumlanır ve enerjinin en az aktarıldığı gruptadır.

Anahtar Kavram

Ekosistemde besin zinciri boyunca maddelerin ve enerjinin aktarılmasında canlıların üstlendikleri trofik roller ve işlevler.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1195Soru

Türkiye'nin 2023 Turizm Stratejisi kapsamında belirlenen aşağıdaki turizm gelişim koridorları ile bu koridorların kapsadığı alanları ve temel hedeflerini eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Kış Koridoru
İnanç Koridoru
İpek Yolu Koridoru
Yayla Koridoru

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kış Koridoru Doğu Anadolu'daki Erzincan, Erzurum, Kars, Ardahan ve Ağrı illeriyle; İnanç Koridoru Mersin'in Tarsus ilçesinden başlayarak Hatay, Gaziantep, Şanlıurfa ve Mardin hattıyla; İpek Yolu Koridoru Adapazarı, Bolu ve Ankara ekseninde yer alan Sapanca, Taraklı, Göynük, Mudurnu ve Beypazarı gibi tarihi sivil mimari merkezleriyle; Yayla Koridoru ise Doğu Karadeniz bölümünde Samsun'dan Artvin'e kadar uzanan hat ile eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmede; Kış Koridoru Erzurum-Kars-Ardahan çevresindeki kayak merkezlerini, İnanç Koridoru Tarsus'tan başlayıp Mardin'e uzanan dini miras aksını, İpek Yolu Koridoru Sapanca-Beypazarı arasındaki tarihi Osmanlı yerleşimlerini, Yayla Koridoru ise Doğu Karadeniz dağlarındaki doğa ve eko-turizm alanlarını birleştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Kış Koridoru'nun coğrafi sınırlarını ve amac��nı tespit etmek.
Bu koridor Türkiye'nin doğusunda yer alan Erzincan, Erzurum, Kars, Ardahan ve Ağrı illerindeki kış turizmi potansiyelini birleştirmeyi hedefler.
Kış turizminin geliştiği Palandöken, Sarıkamış gibi merkezlerin bu illerde bulunması doğru eşleştirmeyi sağlar.
2
İnanç Koridoru'nun güzergahını ve dini merkezlerini analiz etmek.
Tarsus, Hatay, Gaziantep, Şanlıurfa ve Mardin gibi farklı dinlerin ortak kültürel mirasını barındıran yerlerin inanç turizmi koridorunda yer aldığını belirlemek.
Bu iller Hristiyanlık, İslamiyet ve Musevilik gibi dinlere ait çok sayıda tarihi tapınak ve kutsal mekana ev sahipliği yapar.
3
İpek Yolu Koridoru'nun tarihi ve kültürel kapsamını incelemek.
Tarihi İpek Yolu üzerinde yer alan Sapanca, Taraklı, Göynük, Mudurnu ve Beypazarı gibi geleneksel Osmanlı mimarisine sahip sivil yerleşim alanlarını bu koridorla eşleştirmek.
Bu ilçeler tarihi ticaret yolları üzerinde kurulmuş ve geleneksel dokusunu korumuş kültürel çekim merkezleridir.
4
Yayla Koridoru'nun sınırlarını belirlemek.
Samsun'dan Artvin'e kadar uzanan Karadeniz dağlarındaki yayla alanlarını ve buralardaki eko-turizm faaliyetlerini bu koridorla eşleştirmek.
Doğu Karadeniz bölümü, Türkiye'de yaylacılık ve doğa turizmi potansiyelinin en yoğun olduğu bölgedir.

Anahtar Kavram

Türkiye'nin Turizm Projeleri ve Gelişim Koridorları
Soru 1196Soru

Milli Mücadele Dönemi'nde ulusal bağımsızlığın ve ulusal egemenliğin sağlanması yolunda yayımlanan genelgeler ve toplanan kongreler, tarihi süreçte farklı siyasi, askeri ve idari kararlara ev sahipliği yapmıştır.

