Soru

Zorluk: KolayEş Baskınlık ve Eksik Baskınlık

İnsanlarda MN kan grubu sisteminde M ve N alelleri birbirine eş baskındır. Aşağ��da verilen genotipik çaprazlamalar ile bu çaprazlamalar sonucunda oluşabilecek yavruların fenotip/genotip oranlarını doğru şekilde eşleştiriniz.

  • MN×MNMN \times MN çaprazlaması1:2:11 : 2 : 1 oranında fenotip ve genotip ayrışımı
  • MM×NNMM \times NN çaprazlaması\%100 oranında eş baskın fenotipli bireyler
  • MN×NNMN \times NN çaprazlaması1:11 : 1 oranında fenotip ve genotip ayrışımı

Cevap

MN x MN çaprazlaması 1:2:1 oranında fenotip ve genotip ayrışımı ile; MM x NN çaprazlaması %100 oranında eş baskın fenotipli bireyler ile; MN x NN çaprazlaması ise 1:1 oranında fenotip ve genotip ayrışımı ile eşleşir.
Genetik çaprazlama kurallarına göre, heterozigot eş baskın iki bireyin (MN×MNMN \times MN) çaprazlanması sonucu 1:2:11:2:1 fenotip ve genotip oranı elde edilir. Homozigot farklı bireylerin (MM×NNMM \times NN) çaprazlanmasıyla yavruların tamamı heterozigot ve dolayısıyla eş baskın fenotipte olur. Bir heterozigot ve bir homozigot bireyin (MN×NNMN \times NN) çaprazlanması ise 1:11:1 oranında fenotip ve genotip ayrışımı gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
MN×MNMN \times MN çaprazlamasını Punnett karesiyle analiz etmek.
Oluşan genotipler MMMM, MNMN, MNMN, NNNN şeklindedir. Fenotipler de sırasıyla M, MN ve N olur. Oran 1:2:11:2:1'dir.
Eş baskınlıkta heterozigot bireyler (MNMN) her iki alelin de özelliğini fenotipte gösterdiğinden fenotip ve genotip oranları birbirine eşittir.
2
MM×NNMM \times NN çaprazlamasını analiz etmek.
Tüm yavrular MNMN genotipine sahip olur, bu da \%100 eş baskın fenotip demektir.
Farklı homozigot alellere sahip ebeveynlerin çaprazlanmasıyla sadece heterozigot yavrular meydana gelebilir.
3
MN×NNMN \times NN çaprazlamasını analiz etmek.
Yavruların yarısı MNMN, diğer yarısı ise NNNN genotipine sahip olur. Oran 1:11:1'dir.
Heterozigot birey ile homozigot bireyin çaprazlanması sonucunda fenotip ve genotip dağılımı yarı yarıya (1:11:1) gerçekleşir.

Anahtar Kavram

Eş baskınlıkta heterozigot genotipli bireylerin her iki alelin de özelliğini fenotipte göstermesi ve buna bağlı olarak monohibrit çaprazlamalarda fenotip oranının genotip oranına (1:2:11:2:1) eşit olması.
Bu soruyu puanla