Tanzimat Edebiyatı

"Bizce yazı yazmaktan maksat, halkın anlayacağı dille yazıp faydalı bilgiler yaymaktır. Edebiyatı sadece elit bir zümrenin zevk aldığı, süslü kelimelerden ibaret bir sanat oyunu olarak görmek milletin uyanışını geciktirmekten başka işe yaramaz. Gazeteler ve makaleler, toplumu eğitecek en tesirli mekteplerdir. Bu sebeple dilin Türkçe kurallarına göre sadeleşmesi, cümlelerin secilerden arındırılarak fikrin doğrudan aktarılması elzemdir."

Bu parçada dile getirilen görüşler ve Tanzimat Dönemi öğretici metinleri ile gazeteciliği göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Tanzimat Dönemi I. Dönem gazeteciliğinin ve öğretici metinlerinin beyannamesi niteliğindeki Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi'nden alınan:

*"Değil mi ki bir milletin efkâr-ı umumiyesi o milletin derece-i kemaline delildir ve mademki bir gazete o efkârın lisanıdır; öyleyse gazete çıkarmak, vatan evladına karşı mukaddes bir borçtur."*

ifadesinden hareketle, Tanzimat Dönemi öğretici metinleri ve gazeteciliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Tanzimat Dönemi öğretici metinlerinin ve yeni edebî türlerin gelişiminde gazeteler adeta birer okul vazifesi görmüştür. Aşağıda sol sütunda verilen Tanzimat Dönemi gazetelerini, sağ sütundaki kendilerine ait ayırt edici özellikleriyle doğru biçimde eşleştiriniz.

Tanzimat Dönemi Türk edebiyatının oluşum süreci, gazetenin işlevi, dil tartışmaları ve Batılılaşma hareketinin edebi yansımaları dikkate alındığında, sol sütunda verilen kavramları sağ sütunda verilen doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Tanzimat I. Dönem sanatçıları, edebiyatı toplumu eğitmek, halkı aydınlatmak ve siyasi-sosyal fikirlerini yaymak için bir araç olarak görmüşlerdir. Klasik nazım şekillerini (kaside, murabba, gazel vb.) korumakla birlikte, bu şekillerin içeriğini vatan, millet, hürriyet, adalet gibi yeni ve toplumsal kavramlarla doldurmuşlardır.

Buna göre aşağıdaki beyitlerden hangisi, Tanzimat I. Dönem şiirinin bu özelliklerini doğrudan yansıtmaktadır?

Aşağıda sol sütunda Tanzimat I. Dönem Türk edebiyatına ait bazı önemli eserler, sağ sütunda ise bu eserlerin edebiyat tarihimizdeki önemini belirten açıklamalar verilmiştir. Sol sütundaki eserleri sağ sütundaki doğru açıklamalarla eşleştiriniz.

Aşağıda sol sütunda Tanzimat I. Dönem'in önde gelen sanatçıları, sağ sütunda ise bu sanatçıların edebi kişiliklerine ve çalışmalarına dair belirleyici özellikler verilmiştir.

Buna göre, verilen sanatçılar ile özellikleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda sol sütunda verilen Tanzimat II. Dönem sanatçıları ile sağ sütunda verilen, onların sanat görüşlerini ve estetik yönelimlerini açıklayan ifadeleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Tanzimat II. Dönem Türk edebiyatı sanatçıları, edebi kimlikleri ve savundukları estetik görüşlerle Türk edebiyatının yönünü tayin etmişlerdir.

Buna göre, sol sütunda verilen Tanzimat II. Dönem sanatçılarını sağ sütunda verilen edebi anlayış ve yönelimleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıdaki dizeler Tanzimat Dönemi şairlerinden Muallim Naci’nin *Köylü Kızların Şarkısı* adlı şiirinden alınmıştır:

*Niçin sık sık bakarsın böyle yollara?*
*Gözlerin mi yoruldu, a köylü kızı?*
*Uzat mahzun elini, ver şu dallara,*
*Gönlün mü kırıldı, a köylü kızı?*

Bu dizeler ve şairiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Tanzimat Dönemi romanlarının yapısal, tematik ve estetik özelliklerini yansıtan aşağıdaki eserler ile bu eserlerin anlatım tekniği ve akım ilişkisi bağlamındaki açıklamalarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Edebiyat tarihi araştırmalarında Tanzimat Dönemi tiyatro eserlerinin kronolojik gelişimi, batılılaşma sürecinin edebi türlere yansımasını izlemek açısından büyük önem taşır.

Aşağıda verilen Tanzimat Dönemi tiyatro eserlerinin, ilk baskı (yayımlanma) yıllarını esas alarak en eskiden en yeniye doğru sıralaması nasıl olmalıdır?

Tanzimat I. Dönem Türk edebiyatı sanatçıları, edebi eser üretmenin yanı sıra dil, s��zlük, tiyatro ve gazetecilik gibi alanlarda da öncü rol üstlenmişlerdir.

Aşağıda sol sütunda verilen Tanzimat I. Dönem sanatçılarını, sağ sütunda verilen edebiyat tarihimizdeki kurucu ve öncü faaliyetleriyle eşleştiriniz.

Namık Kemal'in *Hürriyet Kasidesi* adlı eserinden alınan aşağıdaki beyitler verilmiştir:

*Ne efsunkâr imişsin ey didâr-ı hürriyet*
*Esîr-i aşkın olduk gerçi kurtulduk esâretten*

*Hakir olduysa millet şanına noksan gelir sanma*
*Yere düşmekle gevher, sâkıt olmaz kadr-ü kıymetten*

Bu beyitlerden hareketle Tanzimat I. Dönem şiir anlayışı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?