Aşağıda verilen tarihi kararlar ve gelişmeleri, ait oldukları kongre veya genelgelerle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

İşgallere karşı ulusal bilincin uyandırılması amacıyla askeri ve sivil makamlardan protesto mitingleri düzenlenmesinin istenmesi
Milli egemenliğe dayalı yeni bir devlet düzenine geçileceğinin ilk işareti sayılarak ihtilal bildirisi niteliği taşıması
Hristiyan azınlıklara siyasi hakimiyet ve sosyal dengemizi bozacak imtiyazlar verilemeyeceğinin ilk kez kararlaştırılması
Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil edecek şekilde genişletilerek yürütme yetkisini kullanan ulusal bir kurul haline gelmesi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İşgallere karşı protesto mitingleri istenmesi Havza Genelgesi ile, milli egemenlik ve ihtilal vurgusu Amasya Genelgesi ile, azınlıklara ayrıcalık verilemeyeceği kararı Erzurum Kongresi ile, Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil etmesi ve yürütme yetkisini kullanması ise Sivas Kongresi ile eşleşmektedir.
Eşleştirmede; Havza Genelgesi işgallere karşı protesto mitingleri düzenlenmesiyle, Amasya Genelgesi ulusal egemenliğe dayalı ihtilal niteliğiyle, Erzurum Kongresi azınlıklara imtiyaz verilemeyeceğinin ilk kez karara bağlanmasıyla, Sivas Kongresi ise Temsil Heyeti'nin yetkilerinin tüm yurdu kapsayacak şekilde genişletilmesi ve ilk kez yürütme yetkisini kullanmasıyla doğru bir şekilde ilişkilendirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk kararın (miting ve protestolar) analiz edilmesi
İşgallerin kınanması amacıyla mitinglerin düzenlenmesi kararı Havza Genelgesi'ne aittir, bu nedenle ilk sol öge Havza Genelgesi ile eşleşir.
Mustafa Kemal, Samsun'a çıktıktan sonra milli bilinci uyandırmak için Havza'dan genelge yayımlamıştır.
2
İkinci kararın (ihtilal bildirisi) analiz edilmesi
Milletin azim ve kararı vurgusu ile ihtilal bildirisi niteliğindeki belge Amasya Genelgesi'dir, bu nedenle ikinci sol öge Amasya Genelgesi ile eşleşir.
Genelge, mevcut yönetimin yetersizliğini belirterek millet iradesine vurgu yapmıştır.
3
Üçüncü kararın (azınlık imtiyazları) analiz edilmesi
Azınlıkların ayrıcalık alamayacağı kararı ilk kez Erzurum Kongresi'nde kabul edilmiştir, bu nedenle üçüncü sol öge Erzurum Kongresi ile eşleşir.
Erzurum Kongresi'nde bağımsızlığa zarar verecek imtiyazlar kesin bir dille reddedilmiştir.
4
Dördüncü kararın (Temsil Heyeti'nin yetkileri) analiz edilmesi
Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil etmesi ve yürütme gücünü kullanması Sivas Kongresi'ne aittir, bu nedenle dördüncü sol öge Sivas Kongresi ile eşleşir.
Sivas Kongresi'nde Temsil Heyeti ulusal hale getirilmiş ve Ali Fuat Paşa'yı atayarak bir hükümet gibi davranmıştır.

Anahtar Kavram

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'ndeki genelge ve kongrelerin kapsamları ve aldıkları kararların hukuki ve siyasi sonuçları.
Soru 1197Soru

