Soru

Zorluk: ZorAsal Sayılar ve Asal Çarpanlara Ayırma

Bir AA doğal sayısının birbirinden farklı tüm asal çarpanlarının çarpımına bu sayının 'asal çekirdeği' denir ve C¸(A)\text{Ç}(A) ile gösterilir. AA sayısının birbirinden farklı tüm asal çarpanlarının toplamı ise T(A)\text{T}(A) ile gösterilir.

Örneğin, 20=22520 = 2^2 \cdot 5 olduğundan C¸(20)=25=10\text{Ç}(20) = 2 \cdot 5 = 10 ve T(20)=2+5=7\text{T}(20) = 2 + 5 = 7'dir.

Buna göre, iki basamaklı bir AA doğal sayısı için
C¸(A)T(A)=A\text{Ç}(A) \cdot \text{T}(A) = A
eşitliğini sağlayan tüm AA sayılarının toplamı kaçtır?
  1. A
    49
  2. 74Cevap
  3. C
    83
  4. D
    87
  5. E
    98

Cevap

Eşitliği sağlayan iki basamaklı sayıların toplamı 74'tür.
Eşitliği sağlayan iki basamaklı sayılar 25 ve 49'dur. Bu sayıların toplamı 74 değerini verir.

Adım Adım Çözüm

1
A sayısının asal çarpanlarına ayrılmış biçimini yazarak tanımları bu gösterim üzerinden ifade edelim.
A=p1a1p2a2pkakA = p_1^{a_1} p_2^{a_2} \cdots p_k^{a_k} olsun. Bu durumda C¸(A)=p1p2pk\text{Ç}(A) = p_1 p_2 \cdots p_k ve T(A)=p1+p2++pk\text{T}(A) = p_1 + p_2 + \cdots + p_k olur.
Soruda verilen tanımları matematiksel denkleme dökmek için.
2
A sayısının yaln��zca bir asal çarpanı (k=1k=1) olduğu durumu inceleyelim.
A=paA = p^a ise C¸(A)=p\text{Ç}(A) = p ve T(A)=p\text{T}(A) = p olur. Eşitlikten pp=pa    p2=pa    a=2p \cdot p = p^a \implies p^2 = p^a \implies a = 2 bulunur. Dolayısıyla A=p2A = p^2 formunda olmalıdır. AA iki basamaklı olduğundan pp asal sayısı için 52=255^2 = 25 ve 72=497^2 = 49 değerleri elde edilir (32=93^2 = 9 tek basamaklı, 112=12111^2 = 121 üç basamaklıdır).
Tek asal çarpanlı iki basamaklı çözümleri belirlemek için.
3
A sayısının iki farklı asal çarpanı (k=2k=2) olduğu durumu inceleyelim.
A=paqbA = p^a q^b (p<qp < q) olsun. Eşitlikten pq(p+q)=paqb    p+q=pa1qb1pq(p+q) = p^a q^b \implies p+q = p^{a-1}q^{b-1} elde edilir. Eğer a11a-1 \geq 1 ve b11b-1 \geq 1 ise pa1qb1pq>p+qp^{a-1}q^{b-1} \geq pq > p+q olacağından çözüm yoktur. Eğer a1=0a-1=0 ise p+q=qb1    p=q(qb21)p+q = q^{b-1} \implies p = q(q^{b-2}-1) olur ki bu durum qq asalının pp asalını bölmesini gerektirir, bu da pp ve qq farklı asallar olduğundan imkansızdır. b1=0b-1=0 durumu da simetrik olarak çözümsüzdür.
İki asal çarpanlı durumların matematiksel olarak çözümsüz olduğunu kanıtlamak için.
4
A sayısının üç veya daha fazla asal çarpanı olduğu durumu inceleyelim.
p<q<rp < q < r olmak üzere en küçük üç asal sayı 2, 3 ve 5'tir. Bu durumda en küçük AA sayısı 223152=3002^2 \cdot 3^1 \cdot 5^2 = 300 olur. Dolayısıyla üç veya daha fazla asal çarpanı olan tüm çözümler üç basamaklı veya daha büyüktür.
Çoklu asal çarpanlı durumların iki basamaklı olamayacağını göstermek için.
5
Bulunan iki basamaklı tüm AA değerlerini toplayalım.
25+49=7425 + 49 = 74 elde edilir.
Soruda istenen toplam değerini hesaplamak için.

Anahtar Kavram

Asal Çarpanlara Ayırma ve Asal Sayı Özellikleri
Bu soruyu puanla