Aşağıda üretim, dağıtım ve tüketim süreçleri arasındaki etkileşime dair bazı örnek durumlar ile bu durumların coğrafi açıklamaları verilmiştir. Örnek durumları en uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Kuş gribi gibi salgın hastalık dönemlerinde beyaz et tüketiminin azalmasının, kümes hayvancılığı yapan tesislerin üretim kapasitelerini düşürmelerine yol açması.
Doğu Karadeniz'de toplanan çay yapraklarının tazeliğini kaybetmeden işlenebilmesi için çay fabrikalarının doğrudan çay tarım alanlarının yakınında kurulması.
Frigorifik (soğutmalı) taşımacılık teknolojisindeki gelişmelerin, Akdeniz kıyılarında üretilen yaş sebze ve meyvelerin İskandinav ülkelerinde yıl boyu tüketilmesini sağlaması.
Modern sanayi tesislerinin yoğun olduğu Marmara Bölgesi'ndeki fabrikalarda çalı��acak iş gücü ihtiyacını karşılamak amacıyla ülkenin diğer bölgelerinden buraya yoğun göç dalgalarının yaşanması.

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci örnek durum tüketim-üretim etkileşimiyle; ikinci örnek durum hammaddenin bozulabilirliği ve üretim yeri seçimiyle; üçüncü örnek durum modern dağıtımın tüketim alanını genişletmesiyle; dördüncü örnek durum ise üretimin iş gücü talebi üzerinden nüfus dağılışını etkilemesiyle eşleşmektedir.
Kuş gribi nedeniyle tüketimin durması tüketimin üretimi sınırlamasını gösterir; çay fabrikalarının hammaddeye yakınlığı bozulabilirlik ve hammaddeye bağımlılık ilişkisini gösterir; soğutmalı taşımacılık dağıtımın tüketim alanını genişletmesini gösterir; Marmara'daki sanayi üretimi ise iş gücü talebiyle nüfus dağılışının değişmesini açıklar.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci örnek durumdaki tüketim ve üretim ilişkisini analiz etmek.
Tüketimin (beyaz et tüketiminin azalması) üretimi (tesislerin kapasite düşürmesi) doğrudan kısıtladığı görülür. Bu durum 'tüketim sürecindeki değişimlerin üretim miktarı üzerindeki etkisi' açıklamasıyla eşleşir.
Tüketim faaliyetlerinin durması veya azalması, üreticilerin arz miktarını azaltmasına ve üretimi durdurmasına neden olur.
2
İkinci örnek durumdaki hammadde ve üretim yeri ilişkisini analiz etmek.
Çayın çabuk bozulması dağıtım süresini kısıtlar ve fabrikaların hammadde yakınına kurulmasını zorunlu kılar. Bu durum 'üretim tesislerinin yer seçiminde hammadde kaynağına yakınlığın ve bozulabilirliğin belirleyici olması' ile eşleşir.
Bozulabilir ürünlerin işlenmesinde taşıma (dağıtım) süresi kritik olduğu için üretim doğrudan hammadde sahasında gerçekleştirilir.
3
Üçüncü örnek durumdaki ulaşım/dağıtım teknolojisi ve tüketim ilişkisini analiz etmek.
Frigorifik taşımacılık (dağıtım) sayesinde Akdeniz ürünlerinin İskandinavya'da tüketilmesi sağlanmıştır. Bu durum 'dağıtım imkanlarının gelişmesinin tüketim alanını küresel ölçekte genişletmesi' ile eşleşir.
Gelişmiş dağıtım yöntemleri, üretilen malların çok daha uzak pazarlara bozulmadan ulaştırılmasını ve tüketiciye sunulmasını sağlar.
4
Dördüncü örnek durumdaki üretim ve beşeri yapı ilişkisini analiz etmek.
Marmara Bölgesi'ndeki yoğun sanayi üretimi iş gücü talebi yaratarak göçe neden olmuştur. Bu durum 'ekonomik faaliyetlerin geliştiği yerlerde nüfusun mekansal dağılışının değişmesi' ile eşleşir.
Üretim faaliyetlerinin yoğunlaştığı bölgeler cazibe merkezi haline gelerek nüfus hareketlerini ve dolayısıyla beşeri yapıyı şekillendirir.

Anahtar Kavram

Üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerinin birbirleriyle etkileşimi ve ekonomik faaliyetler ile nüfus üzerindeki etkileri.
Soru 1198Soru

Türkiye'de dağların kıyıya paralel uzandığı alanlarda kıyı ile iç kesimler arasındaki ulaşım genellikle geçitler vasıtasıyla sağlanır. Aşağıdaki ge��itler ile bu geçitlerin birbirine bağladığı coğrafi alanları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Zigana Geçidi
Gülek Geçidi
Belen Geçidi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Zigana Geçidi - Doğu Karadeniz kıyı kuşağını iç kesimlerdeki Gümüşhane ve Doğu Anadolu'ya bağlayan geçit; Gülek Geçidi - Çukurova (Adana) yöresini Orta Toroslar üzerinden İç Anadolu Bölgesi'ne bağlayan geçit; Belen Geçidi - Hatay'ın İskenderun kıyı kesimini Amanos Dağları üzerinden Amik Ovası'na ba��layan geçit şeklinde eşleşir.
Türkiye'de dağların uzanış doğrultusu kıyı ile iç kesimler arasındaki ulaşımı sınırlandırmıştır. Karadeniz kıyı kuşağını iç kesimlere bağlayan Zigana Geçidi, Çukurova'yı İç Anadolu'ya bağlayan Gülek Geçidi ve İskenderun'u Amik Ovası'na bağlayan Belen Geçidi dağlık engelleri aşmak için kullanılan temel geçitlerdir. Bu nedenle eşleştirmeler coğrafi konumlara göre tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Geçitlerin Türkiye coğrafyasındaki konumlarını ve bulundukları dağ sıralarını tespit etmek.
Zigana Kuzey Anadolu Dağları'nda, Gülek Orta Toroslar'da, Belen ise Amanos Dağları'nda yer alır.
Geçitlerin coğrafi konumları, bağladıkları bölgelerin belirlenmesinde temel etkendir.
2
Her geçidin bağladığı merkezleri ve kıyı-iç kesim ilişkisini analiz etmek.
Zigana Trabzon'u Gümüşhane'ye, Gülek Adana'yı İç Anadolu'ya, Belen ise İskenderun'u Amik Ovası'na bağlar.
Geçitlerin hangi ulaşım hatlarını oluşturduğunu belirlemek için bu adım gereklidir.
3
Geçit isimleri ile bu geçitlerin fonksiyonlarını karşılıklı olarak eşleştirmek.
Zigana - Doğu Karadeniz/Gümüşhane, Gülek - Adana/İç Anadolu ve Belen - İskenderun/Amik Ovası eşleştirmesi tamamlanır.
Soruda istenen doğru eşleştirme kombinasyonuna ulaşmak amacıyla bu adım yapılır.

Anahtar Kavram

Türkiye'de dağların uzanışının ulaşım üzerindeki etkileri ve geçitler
Soru 1199Soru

Yeni Çağ Avrupa'sında yaşanan düşünsel ve iktisadi gelişmeler, geleneksel yapıların çözülmesinde ve modern devlet anlayışının kurulmasında büyük rol oynamıştır. Aşağıda verilen Avrupa'daki düş��nürler ile iktisadi kavramları, kendileriyle ilgili en uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

John Locke
Jean Jacques Rousseau
Merkantilizm
Nicolaus Copernicus

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

John Locke'un bireysel hakları savunması ve zihni boş bir levhaya benzetmesi, Jean Jacques Rousseau'nun toplum sözleşmesi teorisiyle halk egemenliğini geliştirmesi, Merkantilizmin zenginliği altın ve gümüş birikimine dayandırması ve Nicolaus Copernicus'un Güneş merkezli evren kuramını ortaya atması do��ru eşleştirmelerdir.
Yeni Çağ Avrupa'sındaki dönüşümlerin her biri farklı bir alana etki etmiştir. John Locke liberal haklar ve boş levha kuramıyla, Jean Jacques Rousseau toplum sözleşmesi ve halk iradesiyle, Merkantilizm kıymetli maden birikimine dayalı ticaret modeliyle, Copernicus ise Güneş merkezli evren tasarımıyla eşleştiğinde tarihsel bilgiler tamamen doğrulanmış olur.

Adım Adım Çözüm

1
John Locke'un felsefi teorilerini analiz etmek.
John Locke, zihni boş bir levha (tabula rasa) olarak tanımlamış ve liberal devlet teorisini kurmuştur. Bu açıklama üçüncü tanım ile örtüşmektedir.
Locke'un modern liberalizme ve insan zihnine dair düşüncelerinin tarihsel karşılığını saptamak.
2
Jean Jacques Rousseau'nun eserlerini ve siyasi etkilerini incelemek.
Rousseau, toplum sözleşmesi kuramını geliştirerek halk egemenliğine dayalı bir devlet düzenini savunmuştur ve Fransız İhtilali'ni etkilemiştir. Bu açıklama ikinci tanım ile örtüşmektedir.
Rousseau'nun toplumsal sözleşme ve egemenlik anlayışını doğru kavramla ilişkilendirmek.
3
Merkantilizm kavramının iktisadi içeriğini değerlendirmek.
Merkantilizm, Yeni Çağ'da devletlerin gücünü kıymetli maden stoku ile ölçen ve devlet müdahaleli dış ticareti öngören iktisat politikasıdır. Bu açıklama birinci tanım ile örtüşmektedir.
Yeni Çağ Avrupa'sının en temel iktisat modelinin ayırt edici özelliklerini bulmak.
4
Nicolaus Copernicus'un bilim tarihindeki yerini tespit etmek.
Copernicus, kilisenin Yer merkezli teorisine karşı Güneş merkezli evren teorisini kurarak bilim devriminin kapısını aramıştır. Bu açıklama dördüncü tanım ile örtüşmektedir.
Astronomi alanında kilise dogmasını sarsan bilimsel dönüşümün mimarını belirlemek.

Anahtar Kavram

Avrupa'daki Düşünsel ve İktisadi Değişimler
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1200Soru

Uluslararası örgütlerin coğrafi etki alanları (küresel veya bölgesel) ile Türkiye'nin bu örgütlerle olan ilişkileri (kurucu üye, sonradan üye veya üye olmayan) farklılık gösterir.

Aşağıda verilen uluslararası örgütleri, bu örgütlerin ölçek ve Türkiye'nin üyelik durumu özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (KEİ)
Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)
Avrupa Birliği (AB)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (KEİ) - Bölgesel ölçekli ve Türkiye kurucu üye; Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) - Küresel ölçekli askeri ve Türkiye 1952'de üye; Avrupa Birliği (AB) - Bölgesel ölçekli ve Türkiye üye değil.
Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (KEİ) bölgesel ölçekli olup Türkiye kurucu üyesidir. Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) küresel ölçekli askeri bir örgüt olup Türkiye 1952'de üye olmuştur. Avrupa Birliği (AB) ise bölgesel ölçekli bir örgüt olup Türkiye üye değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Örgütlerin küresel veya bölgesel ölçekte olup olmadığını tespit edin.
KEİ bölgesel bir ekonomik örgüttür. NATO küresel ölçekli askeri bir ittifaktır. AB bölgesel ölçekli siyasi ve ekonomik bir birliktir.
Örgütleri doğru gruplandırmak eşleştirmeyi kolaylaştırır.
2
Türkiye'nin bu örgütlerdeki üyelik statüsünü belirleyin.
Türkiye KEİ'nin kurucu üyesidir. NATO'ya 1952 yılında (sonradan) üye olmuştur. AB'ye ise üye değildir (aday ülkedir).
Üyelik statüsü eşleştirmedeki temel ayırt edici kriterdir.

Anahtar Kavram

Küresel ve bölgesel örgütlerin ölçeklerine ve Türkiye'nin üyelik durumlarına göre ayırt edilmesi
ÖncekiSayfa 60 / 90Sonraki
Tüm alıştırma soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin